Obserwuj w Google News

Wyciek danych: co zrobić? Instrukcja krok po kroku

2 min. czytania
Aktualizacja 29.11.2023
29.11.2023 11:01
Zareaguj Reakcja

Wyciek danych to stresująca sytuacja. Eksperci ds. cyberbezpieczeństwa ostrzegają przed możliwymi konsekwencjami. Jak sprawdzić, czy nasze dane wyciekły? Gdzie to zgłosić? Podpowiadamy, co zrobić.

Wyciek danych
fot. Shutterstock/bezpiecznedane.gov.pl

Wyciek danych to sytuacja, w której nasze loginy, hasła, dane osobowe, dane wrażliwe zostały upublicznione bez naszej zgody, w wyniku cyberataku. W przypadku wycieku numeru PESEL możliwe konsekwencje to chociażby: zaciąganie pożyczek „chwilówek”, wyłudzenie ubezpieczenia czy zarejestrowanie karty telefonicznej pre-paid. Co zrobić, jeśli podejrzewamy, że nasze dane zostały skradzione?

Wyciek danych: jak sprawdzić?

Jeśli chcesz sprawdzić, czy twoje dane wyciekły do sieci po ataku hakerskim, pierwszym krokiem jest wejście na stronę bezpiecznedane.gov.pl, prowadzoną przez CERT Polska we współpracy z Centralnym Ośrodkiem Informatyki.

CERT to pierwszy w Polsce „zespół reagowania na incydenty”, działający od 1996 roku w strukturach NASK – Państwowego Instytutu Badawczego.

Główne zadania CERT Polska to:

  • monitorowanie zagrożeń cyberbezpieczeństwa i incydentów na poziomie krajowym,
  • przekazywanie informacji dotyczących incydentów i ryzyk podmiotom krajowego systemu cyberbezpieczeństwa,
  • wydawanie komunikatów o zidentyfikowanych zagrożeniach,
  • reagowanie na zgłoszone incydenty,
  • klasyfikowanie incydentów,
  • współpraca z zespołami cyberbezpieczeństwa z innych państw członkowskich Unii Europejskiej.

Na stronę bezpiecznedane.gov.pl logujemy się za pośrednictwem aplikacji mObywatel, za pomocą profilu zaufanego czy bankowości elektronicznej. Rozszerzenie gov.pl w adresie strony bezpiecznedane.gov.pl gwarantuje, że jest to bezpieczna strona rządowa.

Wyciek danych: co zrobić?

Jeśli po wejściu na stronę bezpiecznedane.gov.pl, ukazał nam się czerwony wykrzyknik, nasze dane zostały upublicznione.

Informacje, które znajdziemy na stronie, to:

  • dane, które zostały upublicznione,
  • pozostałe dane, które nie są przechowywane w bazie, ale upublicznili je przestępcy.

Co zrobić, jeśli nasze dane zostały wyciekły do sieci? Eksperci ds. cyberbezpieczeństwa zalecają kilka działań, które pomogą zminimalizować konsekwencje:

  1. Zastrzeż PESEL w serwisie mobywatel.gov.pl. Po zalogowaniu się do systemu przejdź do sekcji „Twoje dane”, Rejestr Zastrzeżeń PESEL, naciśnij „Zastrzeż PESEL”. Choć nasz PESEL zostanie zastrzeżony dopiero w połowie 2024 r., warto to zrobić, póki pamiętamy.
  2. Załóż konto w systemie informacji kredytowej i gospodarczej (tzw.BIK). Można pobrać „kopię danych” na swój temat, a potem monitorować swoją aktywność kredytową.
  3. Użyj programu antywirusowego, żeby sprawdzić bezpieczeństwo swojego komputera.
  4. Korzystając z bezpiecznego komputera, zmień hasła.

Wyciek danych: komu zgłosić?

Jeśli nasze dane zostały wykorzystane w sposób fizyczny (pożyczka, ubezpieczenie, karta pre-paid), fakt ten zgłaszamy na policję.

Incydenty w sieci zgłaszamy do CERT Polska poprzez:

  • formularz na stronie: incydent.cert.pl
  • wiadomość e-mail na adres: cert@cert.pl
  • telefon pod numerem: +48 799 448 084 (w przypadku SMS-ów ze szkodliwym linkami).

„Jeżeli, oprócz zgłaszania sprawy na policji, korzystasz także z pomocy CERT Polska, zaznacz to przy składaniu wniosku oraz podaj kontakt do naszego zespołu. Pomagamy policji podczas analizy dostępnych materiały oraz ustalaniu sprawcy” – informuje CERT Polska.

Źródło: Radio ZET/bezpiecznedane.gov.pl/cert.pl

Nie przegap