Skąd i po co wzięła się matura

Materiały partnerskie
16.11.2018 11:57
Skąd i po co wzięła się matura

Przed maturzystami najważniejszy egzamin w ich dotychczasowym życiu. Już wkrótce przekonają się, jak on wygląda ‒ napiszą Ogólnopolską Próbną Maturę z Operonem. Tymczasem opowiadamy o tym, kto wymyślił maturę, jak się ona zmieniała i dlaczego właściwie jest potrzebna.

Kto wymyślił maturę

Choć to pytanie pojawia się raczej na marginesie przygotowań do egzaminu, warto poznać pomysłodawcę i zrozumieć przyświecającą mu ideę. Karl Abraham von Zedlitz był niepokornym pruskim ministrem szkolnictwa, który zabiegał o rozwój oświaty. Dlatego w 1788 roku wprowadził w Prusach egzamin maturalny. Był on przepustką na studia, w kręgi wyższych sfer i  ułatwiał znalezienie pracy. Pierwszą maturę napisano 230 lat temu.

Matura w Polsce

Reforma szkolnictwa w Polsce z 1932 roku wprowadziła małą maturę po gimnazjum i drugą maturę po liceum. Dopiero dzięki drugiej maturze zdający mógł dostać się na studia. Po II wojnie światowej zlikwidowano gimnazja, a wprowadzono ośmioletnie szkoły podstawowe i czteroletnie licea, po których ukończeniu absolwenci zdawali egzamin dojrzałości (starą maturę). I tu kolejna nowość – nie uprawniał on do przyjęcia na studia. Po 2005 roku młodzież przystępuje do egzaminu maturalnego (nowej matury). Podstawową i najważniejszą różnicą między starą i nową maturą jest to, że przed 2005 rokiem absolwenci ubiegający się o przyjęcie na uczelnie wyższe musieli dodatkowo zdawać egzaminy wstępne. Wprowadzenie nowej matury zniosło egzaminy wstępne, a jej wyniki kwalifikują na studia. Matura w 2015 roku znowu się zmieniła – opiera się na podstawie programowej kształcenia ogólnego, a nie na standardach egzaminacyjnych, jak było do tej pory.

Matura nie dla każdego

Matura nie jest obowiązkiem każdego ucznia, ale warunkuje przyjęcie na studia. Jeśli ktoś chce ją zdawać, musi wypełnić wstępną, a później ostateczną deklarację przystąpienia do egzaminu maturalnego. Uczeń ma prawo nie podchodzić do matury. Powody są różne. Niektórzy chcą zakończyć kształcenie na szkole średniej. Są i tacy, którzy zdecydowali się na zrobienie przerwy przed maturą. W tym czasie podróżują, zdobywają nowe doświadczenia lub po prostu zastanawiają się, czym chcieliby się zajmować w przyszłości.

Z egzaminu maturalnego z danego przedmiotu można zostać zwolnionym – tylko trzeba sobie na to wcześniej zapracować. Laureaci i finaliści olimpiad przedmiotowych dla szkół ponadgimnazjalnych otrzymują z tego przedmiotu najwyższy wynik na świadectwie maturalnym.

Jakie znaczenie ma egzamin maturalny

Egzamin maturalny można porównać z inicjacją, jakiej poddawani są młodzi członkowie plemienia. Tylko w ten sposób mogą dołączyć do starszyzny i stać się pełnoprawnymi członkami społeczności. Matura to takie samo symboliczne wejście w wiek dojrzały.

Sprawdź, jak wygląda matura

To już tradycja, że przed właściwym egzaminem maturalnym uczniowie liceów i techników przystępują do Ogólnopolskiej Próbnej Matury z Operonem. Od 2007 roku bierze w niej udział 70% przyszłych maturzystów. Kolejna edycja ‒ szczególna, bo pod honorowym patronatem Rady Języka Polskiego ‒ potrwa od 20 do 23 listopada. Przez cztery dni uczniowie będą rozwiązywać testy z języka polskiego, matematyki, języka obcego i wybranego przedmiotu dodatkowego na poziomie rozszerzonym. Arkusze wraz z odpowiedziami zostaną opublikowane na stronie wydawnictwa TUTAJ oraz w serwisie radiozet.pl po każdym egzaminie. Próbna matura w niczym nie różni się od majowego egzaminu. Dzięki temu ukazuje kulisy właściwej matury. Ponadto uświadamia maturzystom, jaki jest ich poziom wiedzy. I przede wszystkim mobilizuje do rozpoczęcia poważnych przygotowań. Choć pozostało już tylko kilka miesięcy, dobra organizacja, systematyczność i opanowanie stresu wystarczą, aby ten najważniejszy w dotychczasowym życiu egzamin okazał się nie taki straszny, jak go malują. Życzymy powodzenia na próbnej maturze!

 

Materiał powstał we współpracy z wydawnictwem Operon