Matura 2026: język polski. Tematy, lektury, odpowiedzi i arkusze CKE

Matura 2026

W poniedziałek, 4 maja, rozpoczynają się matury 2026. Przystąpi do nich niespełna 345 tys. tegorocznych absolwentów liceów ogólnokształcących, techników i szkół branżowych II stopnia. Do tego do matury mogą podejść osoby, które chcą poprawić wyniki z zeszłych lat. Matury rozpoczynają się tradycyjnie pisemnym egzaminem z języka polskiego na poziomie podstawowym.

Maturzysta musi przystąpić do trzech obowiązkowych pisemnych egzaminów na poziomie podstawowym:

• z języka polskiego
• z matematyki
• z języka obcego.

Znów, po latach pandemii, obowiązkowe są też dwa egzaminy ustne:

• z języka polskiego
• z języka obcego. 

Do tego trzeba podejść do co najmniej jednego rozszerzenia. Wyjątkiem są osoby, które mają dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe albo dyplom na poziomie technika – nie muszą one już zdawać rozszerzenia. Wśród przedmiotów do wyboru są: biologia, chemia, filozofia, fizyka, geografia, historia, historia sztuki, historia muzyki, informatyka, język łaciński i kultura antyczna, wiedza o społeczeństwie, języki mniejszości narodowych i etnicznych, język regionalny, a także matematyka, język polski i języki obce nowożytne.

Ile procent, żeby zdać maturę?

Aby zdać maturę, maturzyści muszą uzyskać minimum 30 proc. z trzech pisemnych przedmiotów na poziomie podstawowym i z dwóch egzaminów ustnych. Do rozszerzenia wystarczy podejść - tu nie ma progu zaliczeniowego. Wynik ten brany jest jednak pod uwagę przy rekrutacji na studia.

O której się zaczyna i ile trwa matura z polskiego?

Każdego dnia tradycyjnie będą przeprowadzane dwie sesje egzaminacyjne: pierwsza o godz. 9, druga o godz. 14 (z wyjątkiem 4 maja, kiedy zostanie przeprowadzona tylko poranna sesja egzaminu). Arkusze egzaminacyjne wykorzystane na tegorocznym egzaminie maturalnym będą zamieszczane na stronie internetowej CKE i okręgowych komisji egzaminacyjnych:

• w przypadku egzaminów, które rozpoczynają się o godz. 9 – tego samego dnia około godz. 14,
• w przypadku egzaminów, które rozpoczynają się o godz. 14 – tego samego dnia około godz. 19.

Czas trwania egzaminów pisemnych zależy od przedmiotu, który maturzysta zdaje i od poziomu egzaminu. Matura z języka polskiego na poziomie podstawowym trwa 240 minut, a na poziomie rozszerzonym – 210 minut.

Matura: język polski. Tekst historycznoliteracki i wypracowanie

Matura z języka polskiego 2026 na poziomie podstawowym składa się z dwóch części. Pierwsza to „tekst historycznoliteracki”, czyli przekrojowy sprawdzian wiedzy wymagający znajomości różnych epok i lektur oraz „język polski w użyciu". Druga część to wypracowanie na jeden z dwóch podanych tematów, w którym trzeba się odnieść m.in. do omawianych w szkole lektur. Lista lektur obowiązkowych będzie zamieszczana w arkuszu egzaminacyjnym

Lektury obowiązkowe (utwory epickie i dramatyczne w części ustnej i pisemnej)

W arkuszu egzaminacyjnym na poziomie podstawowym oraz w części ustnej egzaminu maturalnego z języka polskiego znajdą się zadania sprawdzające znajomość treści i problematyki lektur obowiązkowych, tj.:

1. Biblia, w tym fragmenty Księgi Rodzaju, Księgi Hioba, Księgi Koheleta, Pieśni nad Pieśniami, Księgi Psalmów, Apokalipsy wg św. Jana;
2. Jan Parandowski, Mitologia, część I Grecja;
3. Homer, Iliada (fragmenty), Odyseja (fragmenty);
4. Sofokles, Antygona;
5. Kwiatki świętego Franciszka z Asyżu (fragmenty);
6. Legenda o św. Aleksym (fragmenty);
7. Rozmowa Mistrza Polikarpa ze Śmiercią (fragmenty);
8. Pieśń o Rolandzie (fragmenty);
9. Gall Anonim, Kronika polska (fragmenty);
10. Dante Alighieri, Boska komedia (fragmenty);
11. Jan Kochanowski, tren IX, X, XI, XIX; Odprawa posłów greckich;
12. Piotr Skarga, Kazania sejmowe (fragmenty);
13. Jan Chryzostom Pasek, Pamiętniki (fragmenty); 14) William Szekspir, Makbet, Romeo i Julia;
14. Molier, Skąpiec; 16) Ignacy Krasicki, wybrane satyry;
15. Adam Mickiewicz, Oda do młodości; wybrane ballady, w tym Romantyczność; Konrad Wallenrod; Dziady cz. III;
16. Juliusz Słowacki, Kordian,
17. Zygmunt Krasiński, Nie-Boska komedia;
18. Bolesław Prus, Lalka, Z legend dawnego Egiptu;
19. Eliza Orzeszkowa, Gloria victis;
20. Henryk Sienkiewicz, Potop;
21. Fiodor Dostojewski, Zbrodnia i kara;
22. Stanisław Wyspiański, Wesele;
23. Władysław Stanisław Reymont, Chłopi (tom I – Jesień);
24. Stefan Żeromski, Rozdziobią nas kruki, wrony…, Przedwiośnie;
25. Witold Gombrowicz, Ferdydurke (fragmenty);
26.  Tadeusz Borowski, Proszę państwa do gazu, Ludzie, którzy szli;
27. Gustaw Herling-Grudziński, Inny świat;
28. Hanna Krall, Zdążyć przed Panem Bogiem;
29. Albert Camus, Dżuma;
30. George Orwell, Rok 1984;
31. Józef Mackiewicz, Droga donikąd (fragmenty);
32. Sławomir Mrożek, Tango; 35) Marek Nowakowski, Raport o stanie wojennym (wybrane opowiadanie), Górą „Edek” (z tomu Prawo prerii);
33. Jacek Dukaj, Katedra (z tomu W kraju niewiernych);
34. Antoni Libera, Madame; 38) Andrzej Stasiuk, Miejsce (z tomu Opowieści galicyjskie);
35. Olga Tokarczuk, Profesor Andrews w Warszawie (z tomu Gra na wielu bębenkach);
36. Ryszard Kapuściński, Podróże z Herodotem (fragmenty);
37. Ponadto z zakresu szkoły podstawowej: treny i pieśni Jana Kochanowskiego, bajki Ignacego Krasickiego, Dziady cz. II i Pan Tadeusz Adama Mickiewicza, Zemsta Aleksandra Fredry, Balladyna Juliusza Słowackiego [wymaganie I.1.12)].

Utwory poetyckie w części pisemnej na maturze z języka polskiego

Utwory poetyckie w teście historycznoliterackim

• W teście historycznoliterackim może być sprawdzana znajomość treści i problematyki tylko tych utworów poetyckich, których tytuły wymieniono w podstawie programowej, tj. Bogurodzica Lament świętokrzyski (fragmenty) Jan Kochanowski, Pieśń IX ks. I, Pieśń V ks. II, Psalm 13, Psalm 47, treny IX, X, XI, XIX oraz – z zakresu szkoły podstawowej – treny I, V, VII, VIII Ignacy Krasicki, Hymn do miłości ojczyzny Adam Mickiewicz, Oda do młodości Juliusz Słowacki, Grób Agamemnona (fragmenty), Testament mój Czesław Miłosz, Traktat moralny (fragmenty). Zawsze w arkuszu egzaminacyjnym będzie podany fragment utworu.
• W teście historycznoliterackim pojawią się również zadania, których tekstami źródłowymi będą utwory poetyckie zarówno autorów wskazanych w podstawie programowej, jak i niewymienionych w tym dokumencie. Zadania te nie będą sprawdzały znajomości treści konkretnego utworu (z wyjątkiem tych utworów, których tytuły podano w podstawie), ale – umiejętność odczytywania tego typu tekstów.

Utwory poetyckie w wypracowaniu. W wypracowaniu zdający może odwołać się do dowolnego utworu poetyckiego jako:

• innego utworu literackiego
• kontekstu.

Kiedy wyniki matury 2026 i poprawka?

Dla tych, którym z przyczyn losowych nie uda się dotrzeć na majowe egzaminy, CKE przygotowała dodatkową sesję egzaminacyjną w czerwcu (1-16 odbędą się egzaminy pisemne, 8-10 czerwca - egzaminy ustne). Centralna Komisja Egzaminacyjna wyniki tegorocznych matur ogłosi 8 lipca. Tego też dnia maturzyści poznają swoje indywidualne wyniki i otrzymają świadectwa maturalne. Maturzysta, który zakwestionuje uzyskany przez siebie wynik, może się odwołać. Procedura jest kilkustopniowa.

Każdy maturzysta może wystąpić do właściwej terytorialne okręgowej komisji egzaminacyjnej o wgląd do swojej ocenionej pracy. Może wykonać zdjęcie arkusza egzaminacyjnego. Jeśli ma zastrzeżenia do oceny, może wystąpić o weryfikację do dyrektora okręgowej komisji egzaminacyjnej. Dyrektor OKE – po rozpatrzeniu wniosku – może ocenę zmienić lub podtrzymać dotychczasową.

Maturzysta, który nadal będzie kwestionował wynik, może się odwołać do Kolegium Arbitrażu Egzaminacyjnego przy Centralnej Komisji Egzaminacyjnej. Wniosek taki należy złożyć w siedem dni od otrzymania informacji z OKE o wyniku weryfikacji sumy punktów. Wniosek może dotyczyć tylko oceny zadań, które nie zostały pozytywnie zweryfikowane w OKE. Choć formalnie wniosek kierowany jest do dyrektora Centralnej Komisji Egzaminacyjnej, należy złożyć go w macierzystej okręgowej komisji egzaminacyjnej.

Wniosek jest ponownie rozpatrywany przez OKE. Dyrektor OKE może uznać całe odwołanie, tylko część lub nie uznać go wcale. Odpowiedzi, których nie uzna, przekazuje do Centralnej Komisji Egzaminacyjnej. Dyrektor CKE kieruje je do Kolegium Arbitrażu Egzaminacyjnego. W skład kolegium wchodzą doświadczeni egzaminatorzy i eksperci z określonej dziedziny nauki.

Maturzysta, który nie zda jednego obowiązkowego egzaminu, ma prawo do poprawki. Sesja egzaminów poprawkowych odbędzie się 24-25 sierpnia. Abiturient, który nie zda więcej niż jednego egzaminu, może poprawiać się dopiero za rok. Tak samo maturzysta, któremu unieważniono egzamin, np. za ściąganie. Wyniki poprawek będą dostępne 11 września.

Źródło: Radio ZET