Nowe zasady dla właścicieli nieruchomości. Koniec kar

2 min. czytania
04.03.2026 16:12
Obserwuj nas na Google

Rząd zapowiada zmiany w zasadach dotyczących obowiązków właścicieli nieruchomości w zakresie usuwania azbestu. Nowe rozwiązania mają uprościć procedury z tym związane, a także zapewnić finansowanie tych działań, aby walka z azbestem wreszcie stała się efektywna. Związek Gmin Wiejskich RP zwraca uwagę na powolne tempo usuwania tego szkodliwego materiału.

azbest na dachu budynków
fot. MICHAL KOSC/REPORTER

Z tego artykułu dowiesz się:

  • Jak zintegrowanie usuwania azbestu z programem "Czyste Powietrze" może pomóc gminom.
  • Dlaczego uproszczenie procedur usuwania azbestu jest konieczne dla gmin wiejskich.
  • Co przewiduje nowy projekt ustawy dotyczącej usuwania azbestu.
  • Które elementy programu "Czyste Powietrze" blokują wsparcie dla nieruchomości z azbestem.

Będą zmiany w przepisach o usuwaniu azbestu

Związek Gmin Wiejskich RP zaapelował do  Ministerstwa Rozwoju i Technologii o zmiany w zakresie usuwania azbestu. Gminy chcą, by proces ten był zintegrowany z programem "Czyste Powietrze", co pomoże sfinansować olbrzymią część podejmowanych działań. Zdaniem ZGWRP konieczne jest uproszczenie procedur, w tym umożliwienie im składania wniosków do "Czystego Powietrza" jednocześnie z wnioskiem o usunięcie azbestu.

Redakcja poleca

Resort odpowiedział na apel Związku, zapowiadając zmiany w dotychczasowych zasadach usuwania azbestu. Już teraz trwają prace nad nowym projektem ustawy, która może wreszcie pomóc realnie przyspieszyć redukcję szkodliwego materiału na obszarze gmin wiejskich.

Ministerstwo wskazuje, że projekt ustawy przewiduje m.in. uproszczenie sprawozdawczości względem wójta, burmistrza lub prezydenta miasta oraz marszałka województwa oraz wprowadzenie możliwości tzw. zabezpieczania trwałego wyrobów. Oznacza to, że demontowanie wszystkich wyrobów azbestowych nie będzie konieczne, jednak trzeba będzie je zabezpieczyć. Co istotne dla właścicieli nieruchomości, wycofano się też z nakładania kar na mieszkańców za brak złożenia deklaracji azbestowych. Kara taka mogła wynieść od 500 zł do nawet 5 tys. zł w ciągu roku.

Redakcja poleca

Zapewnienie finansowania jest kluczowe

ZGWRP wylicza, że w całym kraju zalega około 7 mln ton azbestu. Jest to duży problem na terenach wiejskich, gdzie olbrzymie ilości azbestu zalegają na dachach domów, stodół czy budynków gospodarczych. Dla właścicieli tych nieruchomości pozbycie się kłopotliwego dachu jest dużym wyzwaniem finansowym. Choć w wielu gminach funkcjonują lokalne programy dofinansowania demontażu, transportu i unieszkodliwiania wyrobów zawierających azbest, to jednak, jak wskazuje Związek, "Przy obecnym poziomie finansowania proces oczyszczania potrwa od 100 do 140 lat".

Portal Samorządowy przypomina, że w latach 2024-2025 „realne finansowanie usuwania azbestu wyniosło jedynie 141 mln zł, a dotychczasowe łączne wydatki od początku funkcjonowania programu to ok. 266 mln zł, co odpowiada tylko 515 tys. ton usuniętych odpadów zawierających azbest". Biorąc pod uwagę to, ile azbestu wciąż czeka na usunięcie, to kropla w morzu potrzeb.

Redakcja poleca

Jednocześnie problemem jest fakt, iż nieruchomości, które pokryte są azbestem, nie kwalifikują się do skorzystania z programu "Czyste Powietrze". To tysiącom właściciel nieruchomości blokuje termomodernizację i poprawę efektywności energetycznej. Dzięki nowym przepisom to ma się zmienić.

W odpowiedzi na apel gmin wiejskich szefowa Departamentu Zrównoważonej Gospodarki w Ministerstwie Rozwoju i Technologii (MRiT) Aneta Piątkowska podkreśla, że podstawą la planowania działań związanych z usuwaniem azbestu jest Baza Azbestowa, której wiele gmin nie aktualizowało już od kilku lat. To duży problem, bowiem to właśnie aktualne dane z inwentaryzacji wyrobów zawierających azbest są podstawą do ubiegania się przez gminę o środki finansowe na usuwanie szkodliwego materiału.

Źródło: Radio ZET/portalsamorzadowy.pl

Byłeś świadkiem czegoś niespodziewanego? Masz temat, którym powinniśmy się zająć?

Zgłoś sprawę przez Czerwony telefon Radia ZET