To idealna góra dla początkujących, nawet dzieci dadzą radę. "Klimatyczne miejsce"
Chcesz wybrać się na wycieczkę w góry, ale martwisz się o kondycję? Choć w tym województwie nie znajdziesz wysokich wzniesień, wyprawa dostarczy wielu wrażeń. Łysica, czyli najwyższy szczyt Gór Świętokrzyskich, to wspaniała przygoda także dla mniej wprawionych turystów i dzieci.
- 10 zdjęć Zobacz galerię
Z tego artykułu dowiesz się:
- Jakie szlaki prowadzą na Łysicę i jakie atrakcje czekają na turystów?
- Jakiego odkrycia dokonano w 2018 roku?
- Czym są gołoborza?
Łysica - najwyższy szczyt Gór Świętokrzyskich
Kiedy myślimy o polskich górach, wielu osobom do głowy przychodzą Tatry. W Polsce nie brakuje jednak niższych wierzchołków, które mogą być idealną wyprawą na weekend, nawet z dzieckiem. Jednym z nich jest Łysica, zwana także Górą Świętej Katarzyny - najwyższy szczyt Gór Świętokrzyskich o wysokości 614 m n.p.m. Stanowi ona część Korony Gór Polski, jest jej najniższym szczytem i znajduje się w Świętokrzyskim Parku Narodowym.
Łysica jest częścią Łysogór, czyli najwyższego pasma Gór Świętokrzyskich. Posiada dwa wierzchołki: wschodni zwany Skałą Agaty lub Zamczyskiem, osiągający 614 m n.p.m., i nieco niższy - zachodni (613 m n.p.m.) z repliką krzyża z 1930 roku, z którego możemy podziwiać Górę Miejską i Psarską. Co ciekawe, do 2018 roku sądzono, że najwyższym punktem jest zachodni wierzchołek z wysokością 612 m n.p.m. Jednak pomiary wykazały, że faktyczną najwyższą wysokość osiąga wschodni szczyt Skała Agaty, liczący dokładnie 613,96 m n.p.m. Turyści chwalą sobie to miejsce. "Skały znajdują się około 50 m za tabliczką. Zdecydowanie warto zboczyć, żeby zobaczyć te skałki. Około 10-15 minut za Łysicą, idąc od Świętej Katarzyny"; "Miejsce idealne na chwilę wytchnienia"; "Sam szlak to łagodne podejścia, ścieżka przez przepiękny las"; "Bardzo klimatyczne miejsce i mniej oblegane niż Łysica"; "Piękne widoki, wspaniałe miejsce, by wraz z rodziną spędzić tutaj niedzielę. Malutka namiastka gór, polecam" - czytamy w opiniach Google.
Najniższe góry w Polsce są jednocześnie wyjątkowymi wzniesieniami, bo jednymi z najstarszych w Europie. Ich wiek szacuje się na około 500 milionów lat. "Historycznie obszar ten był kilkakrotnie zalewany przez morza, co wpłynęło na zróżnicowanie geologiczne i bogactwo skamieniałości, jakie można tam znaleźć" - informuje portal "National Geographic". Łysica jest częścią masywu zbudowanego z kwarcytów i łupków kambryjskich i jest całkowicie porośnięta lasem, z jodłami na szczycie i jodłowo-bukowym lasem poniżej. Od strony północnej i południowej szczyt otaczają gołoborza, czyli rumowiska skalne, powstałe w wyniku wietrzenia fizycznego z epoki lodowcowej. To jedna z najbardziej charakterystycznych cech tego obszaru. Najwyższe wzniesienie Gór Świętokrzyskich to również bogactwo fauny i flory. Na południowym stoku znajduje się torfowisko, północne zbocza obfitują w źródła strumieni, a na szczycie można spotkać takie ptaki, jak: orliki krzykliwe, krogulce i kobuzy.
Łysica - co zobaczyć? Szlaki i atrakcje
Przez Łysicę prowadzi Główny Szlak Świętokrzyski. Turyści mają do wyboru wejście od strony zachodniej lub wschodniej. "Oba szlaki są dość przyjemne i mało wymagające, jednak to szlak prowadzący ze Świętej Katarzyny jest dużo bardziej oblegany. Szlak ten jest krótszy i dobrze oznaczony, a ponadto posiada wiele udogodnień dla turystów, takich jak schody i barierki" - informuje magazyn Travelist. Szlak ze Świętej Katarzyny na Łysicę to około 3,5 km w obie strony i prowadzi przez Puszczę Jodłową. Podejście jest miejscami strome, ale nie powinno sprawić żadnych trudności nawet niewprawionym piechurom. "Wycieczka ta nie wymaga praktycznie żadnego przygotowania kondycyjnego" - przekonuje portal gorskim-szlakiem.pl. W drodze na szczyt na turystów czekają cieszące oko atrakcje, takie jak: kapliczka św. Franciszka, źródełko oraz pomnik Stefana Żeromskiego.
Alternatywny szlak na Łysicę ma z kolei swój początek w Kakoninie. Ta trasa jest dłuższa (8,4 km w obie strony) i łagodniejsza, prowadząc przez Skałę Agaty i dalej na Łysicę. Turyści mijają Przełęcz św. Mikołaja, na której znajduje się drewniana kapliczka. Warto wspomnieć, że w Chacie Kaka, zabytkowej zagrodzie chłopskiej z 1820 roku, gdzie rozpoczyna się szlak, jadał znany w regionie świętokrzyskim zbój Kak. Można tam spróbować przysmaków kuchni świętokrzyskiej, takich jak np. zalewajka.
Źródło: Radio ZET/National Geographic/Travelist/gorskim-szlakiem.pl/kgp.info.pl/Atlas gór Polski
![Mężczyzna w czapce z zamyśloną miną, w czarno-białym ujęciu. Emocjonalny wyraz twarzy.](https://s.eurozet.pl/cbz/2026/10/14/b91d86de/2499813-179x101-d7fa0c8bcf.jpg "Paweł Unrug w filmie "Kolumbowie"")
![Uśmiechnięta kobieta z kręconymi włosami stoi przy ścianie, wokół jasne, czarno-białe tło.](https://s.eurozet.pl/cbz/2026/10/13/b194e3af/2499063-179x101-8c8cfb5750.jpg "Kadr z filmu "Zemsta"")
