Wrocław gotowy na zagrożenia? „Z 41 obiektów jedynie 10 spełniło kryteria"
Jednostki oraz spółki miejskie we Wrocławiu miały przesłać propozycje obiektów, które mogłyby pełnić funkcję miejsc doraźnego schronienia. „Niestety, z 41 wytypowanych obiektów jedynie 10 spełniło kryteria określone w rozporządzeniu MSWiA" – informuje wiceprezydent Wrocławia Jakub Mazur.
Z tego artykułu dowiesz się:
- Ile obiektów spełnia kryteria jako Miejsca Doraźnego Schronienia.
- Jakie są wnioski z ekspertyzy dotyczącej systemu syren we Wrocławiu.
- Jak Polska zareagowała na problem braku schronów.
We wrześniu Radny Rady Miejskiej Wrocławia Piotr Uhle złożył zapytanie w sprawie stanu przygotowania Wrocławia do zagrożeń bezpieczeństwa. Pytania dotyczyły m.in. środków przeznaczanych przez miasto na zadania z zakresu obrony cywilnej. Radny pytał również o gotowość Wrocławia na zagrożenia – ile jest Miejsc Doraźnego Schronienia (bo schronu nie ma żadnego), jakie były wnioski z przeprowadzonego testu syren, czy i kiedy planowane jest uruchomienie dodatkowych syren/punktów alarmowych. 30 października urząd udzielił odpowiedzi.
Wrocław gotowy na zagrożenia? Miasto odpowiada
30 października wiceprezydent Wrocławia przedstawił szczegółowe wyjaśnienia merytoryczne, finansowe i formalno-prawne w kwestii poszczególnych zagadnień, o które pytał radny. Jeśli chodzi o łączną wysokość środków przyznanych Wrocławiowi na zadania z zakresu obrony cywilnej w latach 2024-2026, kwoty wynoszą odpowiednio: 21 740 177,85 zł w 2024 roku, 54 964 727,52 w 2025 roku oraz 58 964 527,32 zł w 2026 roku. W kwestii dofinansowania – Gmina Wrocław w roku 2026 ubiegała się o dotacje celową z budżetu państwa w ramach Programu Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej. Wnioski złożone w 2026 roku zostały zaopiniowane pozytywnie.
Wydatki na zadania z zakresu obrony cywilnej
Problem pojawia się w temacie schronów i Miejsc Doraźnego Schronienia. Jednostki oraz spółki miejskie we Wrocławiu miały przesłać propozycje obiektów, które mogłyby pełnić funkcję miejsc doraźnego schronienia. Listę z adresami sprawdzili inspektorzy i przedstawiciele Państwowej Straży Pożarnej. „Niestety, z 41 wytypowanych obiektów jedynie 10 spełniło kryteria określone w rozporządzeniu MSWiA z 9 lipca [...]. Obecnie trwa przygotowanie procedury przetargowej na wyłonienie wykonawców ekspertyz budowlanych w tych 10 obiektach" – poinformował Jakub Mazur, wiceprezydent Wrocławia.
Miasto przekazało listę kolejnych 55 obiektów do sprawdzenia – trwa przegląd. „Jesteśmy w trakcie gromadzenia kolejnych adresów, które zgłaszają zarządcy różnych budynków, nie tylko gminnych. Dodatkowo inspektorzy zatrudnieni w Wydziale Obsługi Urzędu wstępnie wytypowali 15 placówek oświatowych, w których piwnice są oceniane pod kątem przyszłych mds-ów" – dodaje Mazur. Na ten moment Gmina Wrocław nie ma mapy Miejsc Doraźnego Schronienia.
Co z syrenami we Wrocławiu?
Radny Piotr Uhle zapytał również, jakie są ostateczne wnioski i rekomendacje z ekspertyzy Politechniki Wrocławskiej dotyczącej systemu syren. Analizę akustyczną prowadzono w styczniu 2026 roku. Wskazano, że peryferia miasta, a także głównie ulice – szczególnie te, które znajdują się między zwartą wysoką zabudową – wymagają dogłośnienia sygnałami alarmowymi. W wyniku testów i zgłoszeń od mieszkańców wytypowano również obszary, w których konieczny jest montaż nowych urządzeń. Na liście jest 13 osiedli.
Jednocześnie nie ma jeszcze ostatecznego, zatwierdzonego harmonogramu modernizacji systemu ostrzegania i alarmowania. W tym roku planowany jest montaż 11 syren alarmowych (trwa postepowanie przetargowe). W latach 2027-2028 planowany jest montaż kolejnych 41 urządzeń. Spowoduje to objęcie sygnałami alarmowymi całego miasta. Koszt modernizacji systemu w 2026 r. oszacowano na kwotę 1 998 000 zł. „Ze względu jednak na źródło finansowania, dane przedsięwzięcie zostanie zrealizowane ze środków własnych gminy w wysokości 1 198 000,00 zł, natomiast pozostała kwota w wysokości 800 000,00 zł ze środków z budżetu państwa w ramach dotacji [...]" – doprecyzowano w odpowiedzi miasta.
Problem nie dotyczy tylko Wrocławia
Jeśli chodzi o schrony i Miejsca Doraźnego Schronienia, warto podkreślić, że problem jest ogólnopolski. W 2024 roku Najwyższa Izba Kontroli opublikowała wstrząsający raport o budowlach ochronnych. Dwa lata po wybuchu wojny w Ukrainie na miejsce w schronach i ukryciach mogło liczyć niecałe 4 proc. mieszkańców. Dodatkowo, jak wskazywała NIK, „obrona cywilna nie istnieje, a obywatele nie wiedzą, gdzie w razie zagrożeń mogą szukać bezpiecznego miejsca schronienia". Sześć z 32 gmin skontrolowanych przez NIK nie zapewniło takiego miejsca żadnemu ze swoich mieszkańców, a 68 proc. poddanych oględzinom schronów i ponad połowa ukryć nie spełniały wymaganych warunków technicznych.
Ponad rok po raporcie NIK MSWiA przekazało, że budowa i remonty schronów są jednym z priorytetów rządowego Programu Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej na lata 2025-2026. „Rząd po raz pierwszy we współczesnej historii przeznaczył ogromne środki na wzmocnienie ochrony ludności i obrony cywilnej. Rządowy program na najbliższe lata zakłada m.in. dostosowanie obiektów zbiorowej ochrony do współczesnych zagrożeń, adaptację budynków pod te cele oraz tworzenie budowli ochronnych" – informowało MSWiA w 2025 r.
Z kolei w 2026 r. rząd przyjął uchwałę w sprawie przyjęcia Programu Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej (OLiOC) na lata 2027-2031. Przewiduje ona kontynuowanie odbudowy i rozwoju systemu ochrony ludności. Wzmacnia też jego odporność na współczesne zagrożenia. – Uchwała przede wszystkim zapewnia ciągłość finansowania inwestycji w ochronę ludności cywilnej, takich jak m.in budowa miejsc schronień – wyjaśnił rzecznik rządu Adam Szłapka na konferencji prasowej po posiedzeniu Rady Ministrów. Na realizację programu w latach 2027-2031 rząd przeznaczy ponad 100 mld zł. Środki sfinansują nie tylko schrony, ale też systemy ostrzegania i bezpiecznej łączności, sprzęt, zabezpieczenie medyczne oraz szkolenia.
Źródło: Radio ZET/Gov.pl
