Z pokolenia na pokolenie. Twórczość ludowa stypendystów NIKiDW
Nikt nie zaprzeczy, że z książek, a obecnie także z nieprzebranych zasobów internetu, można nauczyć się naprawdę wiele. Nic jednak nie jest w stanie zastąpić prawdziwej relacji mistrz – uczeń. To spotkanie pokoleń powoduje, że żywa wiedza i umiejętności przekazywane są w sposób wyjątkowy, niedający porównać się z żadnym innym. Przekonać się o tym będziemy mogli już 14 września podczas 32. edycji Europejskich Dni Dziedzictwa, w ramach których Narodowy Instytut Kultury i Dziedzictwa Wsi przygotował wyjątkową wystawę „Mistrzowie… uczniowie… twórcy. Twórczość ludowa stypendystów NIKiDW”.
Poznajemy dziedzictwo.
Tegoroczne Europejskie Dni Dziedzictwa organizowane są pod hasłem – „Szlaki. Sieci. Połączenia”. Nawiązuje ono bezpośrednio do projektu Szlaków Kulturowych Rady Europy, który został zapoczątkowany w 1987 roku. Celem tej inicjatywy pozostaje niezmiennie promocja przede wszystkim współpracy kulturalnej w powiązaniu z rozwojem turystyki. Temat stwarza również możliwość pokazania różnorodności dziedzictwa niematerialnego, w tym zjawisk wpisanych na Krajową Listę Niematerialnego Dziedzictwa Kulturowego.
W nawiązaniu do zaproponowanego hasła w Narodowym Instytucie Kultury i Dziedzictwa Wsi będzie można obejrzeć namacalne efekty całorocznej pracy stypendystów Instytutu, w postaci zarówno przedmiotów materialnych, jak i utworów muzycznych.
Na twórczym szlaku.
Wystawa „Mistrzowie… uczniowie… twórcy. Twórczość ludowa stypendystów NIKiDW” zaprezentuje wyniki prac stypendystów programów „Mistrz – Uczeń” oraz „Stypendium dla Twórców Ludowych” zrealizowanych przez NIKiDW w 2023 roku. Obydwie te inicjatywy mają na celu wsparcie twórców ludowych, artystów, rękodzielników, rzemieślników, nie tylko w indywidualnej pracy twórczej, ale także w przekazie pokoleniowym posiadanej przez nich wiedzy i umiejętności.
Na wystawie będziemy mieli okazję zobaczyć, jakimi szlakami wędruje przekaz tradycyjnych umiejętności – zarówno w przestrzeni jak i w czasie. Dowiemy się, jak wyglądają generacyjne sieci powiązań w społecznościach lokalnych i przekaz międzypokoleniowy, który kiedyś był podstawą formą transferu we wszystkich dziedzinach życia. Młodsi przejmowali od starszych nie tylko konkretne umiejętności, ale także wzorce, normy, zachowania obyczajowe, sposoby uczestnictwa we własnej kulturze, związane ze zwyczajami i rytuałami. Na wsi uczyli się jak gospodarzyć, pracować na roli i hodować zwierzęta. Młode dziewczyny uczyły się od matek gotowania, przędzenia, tkania. Kolejne pokolenia naturalnie „dziedziczyły” to, czym zajmowali się ich rodzice. Zwiedzając wystawę, wspólnie zastanowimy się, czy – lub w jakim stopniu – nadal ma to miejsce.
Dodatkowo, w wydarzeniu udział wezmą twórcy z różnych pokoleń. Dowiemy się, jakie są połączenia między nimi, jakie drogi przebyli, by dziś w XXI wieku, móc tworzyć tak, jak dawniej robili to ich przodkowie. Osobiście będzie można porozmawiać z zaproszonymi twórcami o ich pracy artystycznej, rękodziele czy rzemiośle i podążyć ich szlakami.
Weź sprawy w swoje ręce!
Dla wszystkich zainteresowanych samodzielnym tworzeniem dzieł sztuki ludowej, Narodowy Instytut Kultury i Dziedzictwa Wsi przygotował specjalne warsztaty rękodzielnicze. Pod czujnym okiem Tomasza Krajewskiego będzie można zapoznać się z tradycyjną techniką tworzenia słomianych ozdób. W arkana sztuki malowania na szkle wprowadzał będzie Zbigniew Micherdziński, który nauczy technik pozwalających stworzyć malowidła inspirowane motywami ludowymi. Z kolei Elżbieta Legierska poprowadzi warsztaty taneczne i nauczy podstaw tańca tradycyjnego.
Na scenie wystąpią wielopokoleniowe zespoły muzyczne, które pokażą, jak muzyka łączy ludzi. Oliwia Spychel oraz Zdzisław Marczuk zaprezentują muzykę skrzypcową, Jakub i Piotr Karpuków muzykę mistrzów wileńskich, Romuald Jędraszek i Karol Majerowski z Wielkopolski grę na dudach, a Katarzyna Lassak zagra na skrzypcach.
Wydarzenie umilą także tradycyjne dania przygotowane przez koła gospodyń wiejskich. Koła do dziś tworzą wielobarwną sieć, dzięki której poszczególnym społecznościom łatwiej jest dbać o swoją tradycję i zachowanie tożsamości.
Wybierając się 14 września do Narodowego Instytutu Kultury i Dziedzictwa Wsi spędzimy inspirujące chwile, spotkamy ciekawych ludzi oraz wyruszymy w niezwykłą podróż w czasie i przestrzeni. Zapraszamy 14 września na Krakowskie Przedmieście
66 w godzinach 13.00-18.00. Szczegółowe informacje dotyczące wydarzenia można znaleźć na stronie: www.nikidw.edu.pl
