Radio ZET
Wiadomości
Polska
Zima zabija kleszcze? "To nie komary"

Zima zabija kleszcze? "To nie komary"

Adam Kaźmierczak, Mateusz Stelmaszczyk

3 min. czytania

10.03.2026 16:01

Sroga zima wcale nie oznacza spokoju od kleszczy. Dr inż. Anna Wierzbicka z Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu obala popularny mit i wyjaśnia, jak te pajęczaki radzą sobie nawet w temperaturze -30°C dzięki bakteriom. Dlaczego śnieżna aura to dla nich idealna „kołderka” i jak przygotować się na nadchodzący sezon, by uniknąć groźnych chorób?

Z tego artykułu dowiesz się:

Jak kleszcze przetrzymują zimę i dlaczego nie wymierają
Co wpływa na zwiększoną aktywność kleszczy
Jak skutecznie zabezpieczyć się przed ugryzieniem kleszcza
Dlaczego warto rozważyć szczepienie przeciw kleszczowemu zapaleniu mózgu

Czy zima zabija kleszcze? Ekspertka wyjaśnia

Jak co roku, gdy za oknami robi się cieplej, wraca temat kleszczy, które mogą być niebezpieczne dla ludzkiego zdrowia. Nie brakuje osób, które uważają, że po srogiej zimie zagrożenie będzie mniejsze, bo pajęczaków będzie zwyczajnie mniej. Czy to prawda? Radio ZET zapytało o to ekspertkę, dr inż. Annę Wierzbicką z Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu.

- Tak nie jest. Cały czas musimy być ostrożni. Kleszcze często wkładamy do tego samego worka co komary - małych, wrednych i irytujących nas stworzeń. Z tym, że to, co wiemy o komarach, to że one przesypiają zimę w wodzie, więc jeżeli ta zamarznie, to giną i potem na wiosnę jest ich mniej. To nie ma zupełnie zastosowania do kleszczy - mówi.

Aktywność kleszczy jest zależna od aktualnej pogody

Wyjaśnia, że kleszcze zimę spędzają w ziemi, przykryte liśćmi, ściółką, suchą trawą. - Więc one już mają kołderkę. Dodatkowo, jeśli pada śnieg, a w tym roku mieliśmy go dużo, to one mają taką podwójną warstwę ochronną. Poza tym, bardzo dobrze znoszą niskie temperatury. W dodatku, jeśli są zarażone bakterią anaplazmozy, to ta bakteria produkuje substancje, które sprawiają, że kleszcze nie zamarzają nawet w temperaturze -30 st. Celsjusza - wyjaśnia.

Redakcja poleca

Taka żywność do Polski nie wjedzie. Minister rolnictwa: Chodzi o zdrowie i życie

Przez ruch po zdrowie. Fundacja MultiSport zachęca najmłodszych do aktywności fizycznej

Ekspertka precyzuje, że aktywność kleszczy nie jest związana z tym, jaka pogoda była zimą, ale warunkami, które panują obecnie. Dobra wiadomość jest taka, że za oknami jest sucho, co nie sprzyja tym pajęczakom. - Kleszcze są zawsze aktywne, jak temperatura jest dodatnia. Oczywiście to jak bardzo, zależy od tego, jak jest wilgotno. Teraz jest sucho, więc na pewno będzie ich mniej, niż np. w kwietniu rok temu - mówi dr inż. Anna Wierzbicka.

Jak uniknąć kleszczy?

Rodzi się również pytanie, jak zabezpieczyć się przed kleszczami. Ważne jest tu odpowiednie ubranie, zwłaszcza, jeśli poruszamy się po lesie czy terenach z wysoką trawą. - Długie spodnie, całe buty, najlepiej włożenie nogawek spodni w skarpetki. Do tego używanie repelentów, ale na ciuchy, nie na ciało - mówi ekspertka.

Jeżeli przebywamy na łonie natury, trzeba też pamiętać o codziennym sprawdzeniu się - zwłaszcza miejsc, w które lubią wbijać się kleszcze, czyli przestrzeni pod kolanami, zgięciach łokci, pachach, pachwinach. - U dzieci jest to jeszcze linia włosów i skóra za uszami. Jeśli znajdziemy kleszcza wyciągnijmy go pęsetą lub kartą do usuwania kleszczy, zdezynfekujmy to miejsce i obserwujmy.

Warto również rozważyć szczepienia - szczególnie to przeciwko kleszczowemu zapaleniu mózgu. - I marzec jest świetnym na to momentem, bo obchodzimy dzień świadomości kleszczowego zapalenia mózgu - mówi Anna Wierzbicka.

Źródło: Radio ZET

Byłeś świadkiem czegoś niespodziewanego? Masz temat, którym powinniśmy się zająć?

Zgłoś sprawę przez Czerwony telefon Radia ZET