Kultowa lista UNESCO ma ważne kryteria. Jakie warunki trzeba spełniać?
Lista światowego dziedzictwa UNESCO dokumentuje obiekty kulturowe i naturalne o wyjątkowej wartości. Uzyskanie wpisu wcale nie jest jednak proste. Wiadomo, jakie kryteria powinno spełnić dobro z zakresu kultury umieszczone na liście.
Z tego artykułu dowiesz się:
- Lista światowego dziedzictwa UNESCO dokumentuje dobra kulturowe i naturalne o wyjątkowej wartości dla ludzkości.
- Wpis na listę wymaga zgłoszenia przez kraj oraz spełnienia co najmniej jednego z sześciu kryteriów obejmujących twórczy geniusz, wymianę wartości kulturowych, świadectwo tradycji, przykłady budowli, tradycyjne osadnictwo oraz związki z wydarzeniami o znaczeniu uniwersalnym.
- Jedno z kryteriów powinno być stosowane jako uzupełniające, zgodnie z zaleceniem Komitetu Światowego Dziedzictwa.
Wpis na listę UNESCO wcale nie jest łatwy. Do spełnienia minimum 1 warunek
Lista światowego dziedzictwa UNESCO to słynne przedsięwzięcie dokumentujące dobra z zakresu kultury i natury, które wyróżniają się „wyjątkową powszechną wartością” dla ludzkości. Listę stworzono na podstawie Konwencji w sprawie ochrony światowego dziedzictwa kulturowego i naturalnego z 1972 r. Do tej pory dokument ratyfikowało 196 państw.
Na mocy postanowień Konwencji listą zajmuje się Komitet Światowego Dziedzictwa, a nominacje zgłaszane są przez poszczególne kraje spośród obiektów, które umieszczono wcześniej na narodowej Liście informacyjnej. Na oficjalnej stronie internetowej Polskiego Komitetu do spraw UNESCO można przeczytać: „Warunkiem wpisu miejsca o charakterze kulturowym na Listę światowego dziedzictwa jest uznanie wyjątkowej wartości uniwersalnej w oparciu o co najmniej jedno spośród pięciu przedstawionych poniżej kryteriów, przy czym kryterium VI może być stosowane jedynie jako kryterium uzupełniające”. Jaki warunki trzeba zatem spełnić?
6 kryteriów listy UNESCO. Sprecyzowano też ważne wymogi
W celu wpisu poczynionego na Liście światowego dziedzictwa UNESCO należy pamiętać, że dobro powinno być zgodne z następującymi kryteriami:
- I. stanowić wybitne dzieło twórczego geniuszu człowieka; lub
- II. ukazywać znaczącą wymianę wartości zachodzącą w danym okresie czasu lub na danym obszarze kulturowym świata w dziedzinie rozwoju architektury lub techniki, sztuk monumentalnych, urbanistyki lub projektowania krajobrazu; lub
- III. nieść unikalne lub co najmniej wyjątkowe świadectwo tradycji kulturowej lub cywilizacji wciąż żywej bądź już nieistniejącej; lub
- IV. być wybitnym przykładem typu budowli, zespołu architektonicznego, zespołu obiektów techniki lub krajobrazu, który ilustruje znaczący(e) etap(y) w historii ludzkości; lub
- V. być wybitnym przykładem tradycyjnego osadnictwa, tradycyjnego sposobu użytkowania lądu lub morza, reprezentatywnego dla danej kultury (kultur); lub obrazującym interakcję człowieka ze środowiskiem, szczególnie jeżeli /dane dobro/ stało się podatne na zagrożenia wskutek nieodwracalnych zmian; lub
- VI. być powiązane w sposób bezpośredni lub materialny z wydarzeniami lub żywymi tradycjami, ideami, wierzeniami, dziełami artystycznymi lub literackimi o wyjątkowym uniwersalnym znaczeniu.
Zgodnie z zamieszczoną powyżej uwagą należy pamiętać o zdaniu Komitetu Światowego Dziedzictwa, według którego kryterium VI „powinno być stosowane na ogół łącznie z innymi kryteriami”. Podstawowe wymogi brane pod uwagę w przypadku dobra kulturowego to natomiast autentyczność i integralność.
Źródło:Radio ZET/unesco.pl
Byłeś świadkiem czegoś niespodziewanego? Masz temat, którym powinniśmy się zająć?
Zgłoś sprawę przez Czerwony telefon Radia ZET