Renta nie dla każdego. ZUS tłumaczy zasady
Osoba niepełnosprawna nie zawsze jest niezdolna do pracy - poinformował ZUS. Dlatego sama niepełnosprawność „nie zawsze decyduje o rencie”. Zakład wyjaśnił zawiłości dotyczące przyznawania świadczeń.
- Orzeczenie o niepełnosprawności wydawane jest przez powiatowe lub miejskie zespoły ds. orzekania o niepełnosprawności, a orzeczenie o niezdolności do pracy przez lekarzy orzeczników ZUS
- System orzekania o niepełnosprawności ma na celu stwierdzenie naruszenia sprawności organizmu i określenie stopnia niepełnosprawności, wpływającej na możliwość pełnienia ról społecznych
- Orzeczenie o niezdolności do pracy stanowi podstawę do ubiegania się o świadczenia wypłacane przez ZUS, takie jak renta z tytułu niezdolności do pracy czy renta socjalna
Niepełnosprawni bez renty. Dwa systemy, różne cele
W Polsce funkcjonują dwa odrębne systemy orzecznictwa lekarskiego: jeden dotyczy orzekania o niepełnosprawności, a drugi o niezdolności do pracy dla celów emerytalno-rentowych. Systemy te różnią się zarówno celami, jak i zasadami. Należy pamiętać o tym, że niepełnosprawność nie zawsze oznacza niezdolność do pracy: osoba z niepełnosprawnością może być doskonałym pracownikiem, np. grafik komputerowy czy dziennikarz.
System orzekania o niepełnosprawności koncentruje się na stwierdzeniu naruszenia sprawności organizmu i określeniu stopnia niepełnosprawności (lekki, umiarkowany lub znaczny). Celem jest ocena, w jakim stopniu dana osoba jest ograniczona w możliwości wypełniania ról społecznych. Uzyskanie orzeczenia o niepełnosprawności jest istotne dla rehabilitacji zawodowej i społecznej, zatrudniania osób niepełnosprawnych oraz przyznawania im ulg i uprawnień, takich jak karta parkingowa czy ulgi podatkowe. Orzeczenia w tej sprawie wydają powiatowe lub miejskie zespoły ds. orzekania o niepełnosprawności.
Z kolei orzeczenie o niezdolności do pracy jest wydawane przez lekarzy orzeczników ZUS na podstawie badania i dokumentacji medycznej. Jest ono podstawą do ubiegania się o świadczenia wypłacane przez ZUS, w tym rentę z tytułu niezdolności do pracy. Lekarz orzecznik ZUS, wydając orzeczenie, stwierdza niezdolność do pracy, a nie niepełnosprawność.
Przy ocenie niezdolności do pracy uwzględnia się stopień naruszenia sprawności organizmu, możliwość przywrócenia tej sprawności oraz możliwość wykonywania dotychczasowej pracy lub przekwalifikowania zawodowego. Za niezdolną do pracy uznaje się osobę, która całkowicie lub częściowo utraciła zdolność do pracy zarobkowej z powodu naruszenia sprawności organizmu i nie rokuje odzyskania tej zdolności.
Niepełnosprawność a niezdolność do pracy. Różnice
Orzeczenie o niezdolności do pracy jest równoznaczne z orzeczeniem o stopniu niepełnosprawności, ale nie na odwrót. Oznacza to, że osoba uznana za całkowicie niezdolną do pracy i samodzielnej egzystencji jest traktowana jak osoba ze znacznym stopniem niepełnosprawności. Osoba z orzeczoną niezdolnością do pracy, nawet częściową lub całkowitą, może dodatkowo dorabiać do swojego świadczenia, podejmując zatrudnienie, które nie jest sprzeczne z orzeczoną niezdolnością.
Powody dla stworzenia dwóch systemów orzekania wynikają z różnych celów, jakie mają one realizować. System orzekania o niepełnosprawności ma na celu wsparcie osób z niepełnosprawnościami w różnych aspektach życia, takich jak rehabilitacja, zatrudnienie czy dostęp do ulg i uprawnień. Natomiast system orzekania o niezdolności do pracy służy zabezpieczeniu dochodów osobom, które z powodu stanu zdrowia nie mogą pracować.
Należy pamiętać, że przy ubieganiu się o rentę z ZUS, stwierdzenie niezdolności do pracy jest tylko jednym z warunków. Renta przysługuje ubezpieczonemu, który jest niezdolny do pracy, ma wymagany staż ubezpieczeniowy, a niezdolność do pracy powstała w określonym czasie.
Źródło: Radio ZET/ZUS
Byłeś świadkiem czegoś niespodziewanego? Masz temat, którym powinniśmy się zająć?
Zgłoś sprawę przez Czerwony telefon Radia ZET
