Radio ZET
Wiadomości
Biznes
UOKiK ostrzega konsumentów. "To kredyt", "konsumpcyjna pułapka"

UOKiK ostrzega konsumentów. "To kredyt", "konsumpcyjna pułapka"

Judyta Wanicka

2 min. czytania

03.12.2024 13:58

"Kup teraz, zapłać później", czyli zakupy w modelu BNPL, oferuje mnóstwo sklepów i platform sprzedażowych. Wysyp takich ofert widać zwłaszcza przed świętami. Konsumenci powinni jednak z rozwagą korzystać z tego typu rozwiązań, bo łatwo wpaść w konsumpcyjną pułapkę, którą tworzą zakupy BNPL.

UOKiK: "Kup teraz, zapłać później" to zwyczajny kredyt

W sklepach i na platformach sprzedażowych coraz częściej spotykamy się z ofertami umożliwiającymi zakupy w systemie "Kup teraz, zapłać później" (BNPL – ang. Buy Now, Pay Later). Choć rozwiązanie to może wydawać się idealnym sposobem na chwilowe problemy finansowe, UOKiK przestrzega przed ryzykiem, jakie niesie za sobą brak rozwagi w korzystaniu z tego typu usług.

Mechanizm BNPL działa jak zawoalowany kredyt konsumencki. Klient otrzymuje produkt lub usługę od razu, ale za jego opłacenie może poczekać – zwykle od 30 do 45 dni, a w niektórych przypadkach nawet dłużej. Oferty te kuszą brakiem oprocentowania czy kosztów na start, co sprawia, że wiele osób chętnie korzysta z tej formy płatności. Jednak jak przypomina Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów, każda niespłacona w terminie należność wiąże się z dodatkowymi kosztami, takimi jak odsetki, opłaty administracyjne czy naliczanie kar umownych. W efekcie dług może szybko narastać.

BNPL bywa pułapką

Perspektywa odroczenia płatności zachęca do nabywania produktów, które w normalnych warunkach mogłyby nie znaleźć się w koszyku. W sytuacji, gdy konsument zdecyduje się na kilka takich transakcji, łatwo stracić kontrolę nad terminami płatności. "Im więcej kupujesz i im dłuższe są terminy odroczenia, tym bardziej jest realne, że o nich zapomnisz. Nagle możesz mieć zbyt wiele do spłaty w zbyt krótkim czasie. Będzie cię stać?" - zauważa UOKiK.

Niespłacone zobowiązania w krótkim czasie mogą się nawarstwić. Z kolei nieuregulowanie płatności w terminie wiąże się z dodatkowymi kosztami, które mogą znacznie przewyższyć pierwotną wartość zakupów - przypomina UOKiK. Co więcej, brak spłaty może wpłynąć na naszą zdolność kredytową, obniżając ją lub skutkując utratą i zgłoszeniem do rejestru dłużników.

Zasady bezpiecznego korzystania z BNPL

Poznaj warunki oferty. Przed skorzystaniem z opcji „Kup teraz, zapłać później” dokładnie zapoznaj się z regulaminem dostawcy usługi. Każdy z nich ma własne zasady, limity oraz terminy spłaty.
Oceń swoje możliwości finansowe. Zastanów się, czy będziesz w stanie uregulować zobowiązanie w wyznaczonym terminie, nawet jeśli pojawią się nieprzewidziane wydatki.
Kontroluj swoje wydatki. Staraj się nie korzystać z BNPL przy zakupach niepotrzebnych lub luksusowych. Zapisz terminy spłat w kalendarzu, by uniknąć ich przegapienia.
Unikaj kumulacji zobowiązań. Pamiętaj, że wiele odroczonych płatności w jednym czasie może być trudne do opanowania. Trzymaj się zasady: jeden zakup na odroczoną płatność w danym momencie.

Źródło: Radio ZET/UOKiK

Byłeś świadkiem czegoś niespodziewanego? Masz temat, którym powinniśmy się zająć?

Zgłoś sprawę przez Czerwony telefon Radia ZET