Ważne zmiany ws. płatności gotówką w sklepach. Tak Szwedzi przygotowują się na kryzys
Szwecja wprowadza zmiany, które mogą zaskoczyć mieszkańców przyzwyczajonych do płatności cyfrowych. Nowe przepisy mają wpłynąć na codzienne zakupy i sposób korzystania z pieniędzy, a ich wprowadzenie jest związane z szerszymi przygotowaniami państwa na nieprzewidziane sytuacje.
Z tego artykułu dowiesz się:
- jakie zmiany dotyczące płatności zaczęły obowiązywać w Szwecji.
- dlaczego kraj zdecydował się zmienić swoje podejście do gotówki.
- jakie inne przepisy weszły w życie wraz z początkiem lipca.
Szwecja wraca do gotówki. Nowe przepisy mają przygotować kraj na kryzys
Szwecja przez lata uchodziła za jeden z najbardziej bezgotówkowych krajów świata. Teraz jednak państwo zmienia kierunek i wzmacnia rolę banknotów oraz monet. Od początku lipca sklepy spożywcze i apteki mają obowiązek przyjmowania płatności gotówką, a zmiany są tłumaczone potrzebą zwiększenia bezpieczeństwa w razie poważnego kryzysu.
Decyzja może wydawać się zaskakująca w kraju, w którym płatności cyfrowe niemal całkowicie wyparły tradycyjne pieniądze. Szwedzkie władze uznały jednak, że całkowite uzależnienie od systemów elektronicznych może być ryzykowne w sytuacji wojny, cyberataku lub awarii infrastruktury.
Szwecja wzmacnia gotówkę po latach cyfryzacji
Szwecja należy do najbardziej zinformatyzowanych społeczeństw na świecie. W wielu sklepach, restauracjach i punktach usługowych płatność gotówką od dawna nie była możliwa. Szacuje się, że ponad 90 proc. transakcji odbywa się tam bez użycia banknotów i monet.
Taki model przez lata był postrzegany jako wygodny i nowoczesny. Z czasem pojawiły się jednak obawy, że całkowite przejście na płatności elektroniczne może stworzyć problemy w sytuacjach nadzwyczajnych.
Awaria systemów bankowych, atak hakerski czy zakłócenia dostaw energii mogłyby ograniczyć możliwość dokonywania zakupów przez miliony osób. Szczególnie narażone są osoby starsze, osoby z niepełnosprawnościami oraz turyści, którzy nie zawsze korzystają z lokalnych rozwiązań cyfrowych.
Sklepy i apteki muszą przyjmować gotówkę
Nowe przepisy nakładają obowiązek przyjmowania płatności gotówkowych na sklepy spożywcze oraz apteki. Zmiana ma zapewnić mieszkańcom dostęp do podstawowych produktów i leków także wtedy, gdy płatności elektroniczne przestaną działać.
To nie jedyna nowość. Banki zostały zobowiązane do umożliwienia klientom indywidualnym oraz firmom wpłat gotówki. Rozszerzono również możliwość stosowania tymczasowych płatności offline kartami, które mogą działać nawet podczas problemów z systemami płatniczymi.
Bank centralny apeluje: miej gotówkę w domu
Szwedzki bank centralny już wcześniej zaczął przygotowywać społeczeństwo na możliwość kryzysowych scenariuszy. W marcu zalecił gospodarstwom domowym posiadanie zapasu gotówki.
Rekomendacja zakłada, aby każda dorosła osoba miała około 1000 koron, czyli równowartość około 90 euro. Bank zachęcał także do regularnego korzystania z gotówki, aby utrzymać jej funkcjonowanie w obiegu.
Wcześniej bank centralny uruchomił również specjalne magazyny pieniędzy, które mają pomóc w zapewnieniu dostępności banknotów i monet w przypadku zakłóceń.
Wojna na Ukrainie zmieniła podejście do cyfrowego pieniądza
Jeszcze kilka lat temu Szwecja rozważała całkowite przejście na nowoczesną walutę cyfrową. Bank centralny prowadził testy związane z projektem e-korony, która miała być elektronicznym odpowiednikiem tradycyjnych pieniędzy.
Projekt został jednak zawieszony w 2023 roku. Jednym z powodów była zmiana sytuacji bezpieczeństwa po rozpoczęciu pełnoskalowej rosyjskiej inwazji na Ukrainę. Władze uznały, że fizyczna gotówka nadal pełni ważną funkcję w utrzymaniu podstawowych usług państwa.
Szwedzki przykład pokazał, że nawet najbardziej cyfrowe społeczeństwa muszą brać pod uwagę scenariusze, w których technologie mogą zawieść.
Quiz: Quiz. Finanse, pieniądze i waluty w PRL-u. Test dla tych, którzy sami to przeżyli
Cyfrowa przyszłość, ale z zabezpieczeniem awaryjnym
Zmiany w Szwecji nie oznaczają rezygnacji z płatności elektronicznych. Karty i aplikacje nadal pozostaną podstawowym sposobem płacenia dla większości mieszkańców.
Nowe przepisy mają jednak zapewnić alternatywę na wypadek sytuacji wyjątkowych. Szwecja, która przez lata była symbolem odejścia od gotówki, teraz pokazuje, że w czasach niepewności tradycyjny pieniądz nadal może być ważnym elementem bezpieczeństwa państwa.
Źródło: Radio ZET/PAP
Byłeś świadkiem czegoś niespodziewanego? Masz temat, którym powinniśmy się zająć?
Zgłoś sprawę przez Czerwony telefon Radia ZET
