68 lat temu wszystko się zaczęło. Ta data nadała bieg najnowszej historii Polski
28 czerwca 1956 roku o godz. 6:00 rano rozpoczął się protest robotników w Poznaniu. Był to pierwszy strajk generalny w powojennej Polsce i pierwszy „polski miesiąc” w drodze do wolności.
Czerwiec ‘56
Pierwszy strajk generalny w PRL rozpoczął się 28 czerwca 1956 r. o godz. 6:00 rano w Poznaniu, gdy pracy nie podjęli robotnicy Zakładów Cegielskiego (wówczas Zakładów im. Stalina ZISPO). Protestujący ruszyli do centrum miasta i siedziby Miejskiej Rady Narodowej i Komitetu Wojewódzkiego Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej. W trakcie marszu przyłączali się do nich inni robotnicy.
Istotną rolę w podniesieniu temperatury protestu odegrała plotka o uwięzieniu robotniczych delegatów – przypomina PAP. Część manifestantów ruszyła w kierunku aresztu przy ul. Młyńskiej, inni brali udział w oblężeniu budynku Wojewódzkiego Urzędu ds. Bezpieczeństwa Publicznego przy ul. Kochanowskiego, atakowali posterunki MO, niszczyli urządzenia zagłuszające audycje Radia Wolna Europa, część przeszła na teren Międzynarodowych Targów Poznańskich.
Biuro Polityczne KC PZPR podjęło decyzję o pacyfikacji robotników za pomocą wojsk pancernych. Dowódcy przekonywali podwładnych, że jadą „tłumić rozruchy wywołane przez zachodnioniemieckich agentów”.
Pierwsze strzały padły przy ul. Kochanowskiego. Ostatnie walki zakończyły się dopiero rankiem 30 czerwca. Życie straciło 50 cywilów, czterech żołnierzy, trzech funkcjonariuszy UB i jeden milicjant. Kilkaset osób zostało rannych. Najmłodszą śmiertelną ofiarą Poznańskiego Czerwca był trzynastoletni uczeń Szkoły Podstawowej nr 40 w Poznaniu – Romek Strzałkowski.
– Hasła, które wznoszono, jak i te, które pojawiły się czy to na transparentach, czy też na murach lub bokach tramwajów, pokazywały zróżnicowany charakter żądań. Obok: „Precz z normami”, „Żądamy podwyżki”, „Jesteśmy głodni”, „Chleba i wolności”, pojawiły się też „Precz z ruską demokracją”, „My chcemy Boga, żądamy religii w szkołach”, „Precz z katami narodu” czy „Śmierć zdrajcom” – zauważył w wywiadzie dla PAP dr hab. Konrad Białecki z Uniwersytetu Adama Mickiewicza, naczelnik Oddziałowego Biura Badań Historycznych IPN w Poznaniu.
„Polskie miesiące” w drodze do demokracji to:
- Czerwiec ’56
- Październik ‘56
- Marzec ‘68
- Sierpień ‘68
- Grudzień ‘70
- Czerwiec ‘76
- Sierpień ‘80
- Grudzień ‘81
Źródło: Radio ZET, PAP
Byłeś świadkiem czegoś niespodziewanego? Masz temat, którym powinniśmy się zająć?
Zgłoś sprawę przez Czerwony telefon Radia ZET