Sezon wakacyjny to złote żniwa dla oszustów. Na co uważać, planując wczasy?

Fałszywe noclegi w górach i nad morzem

Po pierwsze oszuści tworzą fałszywe oferty noclegowe. Przygotowują łudząco podobne do oryginalnych stron internetowych domeny i szaty graficzne. Przy spontanicznych wyjazdach w góry i nad morze, gdy czas ma znaczenie i działamy pod presją emocji, łatwo o błąd. Płacimy za wymarzony apartament, ale kontakt ze "sprzedawcą" urywa się zaraz po opłaceniu rezerwacji.

Jednym z najnowszych letnich zagrożeń są nieważne bony wakacyjne. W czerwcu w Gdańsku policjanci zatrzymali osoby oferujące nieaktywne bony popularnego biura podróży za promocyjną kwotę, oszukując około 200 osób na ponad 2 miliony złotych. Zanim klikniesz „rezerwuj", zweryfikuj, czy oferta jest prawdziwa.

Wakacyjne zakupy online

- Letnia pogoda zachęca do spędzania czasu aktywnie, więc czemu nie kupić trampoliny w atrakcyjnej cenie i to z darmową dostawą? Taka okazja drugi raz może się nie powtórzyć. Ale to oszustwo… produktu nie ma i nigdy nie było. W ten sposób – poprzez fałszywe oferty w internecie – przestępcy chcą nas okraść – opisuje typową sytuację asp. Monika Przestrzelska z Centralnego Biura Zwalczania Cyberprzestępczości.

Przed zakupem zawsze weryfikuj informacje zawarte na stronie internetowej. Sprawdź adres, nazwę firmy lub dystrybutora. Także w przypadku zakupu biletów na wydarzenia i przejazdy.

Na przykład, na stronie internetowej może widnieć wzmianka, że dany sklep został założony w 1999 roku na Podkarpaciu. Natomiast po sprawdzeniu domeny może się okazać, że strona została zarejestrowana dwa dni temu na zagranicznych serwerach, a taka firma nie widnieje w rejestrach przedsiębiorców (CEIDG lub KRS).

Fałszywe wiadomości SMS i maile – dopłaty, które nie istnieją

Albo taka sytuacja. Na Twój telefon przyszła wiadomość z informacją o konieczności dopłaty za bagaż albo bilet. Oszuści doskonale znają wakacyjne zwyczaje – wiedzą, że podróżujemy, rezerwujemy, kupujemy bilety, dlatego wiadomość o dodatkowej opłacie nie zawsze wydaje się podejrzana.

Nie klikaj w linki załączone w wiadomościach SMS lub mailach otrzymanych z nieznanych źródeł. Nie loguj się do banku, portali społecznościowych i maili przy użyciu linków od nieznanych osób.

Kody QR – pozorna wygoda, rzeczywiste zagrożenie

Podczas wakacyjnych wycieczek coraz częściej spotykamy kody QR przy zabytkach i atrakcjach turystycznych.

– Łatwość generowania kodów jest zarówno zaletą, jak i wadą – każdy może je wygenerować. Niestety także osoby, które planują wykorzystać je do różnego rodzaju oszustw, na przykład wyłudzenia naszych danych – wyjaśnia Anna Bichta, Prezeska Fundacji THINK!, która prowadzi kampanię „Bezpieczne Złotówki” dotyczącą bezpieczeństwa finansów w cyfrowym świecie.

Po zeskanowaniu kodu możesz trafić na stronę, za pośrednictwem której oszust chce na przykład wykraść Twoje dane do logowania w banku. Przestępcy mogą przejąć Twoje dane, loginy i hasła w zaledwie kilka minut.

Oszustwa na BLIK

Jesteś na wymarzonych wakacjach – słońce świeci, leżysz na leżaku, pod stopami czujesz ciepły piasek, a w ręku trzymasz swój ulubiony napój. Błogi spokój przerywa dźwięk wiadomości w telefonie – to koleżanka, która przez komunikator prosi o przelew BLIKiem. Napisała, że pilnie potrzebuje pieniędzy, ale nie może teraz rozmawiać, później zadzwoni i wszystko wytłumaczy. Od razu robisz przelew. To błąd! Może się zdarzyć, że oszuści, po przejęciu konta koleżanki, masowo wysłali do jej kontaktów wiadomość z prośbą o szybki przelew.

– Pamiętajmy, że jeżeli kiedykolwiek w jakiejkolwiek sytuacji ktoś poprosi nas o pomoc finansową, to musimy zweryfikować tę prośbę. Zadzwonić na numer telefonu tej osoby lub skontaktować się z nią innym sposobem i potwierdzić, czy rzeczywiście wysłała do nas taką wiadomość – przekonuje asp. Monika Przestrzelska z CBZC.

Wakacyjne oszustwa uczuciowe

Z policyjnych obserwacji wynika, że latem wzrasta liczba przypadków wyłudzeń na tle emocjonalnym. Wakacyjny luz, słońce i samotność sprawiają, że serca otwierają się szybciej, także online. Zaczyna się od niewinnego "cześć" na portalu randkowym, potem są miłe rozmowy, komplementy i poczucie bliskości, aż w końcu pojawia się prośba o pieniądze pod pretekstem nagłej choroby, problemów ze spadkiem czy trudności w powrocie z zagranicy. Pamiętaj, że zdjęcia i czułe słowa nie są dowodem miłości, a często bywają jedynie narzędziem manipulacji.

Jak chronić się przed wakacyjnymi oszustwami?

Jeśli ktoś prosi cię o jakikolwiek przelew, upewnij się, czy dana osoba rzeczywiście wysłała taką wiadomość. Po prostu zadzwoń i zapytaj jeszcze raz.
Podczas kontaktu ze sprzedającym na portalach aukcyjnych korzystaj z oficjalnych kanałów komunikacji. Także w przypadku zakupu biletów na koncerty i festiwale.

W przypadku oszustwa natychmiast zgłoś sprawę na policję, skontaktuj się z bankiem w sprawie blokady transakcji i powiadom administratorów portalu o oszuście.
Wykryte nieprawidłowości zgłaszaj także do CERT Polska. To zespół ekspertów ds. cyberbezpieczeństwa, który pomaga eliminować zagrożenia cyfrowe.
Śledź strony NASK, Centralnego Biura Zwalczania Cyberprzestępczości oraz wiarygodne kampanie, takie jak „Bezpieczne Złotówki”, która jest realizowana przez Fundację THINK!. Na portalu  bezpiecznezlotowki.pl  znajdziesz praktyczne materiały edukacyjne, które podpowiedzą, jak radzić sobie z cyfrowymi zagrożeniami finansowymi.
_{Materiał sfinansowano w ramach kampanii „Bezpieczne Złotówki” ze środków Funduszu Edukacji Finansowej, którego dysponentem jest Minister Finansów i wspiera realizację Krajowej Strategii Edukacji Finansowej.}