To jedyne takie miejsce w Polsce. Nie wszyscy wiedzą, że można je zwiedzać
W podtoruńskich Piwnicach znajduje się największy w Polsce radioteleskop. Mierząca 32 metry antena jest wykorzystywana przez tutejsze Obserwatorium Astronomiczne Uniwersytetu Mikołaja Kopernika. To ważny ośrodek badawczy, który jest jednocześnie udostępniany do zwiedzania. W ostatnim czasie tutejszy radioteleskop trafił nawet na okładkę jednego z najważniejszych czasopism naukowych na świecie.
- 4 zdjęć Zobacz galerię
Największy radioteleskop w Polsce znajdziemy pod Toruniem
Piwnice to niewielka miejscowość położona około 14 km pod Toruniem. To właśnie tu zlokalizowane jest obserwatorium, którego początki sięgają 1947 roku. Pierwszy powstały tu pawilon obserwacyjny miał obrotową kopułę o średnicy 5 metrów i powstał z inicjatywy prof. Władysława Dziewulskiego i prof. Wilhelminy Iwanowskiej. Co ciekawe, to właśnie na cześć naukowców nazwano w Toruniu dwie ulice.
Miejsce, które wybrano do założenia placówki stwarzało dobre warunki do obserwacji - znajdowało się na wzniesieniu, w dodatku w słabo zaludnionej okolicy. "Taka lokalizacja stwarzała optymalne warunki do prowadzenia obserwacji astronomicznych oraz dalszego rozwoju Ośrodka. Z biegiem lat obserwatorium pozyskiwało kolejne elementy wyposażenia, takie jak teleskopy Schmidta-Cassegraina o średnicy 90 cm oraz Cassegraina o średnicy 60 cm" - możemy przeczytać na stronie internetowej Ośrodka Informacji Turystycznej w Toruniu.
Dziś zdecydowanie największe wrażenie robi tu 32-metrowy radioteleskop RT4. To największe takie urządzenie w Polsce. Obok znajduje się także drugi radioteleskop, choć nieco mniejszy - o średnicy "zaledwie" 15 metrów. Obserwatorium działa w ramach Instytutu Astronomii Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu.
Radioteleskop w Piwnicach na okładce znanego czasopisma
Radioteleskop RT4 działa już od niemal 30 lat. W 2020 roku przeszedł gruntowną renowację. Przeprowadzono działania antykorozyjne, a całą konstrukcję odmalowano. O urządzeniu głośno zrobiło się w połowie kwietnia, kiedy obok radioteleskopów ze Stockert, Onsali i Westerborku znalazł się na okładce jednego z najważniejszych czasopism naukowych na świecie - "Nature Astronomy". W tym samym wydaniu ukazał się artykuł, którego współautorami była trójka badaczy z Instytutu Astronomii UMK - dr Marcin Gawroński, dr Paweł Wolak oraz mgr Weronika Puchalska.
Obserwatorium to miejsce, które stara się popularyzować naukę. Dotyczy to nie tylko studentów UMK, ale też wszystkich innych pasjonatów astronomii. Dlatego też obiekt udostępniany jest dla zwiedzających. "Podczas wizyty w naszym obserwatorium goście, dzięki naszym przewodnikom - astronomom, odbywają podróż, która pozwala im poznać historię naszego ośrodka i niezwykłej nauki, jaką jest astronomia" - czytamy na stronie internetowej Fundacji Aleksandra Jabłońskiego. Oprócz zwiedzania dla grup zorganizowanych, odbywają się tu także regularnie warsztaty, wykłady czy też obserwacje.
Źródło: Radio ZET / visittorun.com / faj.org.pl / umk.pl / Facebook