Kto bardziej opłaca się emerytom: PiS czy PO? Sprawdziliśmy Indeks Koszyka Dudy
Za czyich rządów emerytom żyło się lepiej: za Platformy Obywatelskiej, czy za Prawa i Sprawiedliwości? Żeby to sprawdzić, stworzyliśmy Indeks Koszyka Dudy i sprawdziliśmy, ile razy emeryci mogliby zrobić takie same zakupy jak prezydent za emerytury z 2015 i 2022 roku.
Waloryzacja emerytur w 2022 roku będzie rekordowa i wyniesie minimum 250 zł – chwalili się na konferencji prasowej premier Mateusz Morawiecki i minister rodziny i polityki społecznej Marlena Maląg. – W 2015 roku moja mama dostała 3 zł waloryzacji – podkreśliła szefowa MRiPS.
Podkreślając różnicę między wysokością podwyżek wprowadzanych przez PiS i PO rząd „zapomniał” poinformować, że wysokość waloryzacji wyliczana jest według wzoru zapisanego w ustawie i gdyby to PiS rządził w 2015 roku, to po podstawieniu do niego danych podwyżka wyniosłaby tyle samo: 3 zł. Pominięto także problem inflacji i drożyzny, która seniorów dotyka znacznie boleśniej, niż resztę społeczeństwa. Żeby sprawdzić realną siłę nabywczą świadczeń otrzymywanych przez seniorów w 2015 i 2022 roku policzyliśmy, ile „koszyków Dudy” można było kupić za emeryturę za PO, a ile dostanie się za świadczenie otrzymywane za PiS.
Indeks Koszyka Dudy. Kiedy emeryci mogli kupić więcej: za PO czy za PiS?
W 2015 roku kandydujący na prezydenta Andrzej Duda udał się do Biedronki i zrobił zakupy mające zademonstrować, jak drogo zrobiło się za rządów PO. W skład „koszyka Dudy” wszedł chleb 500 gramów, mleko 1,5 procent, margaryna 600 gramów, 30 jaj, 1 kg cukru, 1 litr oleju, 400 gramów sera Gouda i sok pomarańczowy 2 litry. Rachunek wyniósł 37,02 zł. Zakupy powtórzyła w październiku 2022 roku Polska 2050. Mimo, że producenci zmniejszyli gramaturę części produktów, żeby nie musieć podwyższać cen przez inflację, obecnie „koszyk Dudy” wyceniono na 86,63 zł. W czasie rządów PiS podrożał on aż o 134 procent.
W marcu 2015 roku, po przeprowadzeniu waloryzacji, emerytura minimalna wynosiła 880,45 zł brutto (770,51 zł netto). W 2022 roku najniższe świadczenie wzrosło do 1338,44 zł brutto (1217,98 zł netto). Nominalnie zwiększono je więc o 447,99 zł brutto i 447,47 zł netto. Wyższa w kwocie bezwzględnej stała się także przeciętna emerytura brutto, która w 2015 roku sięgała 2073,92 zł (1752,13 zł netto), a w 2022 wzrosła do 2545 zł (2321,35 zł na rękę). Podwyżka wyniosła więc 471,08 zł brutto i 569,22 zł netto (większa podwyżka netto to efekt wprowadzenia kwoty wolnej od podatku w wysokości 30 000 zł).
Porównanie tych wartości bez uwzględnienia inflacji oraz wzrostu cen żywności nie jest miarodajne. Żeby sprawdzić, na jakie zakupy mogli sobie pozwolić emeryci w 2015 roku i porównać z rokiem 2022, stworzyliśmy Indeks Koszyka Dudy. Kwoty netto emerytur w danym roku podzieliliśmy przez koszt zakupów prezydenta w cenach z danego okresu. Wynik pozwoli zorientować się, kto dawał seniorom więcej – im wyższa wartość IKD, tym więcej „koszyków Dudy” mogli za swoje świadczenia zrobić emeryci.
Co wykazały obliczenia? W porównaniu z PiS, za PO emeryci byli znacznie bogatsi: emerytura minimalna w 2015 roku wystarczała na zakup 20,8 „Koszyków Dudy”. W 2022 roku najniższe świadczenie pozwala już na zakup tylko 14 takich zestawów.
Indeks Koszyka Dudy spadł znacznie także dla emerytur przeciętnych. W 2015 roku średnie świadczenie wystarczało na zakup 47,3 koszyków, w 2022 roku emerytów pobierających przeciętną emeryturę stać już tylko na 26,8 „koszyków Dudy”.
Przy obliczeniach nie braliśmy pod uwagę 13. i 14. emerytury – nawet po doliczeniu ich proporcjonalnej części do kwoty emerytur w 2022 roku seniorzy nie mają powodów do zadowolenia. Mimo nominalnie większych świadczeń mogą za nie kupić znacznie mniej, niż za emerytury otrzymywane w 2015 roku.
Indeks Koszyka Dudy dla emerytur minimalnych spadł od 2015 roku o 32 procent, IKD dla przeciętnych emerytur stracił 43 procent. Wniosek? PO „dawało” seniorom znacznie więcej „koszyków Dudy”, niż robi to PiS. Za rządów PO świadczenie otrzymywane przez seniorów miało większą wartość nabywczą, niż za rządów PiS w 2022 roku.
RadioZET.pl
Byłeś świadkiem czegoś niespodziewanego? Masz temat, którym powinniśmy się zająć?
Zgłoś sprawę przez Czerwony telefon Radia ZET
