Koniec z pułapką spadkową? Rząd szykuje ważne zmiany dla spadkobierców

2 min. czytania
09.06.2026 11:25
Obserwuj nas na Google

Dziedziczenie nie zawsze oznacza przejęcie majątku. Wkrótce mogą jednak zniknąć przepisy, które od lat sprawiają problemy tysiącom spadkobierców. Przygotowywane zmiany mają uprościć formalności i ograniczyć ryzyko kosztownych błędów.

Na zdjęciu widać męską dłoń trzymającą pióro, piszącą na kartce papieru.
fot. Grzegorz Bukala

Z tego artykułu dowiesz się:

  • Na czym polega problem z odrzucaniem spadku według obecnych przepisów.
  • Jakie zmiany dla spadkobierców przewiduje projekt nowelizacji.
  • Dlaczego nowe rozwiązania mogą odciążyć sądy.

Pułapka spadkowa zniknie z prawa. Spadkobiercy odetchną z ulgą

Coraz częściej spadek nie oznacza odziedziczenia mieszkania, oszczędności czy rodzinnych pamiątek, lecz przejęcie zobowiązań finansowych po zmarłym. W takich sytuacjach kluczowe znaczenie ma terminowe odrzucenie spadku. Obowiązujące dziś przepisy sprawiają jednak, że wiele osób wpada w proceduralną pułapkę, która może skutkować niechcianą odpowiedzialnością za cudze długi. Wkrótce może się to zmienić.

Przygotowywana nowelizacja kodeksu cywilnego oraz kodeksu postępowania cywilnego ma uprościć zasady składania oświadczeń o odrzuceniu spadku, jak pisze „Rzeczpospolita”. Projekt opracowany przez Komisję Kodyfikacyjną Prawa Cywilnego zakłada możliwość wcześniejszego złożenia takiego oświadczenia, bez konieczności oczekiwania na decyzje innych członków rodziny znajdujących się bliżej w kolejności dziedziczenia.

Obecnie spadkobierca musi zachować szczególną ostrożność. Przepisy przewidują sześciomiesięczny termin na odrzucenie spadku, liczony od momentu uzyskania informacji o powołaniu do dziedziczenia. Problem polega jednak na tym, że nie można zrobić tego ani zbyt późno, ani zbyt wcześnie. W praktyce oznacza to konieczność śledzenia decyzji podejmowanych przez innych potencjalnych spadkobierców oraz pilnowania terminów, co bywa skomplikowane i prowadzi do wielu błędów.

Redakcja poleca

Wcześniejsze odrzucenie spadku ma być możliwe

Nowe rozwiązania mają wyeliminować ten problem. Dzięki nim osoby, które przewidują możliwość przejęcia zadłużonego spadku, będą mogły wcześniej zabezpieczyć swoje interesy. Zmiana ma szczególne znaczenie dla dalszych krewnych, którzy często dowiadują się o swojej sytuacji prawnej dopiero po czasie, gdy wcześniejsi spadkobiercy odrzucą dziedziczenie.

Proponowane przepisy mają zwiększyć elastyczność całej procedury i ograniczyć przypadki, w których o losie spadkobiercy decydują skomplikowane formalności. Dla wielu rodzin oznaczałoby to większe bezpieczeństwo prawne i mniej stresu związanego z postępowaniem spadkowym.

Quiz: Pamiętasz te kultowe polskie filmy? Młodzież nie odpowie na żadne pytanie

Przedsiębiorstwo Państwowe Film Polski w Łodzi/materiały prasowe
1/15 Jak brzmiał tytuł pierwszego pełnometrażowego polskiego filmu fabularnego wyprodukowanego po drugiej wojnie światowej?

Korzyści dla obywateli i sądów

Korzyści odczują nie tylko obywatele, ale również wymiar sprawiedliwości. Obecnie osoby, które nie zdążyły odrzucić spadku w terminie, często kierują do sądów wnioski o przywrócenie terminu. Takie postępowania angażują czas i zasoby sądów, a ich wynik nie zawsze jest dla wnioskodawców pomyślny. Ograniczenie liczby podobnych spraw może przyczynić się do sprawniejszego funkcjonowania wymiaru sprawiedliwości.

Eksperci podkreślają, że proponowane przepisy powinny znacząco uprościć procedury spadkowe. Mniejsza liczba formalnych przeszkód oznacza niższe ryzyko popełnienia błędów przez spadkobierców oraz większą pewność co do skutków podejmowanych decyzji. W praktyce może to przełożyć się na lepszą ochronę osób, które nie chcą odpowiadać za zobowiązania pozostawione przez zmarłych członków rodziny.

Projekt nowelizacji znajduje się obecnie na etapie prac w Ministerstwie Sprawiedliwości. Po zakończeniu konsultacji i dalszych etapów legislacyjnych nowe przepisy mogą stać się jednym z ważniejszych usprawnień w prawie spadkowym ostatnich lat. Jeśli proponowane rozwiązania wejdą w życie, wielu spadkobierców uniknie problemów wynikających nie z braku wiedzy o długach, lecz z nadmiernie skomplikowanych procedur.

Źródło: Radio ZET/Rz/PAP

Byłeś świadkiem czegoś niespodziewanego? Masz temat, którym powinniśmy się zająć?

Zgłoś sprawę przez Czerwony telefon Radia ZET