Nowi liderzy drożyzny. TOP 10 produktów drożejących najszybciej
Najlepszym papierem wartościowym w ostatnich 12 miesiącach był papier toaletowy, który według raportu „Indeks cen w sklepach detalicznych” w styczniu 2023 był o 47,1 procent droższy, niż w analogicznym okresie roku 2022. Jeszcze bardziej wzrosły ceny ręczników papierowych, za które trzeba było płacić 58,8 procent więcej rok do roku. To zmiana liderów na liście najszybciej drożejących produktów – cukier i oleje roślinne zostały zdetronizowane.
Inflacja liczona według przyjętego przez GUS koszyka produktów i usług wyniosła w 2022 roku 14,4 procent. Inflacja emerycka, uwzględniająca koszyk bardziej reprezentatywny dla tej grupy, była nieco wyższa i ukształtowała się na poziomie 14,8 procent. Taką też wysokość będzie miała waloryzacja emerytur i rent – dokładną podwyżkę swojego świadczenia można sprawdzić korzystać z kalkulatora emerytury po waloryzacji. Z analiz UCE Research wynika, że średni koszt codziennych zakupów rósł nawet jeszcze szybciej, a za część podstawowych produktów trzeba płacić nawet o połowę więcej, niż przed rokiem.
Odsetki od Zetki: Radio ZET pomoże Ci spłacić kredyt. Wyślij zgłoszenie
Papier toaletowy, margaryna, banany i jajka zdrożały najbardziej
Po chwilowej zadyszce pod koniec 2022 roku tempo wzrostu cen ma na początku 2023 roku przyspieszyć - tak wynika z projekcji Narodowego Banku Polskiego. W podcaście „Biznes. Między wierszami” ostrzegał o tym Marcin Lenkiewicz, wiceprezes grupy Blix, informując, że przed Bożym Narodzeniem producenci byli „dopiero w połowie drogi”, jeśli chodzi o wprowadzanie podwyżek, a prawdziwa drożyzna ma pojawić się na Wielkanoc. Ekspert wytłumaczył także, w jaki sposób wyższe ceny chowane są przed konsumentami oraz jaką rolę w tym pełnić będzie nowy rodzaj promocji.
Z raportu „Indeks cen w sklepach detalicznych” autorstwa UCE Research i Wyższych Szkół Bankowych wynika, że w styczniu 2023 najczęściej kupowane przez Polaków produkty codziennego użytku zdrożały średnio o 20 procent rok do roku. Spośród blisko stu obserwowanych artykułów zdecydowana większość odnotowała dwucyfrowy wzrost.
Dane obejmujące 69 000 cen detalicznych oferowanych przez prawie 37 000 sklepów wskazują, że najbardziej podrożały ręczniki papierowe – o 58,8 procent rok do roku. W pierwszej trójce najbardziej drożejących produktów jest również papier toaletowy. Ten towar podrożał o 47,1 procent rdr. i tym samym zajął trzecie miejsce w rankingu.
– Koszt zakupu ręczników papierowych i papieru toaletowego kształtuje się głównie na podstawie czynników podażowych, m.in. dostępności i ceny surowców, takich jak m.in. drewno czy makulatura. Od końca 2021 roku sama celuloza podrożała dwukrotnie. W wyniku restrykcji pandemicznych ograniczono jej import z Chin. A dodatkowo, w ramach embarga na chińską celulozę, Stany Zjednoczone wykupywały ją w Europie. Wyższy popyt przy jednoczesnym ograniczeniu podaży jest równy skokowemu wzrostowi ceny – skomentowała dr Edyta Wojtyla z Wyższej Szkoły Bankowej w Poznaniu.
Na drugim miejscu w zestawieniu drożyzny znalazła się margaryna do pieczenia ze średnim wzrostem o 49,9 procent rdr. Dla porównania, ceny masła zwiększyły się o 9,8 procent rdr., a olej podrożał o 8,2 procent rdr.
– Wygórowana cena masła doprowadziła do tego, że wielu konsumentów zrezygnowało z jego zakupu na rzecz innego produktu o podobnych właściwościach. Natomiast wzrost popytu na margarynę spowodował, że zdrożała. Było to zgodne z prawem rynkowym. Jednoczesny spadek sprzedaży masła wymusił na producentach i sprzedawcach obniżenie jego ceny – wyjaśniła dr Wojtyla.
Czwartą pozycję w rankingu zajęły banany ze średnim wzrostem o 45,3 procent rdr. Dla porównania można wskazać, że w całym 2022 r. były droższe o 22,4 procent rdr. Piąte miejsce mają jajka, które zdrożały o 41,3 procent rdr. W styczniu jajko przeciętnie kosztowało już 0,99 zł/szt. Natomiast cały 2022 rok zamknął się średnim wzrostem na poziomie 20,5 procent rdr.
– Przyczyną rosnących cen jajek jest ograniczona podaż. W hodowlach jest coraz mniej kur niosek. Ich wylęg w Polsce spadł w ub.r. o prawie połowę. Sytuację pogarsza ptasia grypa, która zmusza hodowców do wybijania całych hodowli, zwłaszcza w Stanach Zjednoczonych, które są największym producentem jaj na świecie. Ogniska choroby pojawiają się również w Europie, w tym w Polsce, w Niemczech czy we Francji. Jeśli sytuacja się nie zmieni, to jajek będzie mniej, a to sprawi, że ich ceny znowu wzrosną. Do podwyżek przyczynią się też drożejące pasze i coraz wyższe opłaty za energię – wytłumaczyła dr Agnieszka Gawlik z WSB w Opolu.
Na szóstej pozycji w zestawieniu jest proszek do prania, a na siódmej – mydło w kostce. Te produkty zdrożały odpowiednio o 39,1 procent i 38,9 procent rdr. Wśród TOP 10 najbardziej drożejących produktów znalazły kasza jęczmienna, majonez i płatki kukurydziane. Zdrożały odpowiednio o 38,7 procent, 37 procent oraz 34,3 procent rdr.
RadioZET.pl/UCE Research
Byłeś świadkiem czegoś niespodziewanego? Masz temat, którym powinniśmy się zająć?
Zgłoś sprawę przez Czerwony telefon Radia ZET
