Tak Obajtek obniżył inflację. Rząd będzie się miał czym chwalić
- Nie ulega wątpliwości, że przed wyborami rząd czy to działaniami legislacyjnymi, czy przez kontrolowane przez siebie spółki robi wszystko, by zbić inflację do jak najniższego poziomu – powiedziała nam Zofia Kościk, młodszy analityk ekonomiczny FOR. Dodała, że wpływ zaniżenia cen paliw na inflację ekonomiści mBanku oszacowali na 0,6 punktu procentowego we wrześniu.
Inflacja we wrześniu będzie jednocyfrowa – ekonomiści spodziewają się nawet, że tempo wzrostu cen będzie niższe niż 9 procent. Ważnym czynnikiem jest utrzymywanie nierynkowo niskich cen paliw przez Orlen – Rafał Zywert, analityk rynku paliw ze spółki Reflex, wyliczył że benzyna powinna kosztować 7,20 zł za litr, a olej napędowy 7,50 zł za litr. Oba paliwa można obecnie tankować za mniej niż 6 zł za litr. - Ceny paliwa mają znaczący wpływ na wartość wskaźnika inflacji. Transport, który w głównej mierze oznacza wydatki na paliwo, stanowi prawie 10 procent wartości koszyka inflacyjnego na 2023 rok – wyjaśniła Zosia Kościk.
Niskie ceny paliw obniżyły inflację. We wrześniu poniżej 9 procent
Paliwo za mniej niż 6 zł za litr - takim widokiem mogą cieszyć się kierowcy odwiedzający stacje. Jak długo potrwa ten „cud” oraz ile naprawdę powinna kosztować benzyna i diesel po stosowaniu wyceny według mechanizmów rynkowych? O tym w podcaście "Biznes. Między wierszami" rozmawialiśmy z Rafałem Zywertem, analitykiem Refleksu.
Jak „promocja” Orlenu wpłynęła na wysokość inflacji? Utrzymywanie cen niższych niż wynikałoby z rachunku rynkowego sprawiło, że liczone przez GUS tempo wzrostu cen spadnie poniżej 9 procent. Analityczka FOR zastrzegła, że nawet gdyby paliwo było droższe, to i tak inflacja byłaby jednocyfrowa. Spadek wynika bowiem także z działań rządu: wstecznej obniżki cen prądu elektrycznego oraz wprowadzenia darmowych leków dla osób poniżej 18. i powyżej 65. roku życia.
- Według tak zwanego rynkowego konsensusu inflacja CPI za wrzesień spadnie poniżej 9 procent. Wpływ na to poza zaniżonymi przez Orlen cenami paliw będą miały m.in. zwiększone limity zużycia energii elektrycznej z zamrożoną ceną oraz „darmowe” leki dla seniorów i młodzieży. Sam wpływ zaniżenia cen paliw na inflację ekonomiści mBanku szacują na 0,6 punktu procentowego we wrześniu. Tak więc nawet przy normalnych cenach paliw inflacja nie przekroczyłaby we wrześniu 10 procent. Ale nie ulega wątpliwości, że przed wyborami rząd czy to działaniami legislacyjnymi, czy przez kontrolowane przez siebie spółki robi wszystko, by zbić inflację do jak najniższego poziomu – stwierdziła Zofia Kościk.
Zapytaliśmy analityczkę, czy sprzedawanie paliwa nawet o 1,50 zł taniej, niż wynikałoby z mechanizmów rynkowych, ma ekonomiczne uzasadnienie dla interesów Orlenu. Wcześniej główny analityk koncernu, Adam Czyżewski, przekonywał w podcaście „Biznes. Między wierszami”, że Orlen jest „biorcą cen” i musi dostosowywać się do kwot, jakie dyktowane są przez rynek ARA. Przedstawiciel koncernu wytłumaczył, że w przeciwnym razie nie opłacałoby się importować paliw do Polski, a przez to – jak na Węgrzech – mogłoby go zabraknąć.
- Cena za baryłkę ropy Brent wyrażona w złotych od początku czerwca do dzisiaj wzrosła o ponad 30 procent. Mimo to ceny paliwa oferowanego przez kontrolowany przez państwo Orlen spadają. Jest to anomalia, za którą na pewno nie stoją argumenty ekonomiczne – zauważyła analityczka FOR. Dodała, że ceny paliw mają dużą wagę przy wyliczaniu wysokości inflacji.
- Ceny paliw wpływają na inflację w sposób bezpośredni i pośredni. Malejące ceny paliw wpływają bezpośrednio na niższe koszty transportu u konsumentów. Jeżeli ich spadek jest odpowiednio duży, mogą przełożyć się na spadek cen towarów dostępnych w sklepach. W dłuższym okresie spadek cen surowca może przełożyć się również na niższe koszty produkcji tworzyw sztucznych, petrochemii czy asfaltu – powiedziała nam Zofia Kościk.
- Ceny paliw po wyborach pójdą w górę? Eksperci przypomnieli „scenariusz węgierski”
- Zyski Orlenu wzrosły dwukrotnie. Obajtek: działania przynoszą wymierne efekty
- Ceny paliw nadal są zawyżone? „Powinno być śledztwo ws. manipulacji cenowej Orlenu”
Byłeś świadkiem czegoś niespodziewanego? Masz temat, którym powinniśmy się zająć?
Zgłoś sprawę przez Czerwony telefon Radia ZET