Kilkaset złotych dla ZAiKS lub na wesele wejdą inspektorzy? „To legenda miejska"

• kto płaci za ZAiKS na weselu;
• ile wynosi ta często pomijana opłata;
• jakie doświadczenie z kontrolami ZAiKS na weselach mają przedstawiciele branży

Czym właściwie jest ZAiKS?

Organizacja wesela to lista dziesiątek wydatków: sala, catering, fotograf, dekoracje, alkohol, DJ lub zespół. W tym natłoku przygotowań łatwo przeoczyć jeszcze jedną pozycję – opłatę dla ZAiKS, czyli licencję za publiczne odtwarzanie muzyki. Choć dla wielu par młodych brzmi to jak formalność „gdzieś między innymi”, w praktyce bywa realnym kosztem i źródłem nieporozumień.

ZAiKS, czyli Związek Autorów i Kompozytorów Scenicznych, reprezentuje twórców muzyki i tekstów, dbając o to, by autorzy otrzymywali wynagrodzenie za wykorzystywanie ich utworów. Na weselu oznacza to, że każda puszczona piosenka – niezależnie od tego, czy gra DJ czy zespół – formalnie podlega licencjonowaniu. W praktyce jednak wiele par młodych dowiaduje się o tym dopiero na etapie finalizacji umów.

Kto płaci za ZAiKS na weselu?

To jedno z popularniejszych pytań zadawanych przez osoby organizujące swoje wesela. Najczęściej to właściciel sali weselnej odpowiada za uregulowanie wynagrodzeń autorskich, jednak nie jest to regułą. Obowiązek ten może spoczywać także na:

• parze młodej, jeśli organizuje wesele we własnym zakresie (np. w wynajętym miejscu bez obsługi),
• DJ-u lub zespole, jeśli zaznaczają w umowie, że to oni zapewniają licencjonowaną muzykę.

– Warto zapytać o to, przed podpisaniem umowy z salą, z zespołem, z DJ-em  – przestrzega rzeczniczka prasowa ZAiKS Anna Klimczak.

Według relacji osób z branży weselnej temat ZAiKS-u najczęściej „spada” na parę młodą, ale bywa różnie – część sal uwzględnia opłatę w swojej ofercie, inne przerzucają ją na muzyków.

– Co do zasady taką opłatę powinien zrobić organizator albo osoba, która „dzięki odtwarzaniu muzyki w lokalu” zwiększa swoje obroty. W praktyce wygląda to tak, że sporo lokali weselnych ma podpisaną umowę z ZAiKS i wtedy albo sobie proporcjonalnie do liczby gości doliczają taką opłatę albo mówią parze młodej, że biorą dodatkowe na przykład 300 zł i „macie z głowy ZAiKS”. To jest pierwsza opcja. Druga opcja to taka, że sale weselne nie mają takiej umowy, nie opłacają ZAiKSu, nie interesuje ich ten temat, a trzecia jest taka, że sala weselna nie ma takiej umowy, nie uiszcza takiej opłaty i ten obowiązek przerzuca na parę młodą. Wtedy pada młoda prosi o pomoc DJ-a  albo sama na stronie związku uzupełnia tabelę, na podstawie której ta opłata jest obliczona – tłumaczył w rozmowie z portalem RadioZet.pl Adam Kasprzak, DJ weselny, konferansjer i wodzirej z Lublina. W wielu przypadkach to właśnie wykonawcy, tak jak pan Adam, pomagają parze młodej przejść przez formalności lub nawet załatwiają je w ich imieniu.

Redakcja poleca

Koniec z awizo w skrzynkach. Zmiany dostępne dla wszystkich od końca czerwca

Koniec z tanimi zakupami. Od 1 lipca dopłacisz po 13 zł do każdej rzeczy z paczki

Ile kosztuje licencja ZAiKS-u na wesele? Jak przekazuje portalowi RadioZet.pl Anna Klimczak z ZAiKS, opłata zależy m.in. od liczby gości, rodzaju muzyki (DJ, zespół, DJ i zespół), miejsca wydarzenia (sala weselna, plener, restauracja, remiza – tu 50% taniej). – To w przybliżeniu między 2 zł a 6 zł od talerzyka – wyjaśnia. Przy stu gościach opłata powinna zatem wynieść maksymalnie 600 złotych. W praktyce oznacza to często kilkaset złotych dodatkowego kosztu, który łatwo przeoczyć przy planowaniu budżetu.

„Nikt nigdy nie widział kontroli”

W teorii ZAiKS ma możliwość przeprowadzania kontroli dotyczących opłat licencyjnych za wykorzystywanie muzyki. W praktyce jednak trudno było znaleźć nam osoby, które zetknęły się z taką sytuacją podczas wesela.

„Fotografuję śluby i wesela ponad 10 lat, nigdy się z tym nie spotkałem”; „Prowadziłam latami salę weselną z rodzicami, odkąd miałam kilkanaście lat pomagałam tam na weselach. Kontroli, przynajmniej ja, żadnej nigdy nie widziałam”; „Miałam już kilkanaście wesel w rodzinie, pierwsze słyszę o takich kontrolach" - czytamy na grupkach ślubnych na Facebooku. 

– Jeśli chodzi o kontrolę branży weselnej to jest jakaś legenda miejska, nikt nigdy żadnej takiej kontroli nie robił. Wynika to z tego względu, że kontrolerzy pracują 8-16 czy 9-17. Po drugie bardziej skupiają się tam, gdzie jest łatwiej wyegzekwować takie pieniądze, czyli na przykład gabinety kosmetyczne czy fryzjerzy. I to jest kierunek, skąd ściągają takie pieniądze. Natomiast jeśli chodzi o branżę weselną temat wbrew pozorów nie jest taki łatwy, ponieważ przyjęcie weselne można traktować jako przyjęcie prywatne – uważa Adam Kasprzak.

Zapytaliśmy ZAiKS o szczegóły dotyczące kontroli w branży weselnej, ich liczbę oraz kto może przeprowadzać takie kontrole. Na te pytania nie otrzymaliśmy odpowiedzi.

Jednak niezależnie od opinii branży czy doświadczeń usługodawców (wciąż należy pamiętać, że przytoczone opowieści są jednak jednostkowymi relacjami), opłata dla ZAiKS pozostaje formalnym obowiązkiem wynikającym z korzystania z muzyki chronionej prawem autorskim.

Dlatego najlepiej ustalić, kto za nią odpowiada jeszcze przed weselem – z salą, DJ-em lub zespołem – tak, aby w dniu ślubu jedynym tematem była muzyka na parkiecie, a nie nieoczekiwane formalności czy obawa przed kontrolą.

Źródło: RadioZET.pl