`

Alarmujące dane z Warszawy. "Wysokie ryzyko nowotworowe"

3 min. czytania
21.01.2025 11:09
Obserwuj nas na Google

Badania przeprowadzone przez Instytut Geofizyki PAN w Warszawie wykazały, że im większe natężenie ruchu w centrum miasta, tym wyższe stężenia wielopierścieniowych węglowodorów aromatycznych (WWA) w powietrzu. Substancje te są uznawane za rakotwórcze i stanowią istotne zagrożenie dla zdrowia mieszkańców. Stężenia WWA w najmniejszych frakcjach pyłu w stolicy przekraczają progi bezpieczeństwa.

ruch uliczny w Warszawie
fot. PIOTR WEREWKA/REPORTER
  • Dr Sylwia Dytłow z IGF PAN opracowuje nowatorską metodę szybkiej oceny stężeń wielopierścieniowych węglowodorów aromatycznych (WWA) w pyłach drogowych
  • Badania w Warszawie wykazały, że największe stężenia rakotwórczych WWA znajdują się w drobnych cząsteczkach pyłu drogowego, które łatwiej przedostają się do organizmu
  • Długotrwała ekspozycja na zanieczyszczenia powietrza wywołuje liczne problemy zdrowotne, w tym miażdżycę i choroby układu oddechowego

Pył drogowy w centrum Warszawy z wysokim stężeniem rakotwórczych substancji

Wyniki badań, opublikowane niedawno w czasopiśmie "Environmental Geochemistry and Health", wykazały, że największe koncentracje węglowodorów znaleziono w najmniejszych cząsteczkach pyłu drogowego, we frakcji o ziarnach mających średnicę poniżej 0,2 mm. Oznacza to z kolei, że im drobniejsze cząstki, tym łatwiej im wniknąć do organizmu. - Wyniki naszych badań pokazują, że to te najdrobniejsze frakcje pyłu drogowego stanowią największe zagrożenie zdrowotne, zwłaszcza w gęsto zaludnionych i intensywnie zurbanizowanych obszarach. Przekroczenie progów bezpieczeństwa dla WWA w pyłach drogowych potwierdza potrzebę skuteczniejszego monitorowania zanieczyszczeń w miastach – mówi dr Sylwia Dytłow z Zakładu Magnetyzmu Instytutu Geofizyki PAN, cytowana w informacji przesłanej przez biuro prasowe IGF PAN.

Ekspertka kieruje projektem finansowanym przez Narodowe Centrum Nauki, który ma na celu opracowanie nowatorskiej metody szybkiej oceny stężeń WWA w pyłach drogowych, wykorzystując parametry magnetyczne. Pył drogowy jest jednym z głównych nośników szkodliwych substancji, w tym wielopierścieniowych węglowodorów aromatycznych (WWA). Stanowi on mieszaninę cząsteczek pochodzących zarówno z procesów naturalnych, jak i działalności antropogenicznej, które osadzają się na nawierzchniach dróg. Zanieczyszczenia te powstają m.in. w wyniku spalania paliw, emisji spalin, zużycia opon czy tarcia klocków hamulcowych. Zdaniem badaczki w Polsce wciąż brakuje kompleksowych badań dotyczących przestrzennego rozkładu WWA w pyłach drogowych. - Nasz projekt, dzięki szerokiej bazie pomiarów, pozwoli na precyzyjne określenie poziomu zanieczyszczenia w różnych częściach miasta. Wnioski z tych badań będą miały kluczowe znaczenie dla poprawy jakości powietrza i ochrony zdrowia publicznego – tłumaczy.

Redakcja poleca

Szybsza i tańsza ocena zanieczyszczenia powietrza w miastach

Aby móc ocenić zagrożenie środowiskowe tymi zanieczyszczeniami, potrzebne są stężenia poszczególnych WWA otrzymane z zastosowania metod chemicznych (chromatografia gazowa i cieczowa). - Są to bardzo dokładne metody, ale czaso- i kosztochłonne. Dlatego w naszym projekcie pracujemy nad powiązaniem stężeń WWA z parametrami magnetycznymi, które mogą posłużyć jako parametr przesiewowy do badań chemicznych. Podatność magnetyczna od co najmniej 20 lat z powodzeniem wykorzystywana jest jako wskaźnik zanieczyszczeń metalami ciężkimi, choć dotychczas nie dowiedziono, że podatność magnetyczna mogłaby być również przydatnym narzędziem w przypadku badania WWA – podkreśla.

Naukowcy z Instytutu Geofizyki PAN badają różne frakcje granulometryczne pyłu ulicznego, czyli różne rozmiary jego ziaren, które mogą mieć odmienne własności np. magnetyczne, lub różnić się pod względem szkodliwości oddziaływania na zdrowie ludzkie. Głównym celem projektu jest opracowanie narzędzi do szybszej i tańszej oceny zanieczyszczeń WWA w pyłach drogowych. - W szczególności chcemy dostarczyć nowe narzędzie, które pozwoli na efektywne monitorowanie poziomu tych substancji w miastach, gdzie występuje największe zagrożenie dla zdrowia mieszkańców – wyjaśnia dr Sylwia Dytłow.

Miażdżyca, choroby układu oddechowego, nowotwory

Długotrwała ekspozycja na zanieczyszczenie powietrza powoduje liczne problemy zdrowotne i choroby, takie jak miażdżyca, choroby układu oddechowego, w tym przedwczesną śmiertelność. Naukowczyni dodaje, że według badań "w strefach o wyższym natężeniu ruchu drogowego, takich jak ścisłe centrum Warszawy, stężenia WWA w najmniejszych frakcjach pyłu przekraczają progi bezpieczeństwa zaproponowane przez międzynarodowe organizacje, takie jak Departament Ekologii Stanu Waszyngton". - Dodatkowo, obliczone ryzyko zachorowania na raka dla dzieci i dorosłych, związane z ekspozycją na pył drogowy, wskazuje na wysokie ryzyko nowotworowe. Wyniki naszych badań wskazują więc na pilną potrzebę zarówno działań naukowych, jak i interwencji rządowych w celu ograniczenia zagrożeń zdrowotnych związanych z WWA w miejskim pyle ulicznym – podsumowuje ekspertka.

Źródło: Radio ZET/PAP

Byłeś świadkiem czegoś niespodziewanego? Masz temat, którym powinniśmy się zająć?

Zgłoś sprawę przez Czerwony telefon Radia ZET