Był plan unieważnienia wyborów? Afera Hermes. "Byliśmy krok od katastrofy"
- Byliśmy krok od katastrofy, ktoś miał pomysł, żeby podważyć wynik wyborów - powiedział w środę PAP b. szef MS, senator Krzysztof Kwiatkowski (KO), komentując sprawę systemu Hermes. - Jeżeli potwierdzą się informacje NIK i prokuratury, to mamy do czynienia ze skandaliczną sytuacją - dodał. Najwyższa Izba Kontroli skierowała do prokuratury dwa zawiadomienia o możliwości popełnienia przestępstw dotyczących wyrządzenia szkody majątkowej w wielkich rozmiarach i celowego nieujawnienia kontrolerom NIK dokumentu księgowego dotyczącego systemu Hermes.
System Hermes. NIK zawiadamia prokuraturę
Po kontroli NIK w Prokuraturze Krajowej Izba negatywnie oceniła proces nabycia systemu Hermes przez Prokuraturę Krajową w listopadzie 2020 r., jak również zbadane podczas kontroli aspekty jego wykorzystania. Izba skierowała dwa zawiadomienia do prokuratury o uzasadnionym podejrzeniu popełnienia przestępstwa. Pierwsze z nich dotyczy wyrządzenia szkody majątkowej w wielkich rozmiarach oraz niedopełnienia obowiązku przeprowadzenia przed tym zakupem stosownych analiz. Drugie - nieuprawnionego utajnienia dokumentu księgowego przed kontrolerami NIK w toku kontroli budżetowej w 2023 r.
- Jeżeli te wszystkie informacje, o których się dzisiaj dowiedzieliśmy, się potwierdzą, to mamy do czynienia z absolutnie skandaliczną sytuacją, że ktoś podjął próbę - na szczęście nieskuteczną - żeby wpłynąć na wynik wyborów - powiedział Kwiatkowski. Jak podkreślił, próba była nieskuteczna z uwagi na to, że Sąd Najwyższy nie skorzystał z otrzymanych analiz.
"Byliśmy o krok od katastrofy"
- Dzisiaj do nas dociera, że byliśmy o krok od katastrofy. Nie wiedzieliśmy, że ktoś miał w ogóle pomysł - mówimy oczywiście o Ministerstwie Sprawiedliwości w czasach Zbigniewa Ziobry - żeby podważyć wynik wyborów, którego dokonali Polacy - ocenił Kwiatkowski. Dodał, że podważenia wyniku wyborczego chciano dokonać "sztuczkami prawniczo-analitycznymi z wykorzystaniem systemu zakupionego w bulwersujących okolicznościach". Kwiatkowski zaznaczył, że w oparciu o wszystkie doświadczenia wiemy, iż systemy: Hermes i Pegasus były wykorzystywane przez rząd Zjednoczonej Prawicy do osłabiania demokracji w Polsce.
W środę prokurator okręgowy w Rzeszowie w komunikacie prasowym przekazał m.in. że trwa weryfikacja "analiz", jakie zostały przeprowadzone przy wykorzystaniu oprogramowania Hermes. Jak dodano, ujawniono m.in., że w okresie listopada-grudnia 2023 roku oprogramowanie Hermes wykorzystane zostało w przedsięwzięciu określonym jako Analiza na potrzeby stanowiska Prokuratora Generalnego w przedmiocie rozpatrywanych przez Sąd Najwyższy protestów wyborczych w związku z wyborami parlamentarnymi oraz protestami referendalnymi.
Celem tego przedsięwzięcia miało być m.in. stwierdzenie "czy na portalach społecznościowych zidentyfikowano wpisy sugerujące niewłaściwe wykonywanie obowiązków przez członków komisji wyborczych w zakresie wydania kart referendalnych w dniu 15 października 2023 roku oraz czy w sieci zachęcano do wzięcia udziału w referendum lub bojkotu referendum".
Ziobro chciał unieważnić wybory?
Wyników tej "analizy" - jak podkreślono w komunikacie - ostatecznie nie wykorzystano w postępowaniu przed Izbą Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w przedmiocie ważności wyborów do Sejmu, natomiast w postępowaniu prowadzonym przed tą Izbą w przedmiocie ważności referendum Zastępca Prokuratora Generalnego złożył – odwołujący się do uzyskanych w ten sposób materiałów – wniosek o "dopuszczenie dowodu z opinii biegłych z zakresu psychologii lub socjologii na okoliczność wpływu masowych naruszeń przepisów ustawy o referendum ogólnokrajowym", który to wniosek nie został przez Izbę uwzględniony.
20 listopada 2020 r. Prokuratura Krajowa kupiła za 15,56 mln zł system o handlowej nazwie Hermes do analizy danych z otwartych źródeł internetowych (OSINT). Miał służyć jako narzędzie wspomagające przeprowadzanie analizy kryminalnej. Z oprogramowania prokuratura korzystała od 19 stycznia 2021 r. do 13 marca 2024 r. W tym okresie wykonano 398 analiz kryminalnych.
Według NIK zakup systemu Hermes z pominięciem przepisów dotyczących zamówień publicznych stanowi naruszenie dyscypliny finansów publicznych, jednak w związku z przedawnieniem Izba odstąpiła od kierowania zawiadomienia do właściwego rzecznika dyscypliny finansów publicznych.
Źródło: Radio ZET/ PAP
Byłeś świadkiem czegoś niespodziewanego? Masz temat, którym powinniśmy się zająć?
Zgłoś sprawę przez Czerwony telefon Radia ZET
