Kandydatka PiS na prezydenta Łodzi atakuje Hannę Zdanowską... i mija się z prawdą

Analiza powstała w ramach Weryfikatonu – maratonu sprawdzania informacji przed wyborami samorządowymi, którego organizatorem było Stowarzyszenie Demagog. Więcej sprawdzonych analiz znajdziesz na stronie demagog.org.pl.

Agnieszka Wojciechowska van Heukelom kandyduje w wyborach na urząd prezydenta Łodzi. Należy do komitetu wyborczego Prawa i Sprawiedliwości, ale pozostaje bezpartyjna. Obecnie jest posłanką na Sejm RP, gdzie należy do klubu PiS.
Kandydatka PiS zwróciła uwagę na widoczną w mieście dużą liczbę materiałów wyborczych swojej konkurentki - starającej się o kolejną kadencję prezydent Łodzi Hanny Zdanowskiej (startująca z listy Koalicji Obywatelskiej). Podkreśliła przy tym, że istnieje limit wydatków na kampanię, którego nie można przekraczać, i wynosi on 300 tys. zł. 

Redakcja poleca

"Wasza Ekscelencjo Księże Arcybiskupie". Tak wicewojewoda pisał urzędowo w prywatnej sprawie

Sznur czołgów wjechał do Warszawy. "A wam co przyniesie zajączek?"

"A jeszcze jest aspekt prawny i trzymanie się limitów. Dla prezydenta naszego miasta [Łodzi, Hanny Zdanowskiej – przyp. red.] to jest 300 tys. zł, bo tak wynika z liczby mieszkańców. Odważę się stwierdzić, że już teraz wydatki na kampanię pani prezydent przekraczają 300 tys. zł" - powiedziała w wywiadzie dla Gazety Wyborczej Agnieszka Wojciechowska van Heukelom.

Kandydatka PiS na urząd prezydenta Łodzi zastanawia się nad podjęciem kroków prawnych i to nie jedynie w stosunku do Hanny Zdanowskiej. 

"Do tej pory ich nie podjęłam, ale zastanawiam się nad tym. Moje podejrzenia dotyczą nie tylko pani prezydent, ale też wielu radnych z jej komitetu" - stwierdziła w tym samym wywiadzie.

Sprawdziliśmy, czy słowa Wojciechowskiej van Heukelom o limicie wydatków, są prawdziwe.

Limit wydatków na kampanię w Łodzi według prawa

Zasady obliczania limitu wydatków na kampanię określono w art. 378 Kodeksu wyborczego. Aby ustalić limit, należy pomnożyć kwotę przypadającą na jeden mandat radnego przez liczbę mandatów przypadających na okręgi, w których komitet zarejestrował kandydatów.
Wspomniane kwoty przypadające na jeden mandat radnego zgodnie z rozporządzeniem ministra finansów wynoszą:

• w wyborach do rady gminy w gminach liczących do 40 000 mieszkańców – 1344,16 zł;
• w wyborach do rady gminy w gminach liczących powyżej 40 000 mieszkańców – 1613 zł;
• w wyborach do rady powiatu – 3225,99 zł;
• w wyborach do rady miasta w miastach na prawach powiatu – 4838,99 zł;
• w wyborach do sejmiku województwa – 8064,98 zł.

Zgodnie z komunikatem komisarza wyborczego z 30 stycznia 2024 roku pod koniec zeszłego roku liczba mieszkańców Łodzi wyniosła 582 672. W skład rady miasta w gminach do 200 tys. mieszkańców wchodzi 25 radnych. Na każde kolejne rozpoczęte 100 tys. mieszkańców dolicza się 3 radnych. Oznacza to, że w Łodzi do obsadzenia będzie 37 mandatów.
Na podstawie powyższych informacji można obliczyć, że komitet, który zarejestrował kandydatów na radnych w całej Łodzi, obowiązuje limit wydatków wynoszący:
4838,99 zł x 37 = 179 079,63 zł

Limit może zostać zwiększony

Według art. 476 par. 4 Kodeksu wyborczego wyżej opisany limit może się zwiększyć, jeśli komitet zarejestruje kandydata na wójta, burmistrza lub prezydenta. W przypadku kandydata na wójta gminy liczącej do 500 tys. mieszkańców limit oblicza się przez pomnożenie liczby mieszkańców przez 60 groszy.
Inaczej jest w większych gminach – tam pierwsze 500 tys. mieszkańców mnoży się przez 60 groszy, a resztę przez 30 groszy. Jak już wskazaliśmy, zgodnie z komunikatem komisarza wyborczego liczba mieszkańców Łodzi wynosi 582 672. 
Na tej podstawie można obliczyć, że limit wydatków na kampanię w przypadku komitetów, które zarejestrowały kandydata na prezydenta Łodzi, zwiększa się o:
(500 000 x 0,6 zł) + (82 672 x 0,3 zł) = 324 801,60 zł

Czy kampania prezydenta ma oddzielny limit wydatków?

Zasady finansowania kampanii samorządowej objaśniła Państwowa Komisja Wyborcza w publikacji z 29 stycznia 2024 roku. PKW wskazuje, że zgodnie z Kodeksem wyborczym komitety mogą wydawać wyłącznie kwoty ograniczone wyżej opisanymi limitami ( s. 13). 
Tego limitu nie ustala się jednak oddzielnie dla każdego kandydata. Oblicza się go dla całego komitetu wyborczego poprzez zsumowanie opisanych wyżej wyników ( s. 13). Oznacza to, że komitet, który zarejestrował w całej Łodzi kandydatów na radnych i dodatkowo kandydata na prezydenta, obowiązuje limit wynoszący:
179 079,63 zł + 324 801,60 zł = 503 881,23 zł
Należy przy tym pamiętać, że Koalicyjny Komitet Wyborczy Koalicja Obywatelska, którego kandydatką na urząd prezydenta Łodzi jest Hanna Zdanowska, zarejestrował wielu innych kandydatów do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw oraz kandydatów na burmistrzów, wójtów i prezydentów w całej Polsce. Limit wydatków KWW KO jest więc znacznie większy niż 500 tys. zł. Według informacji przekazanych nam przez Krajowe Biuro Wyborcze wynosi on 35 811 318,31 zł.

Kwota, o której powiedziała Agnieszka Wojciechowska van Heukelom nie jest całkowitym limitem wydatków na kampanię, którego komitet Hanny Zdanowskiej nie może przekraczać. Dlatego oceniamy jej wypowiedź jako fałsz.

Źródło: Radio ZET/Gazeta Wyborcza/Państwowa Komisja Wyborcza