Nawrocki ulegnie "naciskom z Nowogrodzkiej"? „Szokujące sprzeniewierzenie się konstytucyjnej roli”
Widmo prezydenckiego weta wobec unijnego programu SAFE wywołało zdecydowaną reakcję Radosława Sikorskiego. Szef MSZ ostrzegł, że blokowanie środków na obronność to decyzja o poważnych konsekwencjach dla bezpieczeństwa kraju.
Z tego artykułu dowiesz się:
- Na czym polega unijny program SAFE i jakie środki przewiduje.
- Dlaczego ewentualne weto prezydenta budzi sprzeciw ministra spraw zagranicznych.
- Jakie warunki muszą spełniać projekty finansowane w ramach SAFE.
Weto wobec miliardów na armię? Sikorski: To byłoby sprzeniewierzenie się konstytucji
Potencjalne zawetowanie przez prezydenta Karola Nawrockiego unijnego programu pożyczkowego na rzecz obronności SAFE stanowiłoby – jak ocenił w poniedziałek w Brukseli minister spraw zagranicznych Radosław Sikorski – szokujące sprzeniewierzenie się konstytucyjnej roli prezydenta.
Szef polskiej dyplomacji podkreślił, że jeżeli prezydent rzeczywiście zamierzałby zablokować SAFE, liczy na to, iż wojsko oraz służby mundurowe jasno wyrażą w tej sprawie swoje stanowisko. W jego opinii taki krok oznaczałby uleganie naciskom z Nowogrodzkiej, zamiast realizowania konstytucyjnego mandatu, jakim jest sprawowanie funkcji zwierzchnika sił zbrojnych oraz troska o rozwój nowoczesnej armii. Jak zaznaczył Sikorski, byłoby to poważne odstępstwo od konstytucyjnej roli prezydenta i działanie trudne do zaakceptowania z punktu widzenia odpowiedzialności za bezpieczeństwo państwa.
Wypowiedzi te odnoszą się do informacji sugerujących, że prezydent Karol Nawrocki mógłby skorzystać z prawa weta wobec ustawy umożliwiającej przystąpienie Polski do unijnego mechanizmu SAFE.
Co to jest SAFE?
Instrument SAFE to program zaprojektowany w celu wzmocnienia zdolności obronnych państw członkowskich Unii Europejskiej. Zakłada on przeznaczenie łącznie 150 miliardów euro wsparcia, w tym w formie preferencyjnych, nisko oprocentowanych pożyczek, przede wszystkim na zakup sprzętu wojskowego, zwłaszcza produkowanego w Europie. Pod koniec stycznia Komisja Europejska zatwierdziła polski plan realizowany w ramach SAFE. Polska wystąpiła o finansowanie 139 projektów o łącznej wartości 43,7 miliarda euro.
Program SAFE ma wspierać kraje UE w systematycznym wzmacnianiu ich potencjału obronnego. Został ustanowiony w 2025 roku w odpowiedzi na narastające zagrożenie ze strony Rosji oraz niepewność dotyczącą dalszego zaangażowania Stanów Zjednoczonych w bezpieczeństwo Europy. Jednym z jego założeń jest również ograniczenie zależności od amerykańskiego uzbrojenia oraz wzmocnienie przemysłów obronnych państw unijnych. W związku z tym możliwość dokonywania zakupów w państwach trzecich została przewidziana jedynie w ograniczonym zakresie. Co najmniej 65 procent kosztów komponentów musi pochodzić z państw uczestniczących w programie SAFE.
Źródło: Radio ZET/PAP
Byłeś świadkiem czegoś niespodziewanego? Masz temat, którym powinniśmy się zająć?
Zgłoś sprawę przez Czerwony telefon Radia ZET
