Kim jest Abu Muhammad al-Dżaulani, przywódca rebelii w Syrii?
Abu Muhammad al-Dżaulani, znany także jako Ahmed al-Sharaa, stoi za upadkiem krwawego reżimu Baszszara al-Asada w Syrii. W przeszłości walczył w szeregach Al-Kaidy i ISIS, teraz kieruje największą grupą syryjskich rebeliantów. Kim jest Abu Muhammad al-Dżaulani i co o nim wiadomo?
Kim jest Abu Muhammad al-Dżaulani?
Abu Muhammad al-Dżaulani, podający się jako Ahmed al-Sharaa, to syryjski bojownik dżihadystyczny i lider radykalnych ugrupowań zbrojnych, którego działalność odegrała kluczową rolę w syryjskim konflikcie zbrojnym wymierzonym przeciwko reżimowi Baszszara al-Asada. Urodzony w 1982 roku w zamożnej rodzinie w Mazzeh, ekskluzywnej dzielnicy Damaszku, al-Dżaulani od młodych lat zaangażował się w radykalny islamizm, początkowo działając w strukturach Al-Kaidy.
Ideologią dżihadu zainteresował się po zamachach 11 września 2001 roku w USA. Pierwsze doświadczenie bojowe zdobył w Iraku, walcząc w szeregach Al-Kaidy. Po powrocie do Syrii podczas wojny domowej przewodził oddziałom organizacji terrorystycznej, a następnie oddzielił się od niej i ISIS, aby założyć HTS.
Powiązania Abu Muhammada al-Dżaulaniego z Al-Kaidą
W 2003 roku 21-letni wówczas al-Dżaulani wstąpił do Al-Kaidy. Dołączył do jej struktur w Iraku podczas amerykańskiej interwencji. Walczył tam przeciwko wojskom koalicji, zdobywając doświadczenie bojowe i organizacyjne. W 2006 roku opuścił Irak i udał się do Libanu, gdzie wspierał logistycznie grupę Dżund asz-Szam, radykalne ugrupowanie sunnickie.
Po powrocie do Iraku al-Dżaulani został aresztowany przez siły amerykańskie i osadzony w więzieniu Camp Bucca, które było jednym z najważniejszych ośrodków detencji dla islamskich bojowników. W 2008 roku został zwolniony i ponownie zaangażował się w działalność terrorystyczną, nawiązując współpracę z Abu Bakrem al-Baghdadim, późniejszym liderem Państwa Islamskiego (ISIS).
W 2011 roku, w czasie trwającego już syryjskiego powstania przeciwko reżimowi Baszszira al-Asada, al-Dżaulani został wysłany przez al-Baghdadiego do Syrii w celu utworzenia struktur terrorystycznych. W 2012 roku założył Dżabhat an-Nusra, która początkowo była syryjską filią Al-Kaidy. Jednakże napięcia między al-Dżaulanim a al-Baghdadim się nasiliły. Kiedy w 2013 roku al-Baghdadi zaproponował połączenie Dżabhat an-Nusra z Państwem Islamskim w Iraku, al-Dżaulani odmówił, przysięgając wierność liderowi Al-Kaidy Ajmanowi az-Zawahiriemu. Konflikt z ISIS zaostrzył się, a w 2014 roku Dżabhat an-Nusra została wyparta z wschodniej Syrii przez siły Państwa Islamskiego.
Abu Muhammad al-Dżaulani i powstanie HTS
W 2016 roku Ajman az-Zawahiri, w odpowiedzi na zmieniające się warunki polityczne i wojenne, zgodził się na przekształcenie Dżabhat an-Nusra w niezależną organizację. Grupa przyjęła nową nazwę – Dżabhat Fatah asz-Szam. W styczniu 2017 roku al-Dżaulani, już jako lider o ugruntowanej pozycji, doprowadził do utworzenia koalicji czterech radykalnych ugrupowań, która przyjęła nazwę Hajat Tahrir asz-Szam (HTS). Organizacja stała się dominującą siłą w prowincji Idlib, pełniąc jednocześnie funkcje administracyjne na tym terenie.
Po dymisji ówczesnego lidera Haszima asz-Szajcha w październiku 2017 roku al-Dżaulani przejął pełną kontrolę nad HTS, stając się jej naczelnym dowódcą. HTS stało się najważniejszą siłą rebeliancką w północno-zachodniej Syrii, szczególnie w prowincji Idlib, i dążyło do przejęcia kontroli nad terytorium i pełnienia roli quasi-administracji, jednocześnie podejmując próby odcięcia się od przeszłości związanej z Al-Kaidą.
Abu Muhammad al-Dżaulani - przywódca rebelii w Syrii w 2024 roku
Ze względu na swoją działalność terrorystyczną Abu Muhammad al-Dżaulani został wpisany na listę najbardziej poszukiwanych terrorystów przez Stany Zjednoczone. Amerykański Departament Stanu wyznaczył nagrodę w wysokości 10 milionów dolarów za informacje prowadzące do jego pojmania.
Mimo swojej przeszłości al-Dżaulani w ostatnich latach starał się zmienić wizerunek z poszukiwanego terrorysty na przywódcę politycznego. Udzielał wywiadów mediom zachodnim, ujawniając swoją tożsamość i przedstawiając HTS jako siłę porządkującą chaos w Syrii. Jednocześnie organizacja pod jego przywództwem nadal jest postrzegana jako ugrupowanie dżihadystyczne, w którego szeregach działają ekstremiści z całego świata.
W grudniu 2024 roku al-Dżaulani poprowadził HTS do zwycięstw w Syrii, które zakończyły się zdobyciem Damaszku i obaleniem reżimu Baszszira al-Asada. Jednak przyszłość Syrii pod rządami HTS budzi obawy społeczności międzynarodowej, która nie przestaje widzieć w al-Dżaulanim niebezpiecznego dżihadysty i nie wiąże z nim nadziei na stabilizację w regionie.
Źródło: Radio ZET
Byłeś świadkiem czegoś niespodziewanego? Masz temat, którym powinniśmy się zająć?
Zgłoś sprawę przez Czerwony telefon Radia ZET
