To może świadczyć o chorobie. Dentysta wskazuje niepokojące zmiany w ustach
Wizyta u dentysty może pomóc wykryć nie tylko próchnicę czy zapalenie dziąseł. Niektóre zmiany w jamie ustnej bywają sygnałem poważnych chorób rozwijających się w innych narządach. Stomatolog wyjaśnia, co można wyczytać ze stanu jamy ustnej i jakie dolegliwości mogą wskazywać na choroby tarczycy, cukrzycę lub niedobory.
Z tego artykułu dowiesz się:
- Jakie objawy w jamie ustnej mogą świadczyć o chorobie.
- Jakie zmiany w jamie ustnej mogą towarzyszyć niedoczynności tarczycy.
- O czym mogą świadczyć nawracające afty i pieczenie języka.
Nie każda choroba od początku daje wyraźne objawy. Czasem pierwsze sygnały, że w organizmie dzieje się coś niepokojącego, pojawiają się w zupełnie innej części ciała niż ta, której dotyczy schorzenie. Sporo o stanie zdrowia można wyczytać na podstawie zmian w jamie ustnej. Nawracające afty, suchość w ustach, krwawiące dziąsła czy pieczenie języka nie zawsze wynikają z miejscowych problemów. Jeśli dolegliwości długo się utrzymują lub regularnie wracają, warto pogłębić diagnostykę, bo mogą być sygnałem nierozpoznanej dotąd choroby.
Dziąsła krwawią mimo właściwej higieny? Przyczyną mogą być hormony
Krwawienie, obrzęk i tkliwość dziąseł nie zawsze wynikają wyłącznie z zaniedbań higienicznych. Jeśli dolegliwości są nasilone mimo niewielkiej ilości płytki nazębnej, warto sprawdzić, czy nie mają związku z zaburzeniami hormonalnymi.
- Objawy nasilone, niewspółmierne do ilości płytki nazębnej i deklarowanej higieny, mogą skłonić dentystę do szukania przyczyny poza jamą ustną. Mogą być to okresy zmian hormonalnych czy nawet przyjmowana antykoncepcja lub hormonalna terapia zastępcza. Z kolei u kobiet dojrzałych nawet rutynowa diagnostyka RTG może wykazać spadek gęstości kości, co zasugeruje osteoporozę. Co istotne, muszą one szczególną troską otoczyć właśnie dziąsła, ponieważ obniżenie kobiecych hormonów ma wpływ na odpowiedź immunologiczną, a zatem stan zapalny może być wyjątkowo nasilony. Jakby tego było mało, związany z wiekiem spadek kolagenu także dotyka dziąsła - wyjaśnia stomatolog Bartosz Zimnoch z Medicover Stomatologia.
Spadek poziomu estrogenów może wiązać się z suchością jamy ustnej, pieczeniem błony śluzowej i większą podatnością na choroby dziąseł. Utrzymujących się objawów nie warto przypisywać wyłącznie wiekowi, szczególnie gdy prawidłowa higiena i leczenie miejscowe nie przynoszą poprawy.
Takie zmiany mogą wskazywać na cukrzycę
Krew na szczoteczce najczęściej wiąże się z zapaleniem dziąseł i nagromadzeniem płytki bakteryjnej. Na ich stan wpływa jednak również cukrzyca. Osoby z tą chorobą są bardziej narażone na choroby przyzębia, czyli tkanek otaczających i podtrzymujących zęby. Problemy mogą być większe, gdy poziom glukozy we krwi jest za wysoki.
Dziąsła bywają obrzęknięte i krwawią podczas szczotkowania. Mogą pojawić się też suchość ust, zakażenia grzybicze oraz wolniejsze gojenie tkanek. Zależność działa w obie strony: choroby dziąseł mogą dodatkowo utrudniać kontrolowanie poziomu cukru.
Pieczenie języka i suchość w ustach - to może być niedoczynność tarczycy
Przewlekła suchość jamy ustnej i pieczenie języka mają wiele możliwych przyczyn. Wśród schorzeń, którym mogą towarzyszyć, ekspert wymienia niedoczynność tarczycy, często związaną z chorobą Hashimoto. Zwraca też uwagę na wolniejsze gojenie błony śluzowej i większą skłonność do stanów zapalnych dziąseł.
- Zdarza się że zmiany obserwowane w jamie ustnej skłaniają do zalecenia dalszej diagnostyki, zwłaszcza jeśli im towarzyszą m.in.: przewlekłe zmęczenie, uczucie wychłodzenia, wypadanie włosów czy nieuzasadniony przyrost wagi ciała - podkreśla stomatolog Bartosz Zimnoch.
Ważne jest połączenie tych dolegliwości z innymi sygnałami. Zmęczenie, marznięcie czy wypadanie włosów łatwo tłumaczyć stresem i niewyspaniem. Jeśli jednak występują razem i utrzymują się, warto powiedzieć o nich lekarzowi.
Nawracające afty mogą mieć związek z celiakią
Bolesne owrzodzenia w jamie ustnej mogą powstawać po drobnym urazie, np. przygryzieniu policzka. Gdy jednak zmiany są nasilone, długo się utrzymują lub regularnie wracają, warto poszukać ich przyczyny. Jedną z możliwości jest celiakia - choroba autoimmunologiczna, w której spożywanie glutenu prowadzi do uszkodzenia jelita cienkiego. Choć kojarzy się przede wszystkim z dolegliwościami pokarmowymi, może dawać objawy również w jamie ustnej.
Oprócz nawracających aft mogą pojawiać się czerwony, gładki język i zaburzenia rozwoju szkliwa. Te ostatnie dotyczą zwłaszcza osób, u których choroba występowała w czasie formowania zębów. Mogą mieć postać symetrycznych przebarwień, zagłębień lub bruzd. Podobne zmiany mają jednak również inne przyczyny.
Czerwony, bolesny język - tak organizm może sygnalizować niedobory
Zaczerwieniony, wygładzony i bolesny język, nawracające zajady czy bladość błony śluzowej mogą być sygnałem, że organizmowi brakuje ważnych składników odżywczych.
- Jeśli obraz kliniczny nie odpowiada typowym zmianom miejscowym lub nie obserwujemy poprawy po leczeniu, bierzemy pod uwagę m.in. niedobory żelaza, witaminy B12, kwasu foliowego czy zaburzenia wchłaniania i kierujemy pacjenta na dalszą diagnostykę - wyjaśnia ekspert.
Zmianom w jamie ustnej mogą towarzyszyć zmęczenie i osłabienie. Warto zgłosić te dolegliwości podczas wizyty, zamiast traktować je jako osobne problemy.
Suchość ust i oczu. Tak może objawiać się choroba Sjögrena
Uczucie suchości w ustach nie zawsze wynika z picia zbyt małej ilości wody. Jeśli towarzyszy mu suchość oczu, jedną z możliwych przyczyn jest choroba Sjögrena. To schorzenie autoimmunologiczne, w którym układ odpornościowy uszkadza gruczoły wydzielające ślinę i łzy.
- W praktyce nie analizujemy pojedynczego objawu, lecz cały obraz kliniczny pacjenta. Przewlekła suchość jamy ustnej połączona z nasilonymi zmianami próchnicowymi, zmianami na błonie śluzowej, nawracającymi zakażeniami grzybiczymi czy trudniejszym gojeniem tkanek jest dla nas sygnałem, że przyczyna może leżeć poza jamą ustną - tłumaczy stomatolog.
Suchość jamy ustnej może mieć również inne przyczyny, m.in. cukrzycę lub działanie niepożądane części leków stosowanych w leczeniu depresji, alergii i nadciśnienia. Dlatego podczas wizyty warto wymienić przyjmowane preparaty i opowiedzieć o innych dolegliwościach, nawet tych pozornie niezwiązanych z jamą ustną.
Uszkodzone szkliwo może być skutkiem refluksu utajonego
Przyczyna uszkodzeń szkliwa może znajdować się w przewodzie pokarmowym. W refluksie utajonym, nazywanym również krtaniowo-gardłowym, treść żołądkowa cofa się do gardła i krtani, a czasem dociera do jamy ustnej. Kontakt z kwasem może prowadzić do erozji, czyli stopniowego niszczenia szkliwa.
Problem łatwo przeoczyć, ponieważ refluks utajony często przebiega bez typowej zgagi. Może za to powodować chrypkę, przewlekły kaszel, potrzebę odchrząkiwania lub uczucie przeszkody w gardle. Niekiedy to właśnie erozja szkliwa jest jedynym klinicznym sygnałem cofania się treści żołądkowej.
Nawracające lub utrzymujące się zmiany w jamie ustnej warto zgłosić dentyście albo lekarzowi rodzinnemu. Podczas wizyty znaczenie mają także informacje o przyjmowanych lekach i dolegliwościach z innych części ciała - nawet jeśli na pierwszy rzut oka trudno dostrzec między nimi związek.
Źródło: Radio ZET
Byłeś świadkiem czegoś niespodziewanego? Masz temat, którym powinniśmy się zająć?
Zgłoś sprawę przez Czerwony telefon Radia ZET
