Ceny drenują portfele Polaków? „Da się odczuć”, „naprawdę przerażają”
Ceny codziennych zakupów w Polsce ponownie rosną coraz szybciej. Najnowsza analiza UCE Research i Uniwersytetów WSB Merito pokazuje, że w październiku dynamika podwyżek osiągnęła 2 proc. rok do roku. Eksperci ostrzegają, że w 2027 roku wzrost cen może być jeszcze bardziej odczuwalny. Niepokój widać również w wypowiedziach zapytanych przez nas konsumentów.
Z tego artykułu dowiesz się:
- Jak zmieniały się ceny zakupów w październiku 2026 roku.
- Które kategorie produktów zdrożały, a które potaniały.
- Dlaczego wzrost cen może być trudny do ograniczenia w 2027 roku.
- Co wpływa na odczucia Polaków dotyczące kosztów codziennych zakupów.
Z najnowszej edycji raportu „Indeks cen w sklepach detalicznych”, przygotowanego przez UCE Research i Uniwersytety WSB Merito, wynika, że w październiku 2026 roku codzienne zakupy zdrożały średnio o 2 proc. w porównaniu z analogicznym okresem poprzedniego roku. Wcześniej dynamika wzrostu wynosiła 1,9 proc. we wrześniu i 1,7 proc. w sierpniu. Badaniem objęto 17 kategorii produktów, a analizie poddano ponad 103 tys. cen regularnych i promocyjnych z ponad 47,8 tys. sklepów należących do 64 sieci handlowych.
W październiku wzrost cen odnotowano w 14 z 17 analizowanych kategoriach. W trzech pozostałych pojawiły się spadki. Szczególnie interesująca jest sytuacja na rynku żywności i napojów bezalkoholowych. W tej grupie średnie podwyżki wyniosły 1,2 proc. rok do roku, podczas gdy we wrześniu było to 1,1 proc., a w sierpniu 0,9 proc. Żywność drożeje więc wolniej niż pozostały analizowany asortyment, a różnica utrzymuje się na poziomie 0,8 pkt proc.
Ekspert wskazuje, co może wydarzyć się w 2027 roku
O możliwe scenariusze na przyszły rok zapytaliśmy dra Krzysztofa Łuczaka, głównego ekonomistę Grupy BLIX. Zwrócił uwagę, że dotychczasowe wyhamowywanie podwyżek wyraźnie straciło impet. „Samo przyspieszenie jest na razie niewielkie i nie przesądza o trwałej zmianie trendu. Stanowi jednak sygnał, że dalsze ograniczanie dynamiki wzrostu cen może być coraz trudniejsze” - ocenił ekspert.
Zdaniem ekonomisty na ceny w sklepach w 2027 roku będą oddziaływać przede wszystkim koszty energii, surowców, produkcji i dystrybucji. Jeżeli presja kosztowa się nasili, przedsiębiorcy mogą przenosić większą część obciążeń na klientów. W takim scenariuszu na początku przyszłego roku dynamika wzrostu cen mogłaby zbliżyć się do 3-4 proc. rok do roku. Jednocześnie istotnym ograniczeniem pozostanie konkurencja między sieciami handlowymi, szczególnie w przypadku produktów spożywczych, które sklepy wykorzystują do przyciągania klientów.
Łuczak przedstawił również orientacyjne scenariusze na kolejne miesiące. W drugiej połowie roku, przy osłabieniu presji kosztowej i utrzymaniu silnej konkurencji, dynamika mogłaby wyhamować do około 2,5-3,5 proc. Ekonomista zastrzegł jednak, że są to szacunki, a nie prognozy wynikające bezpośrednio z modelu statystycznego. „Na obecnym etapie bardziej prawdopodobne wydaje się dalsze stopniowe drożenie produktów niż powrót do gwałtownych, dwucyfrowych podwyżek” - zaznaczył.
Polacy odczuwają rosnące koszty codziennych zakupów
Niepokój związany z cenami potwierdzają również konsumenci. Julita zwraca uwagę, że nawet wzrost wynagrodzenia minimalnego nie oznacza odczuwalnej poprawy sytuacji finansowej gospodarstw domowych. „Ceny w sklepach od dłuższego czasu naprawdę przerażają. Koszty życia i ceny podstawowych produktów osiągnęły niepokojąco wysoki poziom. Choć od stycznia wzrosła płaca minimalna, trudno odczuć tę podwyżkę w domowym budżecie, kiedy codzienne wydatki pochłaniają coraz większą część naszych zarobków” - przekazała 30-latka.
Obawia się, że obecna sytuacja może być jedynie początkiem kolejnych podwyżek. Jej zdaniem coraz trudniej jest utrzymać dotychczasowy poziom życia, a perspektywy na przyszłość nie napawają optymizmem. „Podsumowując, moim zdaniem w Polsce żyje się coraz trudniej, a przyszłość zapowiada się coraz «drożej»” - oceniła Julita. Podobne spostrzeżenia ma Krystian, który zauważa systematyczny wzrost wydatków, nawet jeśli poszczególne podwyżki nie są szczególnie gwałtowne. „Ceny nie rosną w jakimś szybkim tempie, ale da się odczuć, że ten paragon z każdym miesiącem zwiększa się, kiedy kupuję przeważnie podobne produkty. Obawiam się, że będzie jeszcze drożej” - przyznał 29-letni mężczyzna.
Autorzy raportu wskazali też na utrzymującą się presję konkurencyjną i promocyjną wśród sieci handlowych. To właśnie dlatego żywność może nadal drożeć wolniej niż chemia gospodarcza, środki higieny osobistej czy artykuły dla dzieci. Jednocześnie dane pokazują, że podwyżki obejmują już zdecydowaną większość analizowanych kategorii. Choć nie oznacza to automatycznie powrotu do gwałtownego wzrostu cen, zarówno eksperci, jak i konsumenci zwracają uwagę na ryzyko dalszego zwiększania kosztów codziennego życia.
Źródło: Radio ZET/UCE Research