Ochrona przedmerytalna a umowa na czas określony. Jest wyrok SN
Ochrona przedemerytalna to czas, w którym nie można zwolnić pracownika. A co jeśli umowa w międzyczasie się kończy? Sytuację przeanalizował Sąd Najwyższy.
Z tego artykułu dowiesz się:
- Co to jest ochrona przedemerytalna.
- Od jakiego wieku przysługuje w Polsce.
- Co jeśli pracownikowi kończy się umowa w okresie ochronnym.
Koniec umowy w trakcie okresu ochronnego
W ubiegłym roku do Sądu Najwyższego trafiło pytanie sformułowane przez sąd w Katowicach odnośnie mężczyzny zatrudnionego na czas określony, któremu umowa kończyła się w okresie ochronnym przed emeryturą.
Umowa obowiązywała do 15 listopada 2023 roku, jednak z końcem marca 2023 roku firma postanowiła zwolnić mężczyznę, z zachowaniem miesięcznego wypowiedzenia. Jako powód podano zmniejszoną liczbę zamówień. Tymczasem mężczyzna był już w trakcie ochrony przedemerytalnej - wiek emerytalny osiągnie 22 czerwca 2026 roku. Czy mógł zostać zwolniony?
„Wynikający z art. 39 Kodeksu pracy zakaz wypowiedzenia umowy o pracę dotyczy także umowy zawartej na czas określony, w tym też takiej, której okres obowiązywania upływa przed osiągnięciem przez pracownika wieku emerytalnego” - zawyrokował Sąd Najwyższy. Uchwałę podjął skład poszerzony siedmiorga sędziów Izby Pracy i Ubezpieczeń Społecznych SN - przy dwóch zdaniach odrębnych.
- Ochrona byłaby iluzoryczna, gdyby przyjąć, że dotyczy tylko umów na czas określony, które zostały zawarte na czas do ukończenia wieku emerytalnego - powiedziała w uzasadnieniu sędzia Ewa Stryczyńska.
Zwolnienie w trakcie okresu ochronnego
Wiek ochronny przed emeryturą w Polsce to 56 lat dla kobiet i 61 lat dla mężczyzn. Zgodnie z art. 39 Kodeksu pracy: „Pracodawca nie może wypowiedzieć umowy o pracę pracownikowi, któremu brakuje nie więcej niż 4 lata do osiągnięcia wieku emerytalnego, jeżeli okres zatrudnienia umożliwia mu uzyskanie prawa do emerytury z osiągnięciem tego wieku”.
Niestety pracodawca nie ma obowiązku przedłużenia umowy na czas określony, która kończy się w trakcie okresu ochronnego. Są również sytuacje, w których może zwolnić pracownika w okresie ochronnym. Według art. 53 Kodeksu pracy pracodawca może rozwiązać umowę o pracę bez wypowiedzenia:
- jeżeli niezdolność pracownika do pracy wskutek choroby trwa: dłużej niż 3 miesiące, gdy pracownik był zatrudniony u danego pracodawcy krócej niż 6 miesięcy, dłużej niż łączny okres pobierania z tego tytułu wynagrodzenia i zasiłku oraz pobierania świadczenia rehabilitacyjnego przez pierwsze 3 miesiące - gdy pracownik był zatrudniony u danego pracodawcy co najmniej 6 miesięcy lub jeżeli niezdolność do pracy została spowodowana wypadkiem przy pracy albo chorobą zawodową;
- w razie usprawiedliwionej nieobecności pracownika w pracy z innych przyczyn niż wymienione wyżej, trwającej dłużej niż 1 miesiąc.
Umowa z pracownikiem znajdującym się w wieku przedemerytalnym może ulec rozwiązaniu również z winy pracownika:
- gdy dopuścił się ciężkiego naruszenia podstawowych obowiązków pracowniczych;
- gdy popełnił w czasie trwania umowy o pracę przestępstwo, które uniemożliwia dalsze zatrudnianie go na zajmowanym stanowisku;
- gdy utracił ze swojej winy uprawnienia, które są konieczne do wykonywania pracy na zajmowanym stanowisku.
Wyjątkowo, pracodawca może wypowiedzieć umowę o pracę pracownikowi w wieku emerytalnym, gdy:
- ogłoszenia upadłości lub likwidacji całego pracodawcy,
- przyznania chronionemu pracownikowi przez ZUS renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy.
Źródło: Radio ZET/PAP Marcin Jabłoński/poradnikprzedsiebiorcy.pl
Byłeś świadkiem czegoś niespodziewanego? Masz temat, którym powinniśmy się zająć?
Zgłoś sprawę przez Czerwony telefon Radia ZET
