Sąsiad może wejść na działkę i do domu. Weszło nowe rozporządzenie, a mało kto wie
W lutym 2026 roku weszły zmiany w prawie budowlanym, na mocy których sąsiad może wejść na posesję sąsiada nawet jeśli nie dostanie na to zgody. Choć przepisy istnieją od dawna, zmienił się kluczowy dokument.
Z tego artykułu dowiesz się:
- Jakie przepisy pozwalają wejść sąsiadowi na działkę
- Co musi uzgodnić inwestor z właścicielem działki
- Dlaczego rekompensata jest istotna dla sąsiada
- Co zrobić, jeśli sąsiad odmawia udostępnienia działki
Takie są przepisy budowlane w Polsce. Sąsiad może wejść na działkę
Polacy przywiązują dużą wagę do własności prywatnej, ale wielu właścicieli nieruchomości nie zdaje sobie sprawy z tego, że w polskim prawie budowlanym istnieją przepisy, które pozwalają wejść sąsiadowi na działkę sąsiada, a nawet do jego domu. Mówi o tym art. 47 ustawy Prawo budowlane. W ust. 1 wskazuje on, że jeśli wejście do sąsiedniego budynku, lokalu lub na teren sąsiedniej nieruchomości jest niezbędne do wykonania prac przygotowawczych lub robót budowlanych, właściciel nieruchomości jest zobowiązany taką nieruchomość udostępnić — nawet jeśli nie ma na to ochoty.
Kluczowe jest jednak to, że przed rozpoczęciem robót inwestor jest zobowiązany uzyskać zgodę właściciela nieruchomości, budynku lub lokalu na wejście. Ustawodawca uregulował także kwestie rekompensaty, która także przed rozpoczęciem inwestycji powinna zostać uzgodniona. Ponadto, zanim prace się rozpoczną, inwestor musi uzgodnić z sąsiadem:
- przewidywany sposób inwestycji,
- zakres korzystania z obiektów,
- przewidywany czas trwania prac
- rekompensatę.
Ostatni z punktów ma bardzo istotne znaczenie. Zgodnie z przepisami o charakterze rekompensaty decyduje poszkodowany. Może polegać ona na przykład na przywróceniu stanu poprzedniego lub na zapłacie adekwatnej sumy pieniężnej.
Martyna Sługocka, dr nauk prawnych, radca prawny, partner w GWW Legal & Tax w publikacji "Aspekty prawne wejścia do sąsiedniego budynku, lokalu lub na teren sąsiedniej nieruchomości w prawie budowlanym", cytowanej przez Portal Samorządowy, przypomina, że możliwość uzyskania rekompensaty istnieje tylko na etapie negocjacji z inwestorem. Jej wysokość wynika wyłącznie z uzgodnionej woli podmiotów, a prawodawca nie wprowadza w tej kwestii żadnych ograniczeń.
Co jeśli sąsiad się nie zgadza? Są na to sposoby
Jak wyjaśnia portalsamorzadowy.pl, także w Kodeksie cywilnym są regulacje, które umożliwiają wejście na teren sąsiedniej posesji. Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim, powołując się na art. 142 par. 1 Kodeksu cywilnego, przypomniał o tym w postanowieniu z 11 maja 2017 roku:
"Przepis par. 2 art. 142 k.c. stanowi z kolei, iż przepis par. 1 stosuje się także w razie niebezpieczeństwa grożącego dobrom majątkowym chyba, że grożąca szkoda jest oczywiście niewspółmiernie mniejsza aniżeli uszczerbek, który mógłby ponieść właściciel wskutek użycia, uszkodzenia lub zniszczenia rzeczy" - cytuje prtalsamorzadowy.pl.
Od 27 lutego 2026 obowiązuje nowy formularz wniosku
Jeśli mimo to sąsiad nie zgadza się na wejście inwestora, ten drugi ma prawo złożyć wniosek do organu administracji architektoniczno-budowlanej, który oceni czy wejście to jest niezbędne, czy nie. Jeśli decyzja będzie pozytywna — urząd określi warunki korzystania z posesji czy budynku sąsiada na czas prac budowlanych.
Co istotne, od 27 lutego 2026 roku w sprawie wzoru formularza wniosku o wydanie ww. decyzji obowiązuje nowe rozporządzenie ministra finansów i gospodarki. Określa ono, jakie informacje w takim wniosku powinny zostać zawarte. Wcześniejszy druk został uchylony.
Źródło: Radio ZET/portalsamorzadowy.pl
Byłeś świadkiem czegoś niespodziewanego? Masz temat, którym powinniśmy się zająć?
Zgłoś sprawę przez Czerwony telefon Radia ZET