Świąteczna tradycja koronowała nowego króla drożyzny. Nie chodzi o karpia
„Umyj okna dla Jezusa” - takim kryptonimem określa się czasem wielkie przedświąteczne porządki, do jakich dochodzi w praktycznie każdym polskim domu. Sprzątamy domy i mieszkania na taką skalę, że wykupywana na pniu chemia domowa zaczyna mocno drożeć. Takiego wzrostu cen nie odnotowano w żadnej innej kategorii.
- W grudniu 2024 roku chemia gospodarcza podrożała aż o 10,3 procent w porównaniu do grudnia 2023
- Na drugim miejscu w rankingu drożyzny znalazły się produkty tłuszczowe, ze wzrostem cen na poziomie 8,8 procent
- Podium zamykają warzywa, których ceny wzrosły o 8,6 procent
Ceny w sklepach znów wzrosły. Chemia liderem drożyzny
Grudzień 2024 roku przyniósł Polakom nie tylko świąteczną atmosferę, lecz także podwyżki cen w sklepach. Co prawda, wszystkie 17 monitorowanych kategorii produktów odnotowały wzrosty, jednak to chemia gospodarcza wysunęła się na niechlubne prowadzenie, z dynamiką wzrostu cen na poziomie 10,3 procent rok do roku.
Eksperci dopatrzyli się kilku czynników wpływających na ten skok cen. - Wzrost cen chemii gospodarczej wynika z sezonu przedświątecznych porządków oraz przygotowywań dostawców do nowych regulacji w zakresie ochrony środowiska, mających wchodzić w życie w 2025 roku. Przez to mogły drożeć np. opakowania. Do tego oczywiście dodały swój wpływ koszty surowców, logistyki i tym podobne kwestie – wyjaśnił dr Andrzej Maria Faliński, były dyrektor generalny Polskiej Organizacji Handlu i Dystrybucji (POHiD).
Z sezonowością fluktuacji cenowych zgodził się dr hab. Sławomir Jankiewicz, prof. UWSB Merito. Jak zauważył, „przed świętami sprzedaż chemii gospodarczej z reguły rośnie o kilkadziesiąt procent. Handlowcy wykorzystują tę sytuację, by zwiększyć zyski”. Profesor dodał również, że wzrost cen energii elektrycznej i gazu w 2025 roku, które stanowią istotny element kosztów produkcji chemii gospodarczej, również przełożył się na skok cen produktów.
Na drugim miejscu w rankingu drożyny uplasowały się produkty tłuszczowe, obejmujące m.in. masło, margarynę i olej, ze średnim wzrostem cen na poziomie 8,8 procent. W tym przypadku głównym winowajcą było masło. - Za mocnym wzrostem cen w tej kategorii stoi przede wszystkim masło. Na rynku produkcji mleka doszło w ostatnim czasie do spadku podaży. Wyprodukowano mniej masła, przez co mocno zdrożało - stwierdził Marcin Luziński z Santander Bank Polska. Na szczęście grudzień przyniósł konsumentom sporo promocji na masło, a także uruchomienie rezerw masła przez Rządową Agencję Rezerw Strategicznych, co mogło złagodzić wzrost cen.
Wszystkie ceny w górę. Masło pobite przez środki czystości
Na podium drożyny plasują się również warzywa, których ceny wzrosły o 8,6 procent w porównaniu z grudniem 2023 roku. Robert Biegaj z Grupy Offerista zauważył, że warzywa od kilku miesięcy zajmują czołowe miejsca w rankingach drożyny i sytuacja ta raczej szybko się nie zmieni. - Mimo wszystko warzywa, podobnie jak owoce, nie podrożały tak radykalnie, jak zakładał rynek. Sprzedawcy nie podnieśli aż tak bardzo cen, ale to nie oznacza, że na początku roku dojdzie do zatrzymania trendu. Wręcz przeciwnie, koszty zakupów żywności dalej będą szybko rosły, tak jak w poprzednich latach, gdy drożały w tempie przekraczającym wskaźniki inflacji – dodał dr Piotr Arak z VeloBanku.
Tuż za podium, na czwartym miejscu w rankingu drożyny, znalazły się słodycze i desery, ze wzrostem cen na poziomie 8,4 procent. Eksperci podali, że ta kategoria produktów od wielu miesięcy utrzymuje się w czołówce drożyzny, a wpływ na to mają rosnące ceny surowców, takich jak kakao. Zauważyli jednak, że w grudniu dynamika wzrostu cen słodyczy i deserów nieco spowolniła, co może wynikać z działań promocyjnych i poszukiwania przez konsumentów tańszych alternatyw.
Pierwszą piątkę zamykają owoce, ze wzrostem cen na poziomie 8,2 procent. Marcin Luziński z Santander Bank Polska tłumaczy ten wzrost niskimi zbiorami owoców w 2024 roku, będącymi efektem niekorzystnych warunków atmosferycznych, takich jak przymrozki, burze i susza.
Źródło: Radio ZET/UCE Research/MondayNews
Byłeś świadkiem czegoś niespodziewanego? Masz temat, którym powinniśmy się zająć?
Zgłoś sprawę przez Czerwony telefon Radia ZET