To największy mit na temat emerytury. Polacy wciąż w to wierzą
Wokół emerytur narosło wiele przekonań, które nie mają pokrycia w przepisach. Jedno z nich dotyczy stażu pracy i gwarantowanej kwoty świadczenia. Samo osiągnięcie wieku emerytalnego nie oznacza bowiem, że ZUS wypłaci najniższą emeryturę. Tymczasem wiele Polek i Polaków wciąż w to wierzy. Mając 60 lat i tylko 10 lat pracy wpadają w pułapkę.
- Dlaczego osiągnięcie wieku emerytalnego nie oznacza automatycznie prawa do najniższej emerytury.
- Co dzieje się ze świadczeniem osoby, która ma 60 lat i tylko 10 lat stażu pracy.
- Ile emerytur niższych od ustawowego minimum wypłaca ZUS.
- Ile trzeba mieć stażu pracy, aby ZUS zagwarantował najniższą emeryturę.
Masz 60 lat i 10 lat stażu pracy? ZUS wyliczy emeryturę
O wysokości emerytur często mówi się przez pryzmat średniej, jaką otrzymuje polski emeryt. Od 1 marca 2026 roku przeciętna emerytura wypłacana przez ZUS wynosi 3634,73 zł brutto miesięcznie. Taka kwota może jednak prowadzić do błędnych wyobrażeń o własnym przyszłym świadczeniu. Nie każdy senior otrzyma bowiem emeryturę zbliżoną do średniej. To dlatego, że łatwo pomylić dwie kwestie: prawo do emerytury po osiągnięciu wieku emerytalnego oraz prawo do emerytury minimalnej.
Wysokość emerytury zależy przede wszystkim od pieniędzy zgromadzonych na koncie w ZUS oraz kapitału początkowego, a znaczenie ma również moment przejścia na świadczenie. Sam wiek emerytalny nie decyduje o tym, ile pieniędzy co miesiąc trafi do seniora, a tym bardziej – że otrzyma on świadczenie w minimalnej wysokości.
Na przykład kobieta, która skończyła 60 lat i ma tylko 10 lat stażu pracy, może otrzymać świadczenie, ale nie musi dostać ustawowego minimum. W przypadku mężczyzny analogiczna sytuacja może wystąpić po ukończeniu 65 lat. ZUS mówi tutaj wprost, że im dłuższy staż i im więcej okresów składkowych, tym lepiej to wpływa na wysokość świadczenia. Osoby, które wejdą w wiek emerytalny z małą liczbą przepracowanych lat wpadają w pułapkę tzw. groszowych emerytur. I choć te naprawdę groszowe stanowią ułamek wszystkich świadczeń, zgodnie z danymi ZUS, to jednak tych znacznie poniżej minimalnej emerytury jest wiele. W grudniu 2025 roku ZUS wypłacał 459,3 tys. takich emerytur. Stanowiły one 10,1 proc. wszystkich emerytur nowosystemowych. ZUS podaje także, że średnia wysokość emerytur wynosiła 1185,18 zł brutto, podczas gdy ustawowe minimum w grudniu 2025 roku wynosiło 1878,91 zł.
Warto dodać, że prawo do emerytury dla osób urodzonych po 31 grudnia 1948 roku nie jest uzależnione od przepracowania 20 czy 25 lat. Wystarczy osiągnięcie odpowiedniego wieku oraz opłacenie składek przynajmniej za jeden dzień. ZUS wylicza wtedy świadczenie na podstawie zgromadzonego kapitału.
Staż pracy decyduje o gwarancji najniższej emerytury
Inaczej wygląda kwestia gwarancji minimalnej emerytury. Kto może na nią liczyć? Tutaj zasadnicze znaczenie ma staż pracy i sumowa okresów składkowych i nieskładkowych. Kobieta musi mieć co najmniej 20 lat okresów składkowych i nieskładkowych, a mężczyzna 25 lat. Jeśli tego warunku nie ma, ZUS nie podwyższy wyliczonego świadczenia do ustawowego minimum.
Od 1 marca 2026 roku najniższa emerytura wynosi 1978,49 zł brutto miesięcznie. Nie jest to więc kwota gwarantowana każdemu, kto osiągnął wiek emerytalny.
Źródło; Radio ZET/ZUS
Byłeś świadkiem czegoś niespodziewanego? Masz temat, którym powinniśmy się zająć?
Zgłoś sprawę przez Czerwony telefon Radia ZET
