"Czyn niegodny orderu". Duda odebrał Srebrny Krzyż Zasługi. W tle współpraca z SB
Prezydent Andrzej Duda zdecydował o odebraniu Jolancie Lange (vel Gontarczyk) Srebrnego Krzyża Zasługi, przyznanego jej w 1997 roku przez Aleksandra Kwaśniewskiego. Wskazano, że dopuściła się czynu, który czyni ją niegodną odznaczenia.
Z tego artykułu dowiesz się:
- Jakie były powody odebrania odznaczenia Jolancie Lange.
- Co wynika z petycji dotyczącej współpracy Lange z SB.
- Które działania Lange w Niemczech Zachodnich wzbudziły kontrowersje.
- Dlaczego wznowiono śledztwo w sprawie śmierci ks. Blachnickiego.
Andrzej Duda odebrał Lange odznaczenie z 1997 r.
Jak poinformowała Kancelaria Prezydenta, decyzja została podjęta 29 lipca 2025 roku na podstawie art. 36 ust. 1 pkt 2 ustawy o orderach i odznaczeniach. Przepis ten umożliwia prezydentowi odebranie medalu, jeśli odznaczony dopuścił się czynu niegodnego orderu.
Jolanta Małgorzata Lange, primo voto Gontarczyk, została uhonorowana Srebrnym Krzyżem Zasługi w 1997 roku przez ówczesnego prezydenta Aleksandra Kwaśniewskiego.
W tle zarzuty współpracy z SB
Decyzja Andrzeja Dudy to efekt petycji autorstwa Piotra Woyciechowskiego, który wskazał, że Lange w latach 1977–1990 współpracowała z komunistycznymi służbami PRL.
W petycji podkreślono, że Lange działała jako tajny współpracownik łódzkiej SB o pseudonimie "Panna", a następnie została przerzucona do Niemiec Zachodnich jako agentka Departamentu I MSW w ramach operacji wywiadowczej o kryptonimie "YON”. W działaniach tych miała uczestniczyć razem ze swoim mężem Andrzejem Gontarczykiem.
Wątek otrucia ks. Blachnickiego
W dokumencie przypomniano również udział Gontarczyków w wydarzeniach związanych ze śmiercią ks. Franciszka Blachnickiego, który zmarł 28 lutego 1987 roku w Carlsbergu. Według Woyciechowskiego i śledztwa IPN, ksiądz został otruty, a Gontarczykowie mieli wówczas przebywać na miejscu.
W petycji napisano, że Jolanta Gontarczyk miała przekazywać SB informacje o stanie zdrowia, zwyczajach i otoczeniu duchownego, co – zdaniem autora – mogło umożliwić zaplanowanie zamachu. Śledztwo w tej sprawie zostało wznowione w 2020 roku, a wyniki ekshumacji i badań szczątków ks. Blachnickiego ogłoszono publicznie w marcu 2023 roku.
Źródło: Radio ZET
Byłeś świadkiem czegoś niespodziewanego? Masz temat, którym powinniśmy się zająć?
Zgłoś sprawę przez Czerwony telefon Radia ZET
