Oto najważniejsze zmiany w szkołach od 1 września. To zaplanował MEN
Zakaz używania smartfonów, obowiązkowa edukacja zdrowotna, choć bez części dotyczącej zdrowia seksualnego, zmiany w sklepikach i na stołówkach. To nie koniec, bo nowości w szkołach od 1 września będzie więcej. - Nie podsumowujemy ich jedną liczbą, bo byłoby to mylące - mówi w rozmowie z RadioZET Ewelina Gorczyca, rzeczniczka Ministerstwa Edukacji Narodowej.
Z tego artykułu dowiesz się:
- Zmiany w szkołach od 1 września.
- Nie chodzi tylko o przedmioty i sposób nauczania.
- Zakaz korzystania z telefonów to nie wszystko.
MEN przygotował dla szkół szereg zmian, które etapami mają wprowadzać "sprawczość, ambicję, kompetencje przyszłości i umiejętność komunikacji". Wszystko pod hasłem Reforma26 Kompas Jutra. - Zmienia on nie tylko to, czego dzieci będą się uczyły, ale przede wszystkim to, jak będzie wyglądała nauka. Więcej będzie doświadczeń, projektów, samodzielnego działania i wykorzystywania wiedzy w praktyce, a mniej uczenia się wyłącznie przez zapamiętywanie - zapewnia w rozmowie z RadioZET.pl Ewelina Gorczyca.
Rzeczniczka MEN dodaje, że wrzesień będzie wyglądał inaczej dla przedszkolaka, inaczej dla pierwszoklasisty, ucznia klasy IV czy licealisty.
Co konkretne zmieni się od nowego roku szkolnego?
Quiz: Quiz. Kto napisał „Balladynę”, a kto „Dziady”? Poznaj wszystkie lektury szkolne
W przedszkolu będzie więcej czasu na swobodną zabawę i wyjść na świeże powietrze oraz nauki przez doświadczenie: manipulowanie przedmiotami, sprawdzanie, porównywanie, eksperymentowanie.
W klasach I-III więcej edukacji wczesnoszkolnej: 21 godzin tygodniowo zamiast 20. Co do zasady więcej ma być eksperymentowania i rozwiązywania problemów z codziennego życia. Na matematyce dzieci będą szukały własnych sposobów liczenia, a nie tylko odtwarzały poznany schemat.
Na przyrodzie - stawiały hipotezy, prowadziły obserwacje, wykonywały proste doświadczenia i wychodziły w teren.
Nauczyciel będzie miał większą swobodę w wyborze lektur, a uczniowie co najmniej raz w roku sami będą uczestniczyć w wyborze książki.
W nauce pisania większy nacisk będzie położony na to, żeby dziecko potrafiło coś przekazać za pomocą tekstu, poprawny kształt liter będzie wypracowywany stopniowo.
Ocena opisowa z zachowania w klasach I–III szkoły podstawowej będzie musiała uwzględniać dziewięć obszarów, w tym współpracę, budowanie relacji, odpowiedzialność oraz rozwój kompetencji osobistych i społecznych ucznia.
W klasach IV-VI uczniowie będą mieli interdyscyplinarną przyrodę (trzy godziny tygodniowo, w tym co najmniej raz w dwugodzinnym bloku np. jeden trzygodzinny blok lub dwugodzinny blok i jedna lekcja osobno). Dopiero w klasach VII–VIII pojawią się osobne przedmioty: biologia, geografia, chemia i fizyka. Na przyrodzie ma być więcej doświadczeń, obserwacji, pomiarów i pracy w terenie.
Nowością mają być zajęcia praktyczno-techniczne (nauka w dwugodzinnych blokach), które zastąpią technikę. Dzieci będą m.in.: szyć, pracować z drewnem i innymi materiałami, projektować i konstruować.
Na języku angielskim większy nacisk będzie położony na rozmowę, zadawanie pytań czy opowiadanie, a nie tylko zapamiętywanie zasad gramatycznych.
W klasach IV-VIII zaplanowano więcej godzin dyrektorskich (sześć zamiast czterech). Co najmniej jedna godzina wychowawcza w miesiącu przeznaczona będzie na bezpieczne zachowanie w sytuacjach zagrożenia.
Nie będzie zadawania praktyczno-technicznych prac domowych do wykonania w czasie wolnym od lekcji.
Pisemne zadania domowe mają być sprawdzane obowiązkowo, przy czym mogą one służyć wyłącznie utrwalaniu, rozwijaniu lub praktycznemu "stosowaniu treści zrealizowanych na lekcji". Uczniowie zawsze dostaną informację zwrotną, a systematyczność odrabiania prac domowych będzie uwzględniona przy wystawianiu ocen.
Obowiązkowa edukacja zdrowotna, nowe przedmioty na maturze
W klasach IV-VIII i przez dwa lata w szkołach ponadpodstawowych edukacja zdrowotna będzie obowiązkowa. Uczniowie będą uczyć się m.in.: o zdrowiu fizycznym i psychicznym, odżywianiu, aktywności, profilaktyce, uzależnieniach i higienie cyfrowej. Nieobowiązkowa będzie część dotycząca zdrowia seksualnego (o udziale zdecydują rodzice ucznia lub sam uczeń, jeżeli jest pełnoletni. Konieczne będzie złożenie pisemnej rezygnacji). Ma stanowić niewielki fragment całego programu i obejmie jedną lub dwie godziny zajęć w ciągu roku.
Pojawi się tydzień projektowy - od września tego roku będzie fakultatywny (od 1 września 2027 r. - obowiązkowy w klasach IV-V). Uczniowie będą realizować w grupach międzyprzedmiotowe projekty nastawione na rozwiązanie konkretnego problemu. Projekt będzie obejmował wybór tematu, określenie celów, zaplanowanie i wykonanie działań oraz publiczne przedstawienie rezultatów.
W nowej podstawie pojawi się też sześć modułów. To: bezpieczeństwo, media, finanse, klimat, kultura i filozofia. Na kilku lekcjach, a nie jako sześć nowych przedmiotów. W praktyce: dzieci będą uczyć się jak sprawdzić, czy informacja znaleziona w internecie jest prawdziwa, jak oszczędzać, jak argumentować swoje zdanie i np. jak zachować się w sytuacji zagrożenia.
Wiosną 2027 r. na maturze po raz pierwszy przeprowadzone zostaną egzaminy pisemne z: języka łacińskiego jako języka obcego (na poziomie podstawowym), z biznesu i zarządzania oraz z historii tańca (oba na poziomie rozszerzonym). Do egzaminów z tych przedmiotów będą mogli przystąpić wyłącznie absolwenci czteroletniego liceum ogólnokształcącego.
Możliwe będzie kształcenie w 11 nowych zawodach szkolnictwa zawodowego: agroogrodnik, asystent ogrodniczy, asystent florystyczny, ogrodnik terenów zieleni, monter optoelektroniki, technik optoelektroniki, technik optyki okularowej, technik agroogrodnictwa, technik architektury krajobrazu i arborystyki, technik aranżacji florystycznych, technik cyberbezpieczeństwa.
Od e-dziennika do stołówek
Tyle jeśli chodzi o przedmioty i sposób nauczania. Ale od 1 września szkoły czeka jeszcze kilka innych zmian.
W szkołach podstawowych zacznie obowiązywać zakaz korzystania z telefonów i innych urządzeń umożliwiających komunikację, nagrywanie dźwięku lub obrazu. Ma obowiązywać podczas lekcji, przerw i innych zajęć odbywających się w placówce. Obejmie też zajęcia edukacyjne poza szkołą, np. lekcje wychowania fizycznego prowadzone na zewnętrznych obiektach. Wyjątki będą możliwe m.in. ze względów zdrowotnych, w sytuacjach nagłych, albo gdy nauczyciel wykorzystuje urządzenie podczas lekcji.
Nie wiadomo czy ruszy pilotaż centralnego dziennika elektronicznego (e-dziennika), który zapewni jednolity i bezpłatny dostęp do danych, a także podniesie ich bezpieczeństwo. (Pełna wersja e-dziennika miałaby być udostępniona w roku 2027/2028). Sprawa nie jest przesądzona, bo nowelizacje ustaw: Prawo oświatowe oraz o systemie informacji oświatowej, która umożliwia przeprowadzenie pilotażu, czekają na podpis prezydenta.
Rozpocznie się program "Pracownie Kompas Jutra". Szkoły dostaną nowe wyposażenie - 200 mln zł na zakupy niezbędne do zajęć: przyrody i praktyczno-technicznych (m.in. mikroskopy, sprzęt do doświadczeń czy maszyny do szycia).
Na stołówkach będzie więcej warzyw i owoców, mniej potraw smażonych. Co najmniej raz w tygodniu ryba i co najmniej raz danie z roślin strączkowych, bez produktów odzwierzęcych.
W sklepikach szkolnych, a także szkolnych automatach i bufetach będzie można kupić tylko: świeże warzywa i owoce, produkty pełnoziarniste, wodę mineralną i źródlaną, soki bez dodatku cukru, zdrowe przekąski (np. orzechy, bakalie, suszone owoce), kanapki i sałatki przygotowane według norm dietetycznych. Słodycze? Jeśli już to gorzka czekolada. Ale tylko taka, która zawiera co najmniej 70 proc. suchej masy kakaowej.
Przy MEN zostanie powołany pełnomocnik, który będzie pełnił funkcję Krajowego Rzecznika Praw Uczniowskich. Zajmie się koordynacją ochrony praw uczniów na poziomie krajowym. To 'plan B" szefowej MEN Barbary Nowackiej, po wecie prezydenta Karola Nawrockiego. Pierwotna ustawa zakładała, że od września przy MEN zacznie działać Krajowy Rzecznik Praw Uczniowskich. Z kolei stanowiska rzeczników wojewódzkich zostaną utworzone 1 stycznia 2027 r., a szkolnych - 1 września 2028 r.
Źródło: Radio ZET
Byłeś świadkiem czegoś niespodziewanego? Masz temat, którym powinniśmy się zająć?
Zgłoś sprawę przez Czerwony telefon Radia ZET
