`

Kazimierz Funk w Google Doodle. Polski naukowiec to "ojciec" witamin

2 min. czytania
23.02.2024 14:44
Obserwuj nas na Google

Google Doodle przypomina dziś o wyjątkowej rocznicy: 140 lat temu urodził się Kazimierz Funk, któremu zawdzięczamy termin “witamina”. Lista osiągnięć polskiego naukowca jest jednak znacznie dłuższa.

Kazimierz Funk: kim był polski naukowiec?
fot. Facebook/screen/researchinpoland

Kazimierz Funk urodził się 23 lutego 1884 roku. Z okazji rocznicy urodzin polskiego naukowca, Google zmieniło logo wyszukiwarki na okolicznościową grafikę z jego wizerunkiem.

– Dzisiejszy doodle upamiętnia biochemika Kazimierza Funka, który jako jeden z pierwszych odkrył i wprowadził pojęcie witamin – niezbędnych składników odżywczych potrzebnych dla zdrowia człowieka – czytamy na stronie google.com.

Kazimierz Funk dorastał w Warszawie, jednak po studiach wyjechał do Szwajcarii. Pracował we Francji i Wielkiej Brytanii, a podczas I wojny światowej przeniósł się do Stanów Zjednoczonych. Chociaż w 1923 roku wrócił na chwilę do Polski, gdy wybuchła II wojna światowa, na stałe emigrował za ocean.

Skąd się wzięły witaminy? Przełomowe badania polskiego naukowca

Kazimierz Funk był biochemikiem, stworzył podstawy nauki o witaminach. To on stworzył sam termin “witamina”, który jest zlepkiem słów "vita" (z łac. "życie") i "amina" (jeden ze związków chemicznych). Mianem witaminy Funk określił czynny składnik wyizolowany w 1912 roku z ryżu. Badania nad ryżem prowadził, próbując odkryć przyczynę choroby beri-beri, która znana była od wieków. Jej główne objawy obejmowały bóle nerwowe, osłabienie i porażenie mięśni. Funk wykazał, że to niedobór substancji zawartej w otrzymanym przez niego ekstrakcie odpowiada za rozwój choroby. Związek ten, tiamina, został później nazwany witaminą B1. Witamina ta jest szczególnie ważna dla układu nerwowego. Wspomaga również funkcjonowanie układu sercowo-naczyniowego, wspiera układ immunologiczny, wykazuje właściwości antyoksydacyjne. Jej braki prowadzą do poważnych powikłań.

Kazimierz Funk definiował witaminy jako “substancje czynne, w niewielkich ilościach niezbędne do normalnego życia i rozwoju ludzi oraz zwierząt”, przy czym brak tych substancji nazwał awitaminozą. Był autorem oraz współautorem kilkuset prac naukowych. Kazimierz Funk to również prekursor wiedzy na temat zdrowego żywienia. Naukowiec zajmował się także identyfikacją i badaniem hormonów (wyizolował insulinę). Przez lata prowadził prace związane z przyczynami rozwoju nowotworów oraz tworzeniem się wrzodów żołądka.

Źródło: Radio ZET/ipn.gov.pl

Nie przegap

Byłeś świadkiem czegoś niespodziewanego? Masz temat, którym powinniśmy się zająć?

Zgłoś sprawę przez Czerwony telefon Radia ZET