ZUS wyliczył, kto dał większe podwyżki emerytom: PO czy PiS. Można się zdziwić
Przeciętna emerytura wzrosła w latach 2007-2015 o 55,7 procent. W latach 2015–2023 wzrost ten wyniósł 57,6 procent – podał ZUS. Zakład dodał, że wliczając trzynastą i czternastą emeryturę wzrost sięgnął 68,6 procent. Żeby sprawdzić, kto realnie dał seniorom większe podwyżki, trzeba jeszcze sprawdzić jak w tych latach kształtowała się inflacja.
Emerytury co roku powiększane są o wskaźnik waloryzacji. Jego wysokość wynika wprost z wysokości inflacji oraz realnego wzrostu wynagrodzeń, jako że wyliczany jest według wzoru zapisanego w ustawie. Nawet wysoka nominalna podwyżka nie zawsze przekłada się na rzeczywiste polepszenie sytuacji finansowe seniorów – tak było na przykład w 2022 roku, gdy emerytury, mimo wysokiej waloryzacji, straciły na realnej wartości według GUS 4,7 procent. Ile można było kupić za emerytury za PO, a ile za PiS, pokazał wyliczony przez nas Indeks Koszyka Dudy. Trzeba o tym pamiętać, patrząc na podane przez ZUS „suche” liczby.
Wzrost emerytur za PO i PiS. Kto dał większe podwyżki?
„Rząd PiS dał rekordowo wysoką waloryzację emerytur, a Tusk dawał 3 zł podwyżki” – takie stwierdzenia można relatywnie często usłyszeć z ust polityków partii rządzącej. - Z całą pewnością znajdziemy kogoś, kto za Tuska dostał 3 zł waloryzacji. Jeżeli ta waloryzacja była kilkuprocentowa, a ktoś miał bardzo niską emeryturę. Waloryzacja jest pochodną inflacji emeryckiej oraz co najmniej 20 procent realnego wzrostu wynagrodzeń. Te wysokości podstawiane są do wzoru, które obowiązują każdy rząd – politycy nie mają w tym temacie nic do powiedzenia. Najniższa waloryzacja była w 2016 roku, czyli już za obecnej władzy, bo mieliśmy wtedy deflację. Mówienie, że za jednych rządów ktoś dał, a za innych ktoś nie dał, to też trochę jest formą manipulacji – zastrzegł w podcaście „Biznes. Między wierszami” dr Antoni Kolek, prezes Instytutu Emerytalnego.
ZUS podał, że w latach 2015–23 przeciętna emerytura brutto wzrosła o 57,6 procent, a biorąc pod uwagę także trzynastą i czternastą emeryturę - o 68,6 procent. Wzrost minimalnej emerytury od 2015 r. wyniósł 80,4 procent – poinformował Zakład. W tym ostatnim przypadku to wynik między innymi waloryzacji kwotowych: w 2023 roku najniższa podwyżka emerytur wyniosła 250 zł brutto.
Jak widać, wzrost świadczeń w latach 2007-2015 (rządy PO) i 2015-2023 (rządy PiS) był niemal identyczny. Jak zaś wyglądała w tych czasach inflacja? Za PO wyniosła ona łącznie 17,8 procent przy skumulowanej waloryzacji 55,7 procent. Za PiS świadczenia wzrosły o 55,7 procent, inflacja jednak, liczona od kwietnia 2015 do kwietnia 2023, wyniosła 47 procent (oficjalne dane Ministerstwa Finansów).
ZUS podał, że przeciętna emerytura netto wynosiła 1121,24 zł w 2007 roku, 1738,86 zł w 2015 roku oraz 2970,64 zł w 2023 roku, a wliczając 13 i 14 emeryturę – 3152,92 zł. „Przeciętna emerytura netto wzrosła między 2007 a 2015 rokiem o 55 procent, a między 2015 a 2023 rokiem – aż o 81 procent” - podkreślił ZUS. Analizując te dane cały czas trzeba pamiętać o wysokości inflacji w danych okresach.
Zakład wyliczył ponadto, jak rosła emerytura minimalna, która wynosiła 1 marca 2007 roku 597,46 zł, 1 marca 2015 roku 880,45 zł, a od 1 marca 2023 roku 1588,44 zł brutto. Według wyliczeń ZUS wzrost procentowy minimalnej emerytury w latach 2007–15 wyniósł 47,4 procent, w latach 2015–23 – 80,4 procent, a wliczając 13 i 14 emeryturę - 110,5 procent.
W 2015 roku kandydujący na prezydenta Andrzej Duda udał się do Biedronki i zrobił zakupy mające zademonstrować poziom cen. W skład „koszyka Dudy” wszedł chleb 500 gramów, mleko 1,5 procent, margaryna 600 gramów, 30 jaj, 1 kg cukru, 1 litr oleju, 400 gramów sera Gouda i sok pomarańczowy 2 litry. Rachunek wyniósł 37,02 zł. Zakupy powtórzyła w październiku 2022 roku posłowie Polski 2050. Mimo, że producenci zmniejszyli gramaturę części produktów, żeby nie musieć podwyższać cen przez inflację, obecnie „koszyk Dudy” wyceniono na 86,63 zł. W czasie rządów PiS podrożał on aż o 134 procent.
W porównaniu z PiS, za PO emeryci byli bogatsi: emerytura minimalna w 2015 roku wystarczała na zakup 20,8 „Koszyków Dudy”. W 2022 roku najniższe świadczenie pozwala już na zakup tylko 14 takich zestawów. Indeks Koszyka Dudy spadł znacznie także dla emerytur przeciętnych. W 2015 roku średnie świadczenie wystarczało na zakup 47,3 koszyków, w 2022 roku emerytów pobierających przeciętną emeryturę stać już tylko na 26,8 „koszyków Dudy”.
- Ważny komunikat ZUS. „Seniorzy zobaczą na kontach więcej pieniędzy”
- Będzie zwrot pieniędzy za zaniżoną 13. i 14. emeryturę. Obietnica minister Maląg
- Ważna zmiana w 14. emeryturze. Maląg: nie będzie jak było do tej pory
Byłeś świadkiem czegoś niespodziewanego? Masz temat, którym powinniśmy się zająć?
Zgłoś sprawę przez Czerwony telefon Radia ZET