Zachód sponsoruje reżim talibów? 40 milionów dolarów miesięcznie od ONZ
Kiedy w 2001 roku amerykańskie wojska obalały rządy talibów w Afganistanie chyba mało kto wyobrażał sobie, że 25 lat później ich reżim ponownie będzie rządził tym krajem, a na dodatek Organizacja Narodów Zjednoczonych będzie przekazywać im miliony dolarów. Czy jednak uzasadnione jest stwierdzenie o finansowani reżimu przez państwa Zachodu?
Z tego artykułu dowiesz się:
- Jak sytuacja talibów wpływa na stabilność Afganistanu.
- Dlaczego Pakistan przeprowadza naloty na afgańskie osady.
- Jakie siły mogą zagrozić rządom talibów w Afganistanie.
Od kiedy rządy w Afganistanie ponownie przejęli talibowie, z tego kraju co rusz napływają informacje o kolejnych ograniczeniach i zakazach, które dotyczą przede wszystkim kobiet, ale nie tylko. A także o ogromnej biedzie i kolejnych kryzysach humanitarnych, z którymi muszą walczyć Afgańczycy.
Na dodatek w czerwcu naloty na afgańskie osady przeprowadził Pakistan, ponieważ Islamabad obwinia Kabul o udzielanie schronienia rebelianckim bojownikom, głównie z grupy Tehrik‑i‑Taliban Pakistan (TTP) znanej również jako pakistańscy talibowie. Zdaniem władz Pakistanu, dokonują oni zamachów w swoim kraju, po czym wycofują się do Afganistanu. Dzierżący w Kabulu władzę talibowie zaprzeczają tym zarzutom, oświadczając, że zamachy bojówek w Pakistanie są wewnętrznym problemem tego kraju.
Jaka zatem przyszłość czeka Afganistan i czy rządy talibów są stabilne?
Zachód finansuje talibów?
Chociaż większość państw nie uznaje talibskiego rządu, ze świata do tego kraju płynie pomoc finansowa, pozwalająca uniknąć klęski głodu i jeszcze większego kryzysu humanitarnego. Część środków zamiast do potrzebujących trafia jednak w ręce talibów, przez co część obserwatorów wprost mówi, że obecnie to zachodnie państwa są sponsorami ich reżimu.
Jak tłumaczy jednak orientalista Marcin Krzyżanowski, w latach 2008–2011 konsul RP w Kabulu oraz kierownik Wydziału Polityczno-Ekonomicznego Ambasady RP w Kabulu, a obecnie wykładowca Uniwersytetu Jagiellońskiego, sytuacja jest znacznie bardziej złożona.
- Talibowie otrzymują ze strony ONZ pomoc finansową, mającą służyć stabilizacji miejscowej waluty. To około 40 milionów dolarów miesięcznie, choć nie jest to kwota stała. Nie można zatem mówić o masowej pomocy czy wprost o finansowaniu reżimu Talibów, choć społeczność międzynarodowa istotnie nieco dorzuca się do ich budżetu – mówi orientalista.
Ahmad Masud, syn legendarnego afgańskiego wojownika Ahmada Szaha Masuda, który po śmierci ojca jest jednym z liderów opozycji w Afganistanie, jest zdania, że jeśli kraje Zachodu naprawdę chciałyby walczyć z reżimem talibów, powinny całkowicie odciąć pomoc dla kraju. Zdaniem Krzyżanowskiego mogłoby to jednak zadziałać przeciwskutecznie.
- Jeżeli sposobem Masuda na rozwiązanie problemów Afganistanu jest doprowadzenie do dalszego pogorszenia się sytuacji gospodarczej kraju, wywołania potężnego kryzysu i inflacji, to faktycznie byłby to jakiś sposób. Obawiam się jednak, że nie wystarczyłoby to do załamania się reżimu talibów – przekonuje.
Słaba opozycja, stabilne rządy
Choć Afganistan przestał pojawiać się na pierwszych stronach gazet, w mediach od jakiegoś czasu pojawiały się informacje o wewnętrznych konfliktach pomiędzy talibami. Zdaniem Marcina Krzyżanowskiego nie jest to jednak podstawa do wysnucia tezy, że ich rządy są zagrożone lub że sam ruch może się rozpaść.
- Wewnętrzne konflikty w łonie talibów są normą. Nie są jednorodną organizacją, raczej swoistym parasolem, który skupia pod sobą kilkadziesiąt, a może nawet kilkaset organizacji politycznych. Konflikty targały tym ruchem od samego początku, obecnie nie są niczym ponadnormatywnym i nie stały się zagrożeniem dla jego wewnętrznej spójności. Rząd talibów na dzisiaj jest strukturą bardzo stabilną i kontrolującą właściwie całe terytorium kraju. I nic nie wskazuje na to, żeby w najbliższym czasie miało się to zmienić – tłumaczy w rozmowie z RadioZET.pl.
- Zagrożenie dla nich stanowi z jednej strony Państwo Islamskie, z drugiej afgańska opozycja, natomiast nie są to siły zdolne obecnie w żaden sposób na poważnie zagrozić rządom talibów czy nawet zająć na stałe jakieś terytorium. Jedyne, na co mogą sobie pozwolić, to ataki terrorystyczne. Oczywiście w dłuższej perspektywie może to ulec zmianie, ale teraz talibowie są zbyt silni, a opozycja zbyt słaba, by móc myśleć o zmianie władzy w Afganistanie – dodaje.
Współpracować czy izolować?
To wszystko prowadzi do pytania, jak powinno się postępować w kontaktach z Afganistanem. Z jednej strony jest to reżim uciskający swoich obywateli, niebezpieczny nie tylko dla swoich sąsiadów, ale także dla zachodniego świata, bowiem cały czas stanowi bazę dla terrorystów. Z drugiej jednak trudno wyobrazić sobie zostawienie na pastwę losu milionów Afgańczyków, którzy bez pomocy z zewnątrz znaleźliby się w tragicznej sytuacji. Szczególnie, że w najbliższym czasie nie zanosi się na zmianę rządów w tym kraju.
- Współpraca z rządem Talibów to kwestia polityki i pewnej moralności w tejże polityce oraz naszego podejścia do niej. Natomiast trzeba pogodzić się z tym, że talibowie kontroluję Afganistan, nigdzie się stamtąd nie wybierają i w co najmniej kilku najbliższych latach najprawdopodobniej utrzymają kontrolę nad tym regionem – podsumowuje Marcin Krzyżanowski.
Źródło: Radio ZET