Co dziedziczymy po matce? 8 cech, które wpływają na całe życie
Chociaż większość cech dziecka jest poligeniczna, tzn. determinowana przez zestawy genów pochodzących od obojga rodziców, niektóre cechy dziecko dziedziczy tylko po mamie. Naukowcy podejrzewają, że może być ich aż 8.
- Dziecko dziedziczy cechy fizyczne i charakterystyczne po obojgu rodzicach. Na niektóre z nich większy wpływ ma jednak mama.
- Poza inteligencją, w genach od mamy dostajemy jeszcze kilka innych cech.
- Dowiedz się, co dziecko dziedziczy tylko po matce.
8 kluczowych cech, które dziedziczymy po matce
Zastanawiasz się, co Twoje dziecko odziedziczyło po mamie, a co po tacie? Badania w tym zakresie są mocno ograniczone, ale to, które cechy będą widoczne, zależy od tego, czy są one dominujące, recesywne, i czy są sprzężone z płcią. Przede wszystkim, to ojciec przekazuje chromosom płci (X lub Y), który decyduje o tym, czy urodzi się syn (XY) czy córka (XX). Co dostajemy w genach od mamy?
Pamięć
Dziecko nie dziedziczy po matce pamięci w dosłownym znaczeniu. Jednak pewne cechy związane z pamięcią, takie jak skłonność do tworzenia wspomnień czy predyspozycje do zapamiętywania, mogą być dziedziczone po matce. Niektóre geny odpowiedzialne za rozwój struktur mózgowych i neuroprzekaźników mogą pochodzić od matki i wpływać na zdolność zapamiętywania, koncentracji, uczenia się.
Starzenie się
Kilka badań na zwierzętach wykazało, że geny matczyne mogą wpływać na to, jak starzeją się ich potomstwo. Naukowcy odkryli, że DNA z mitochondriów, które dziedziczymy wyłącznie po naszych matkach, może odgrywać rolę w kontrolowaniu tempa starzenia się.To głównie geny mamy decydują o tym, kiedy u potomstwa pojawią się pierwsze siwe włosy czy zmarszczki.
Kolor włosów
To po mamie dziedziczymy kolor włosów, ich strukturę, linię włosów. Nie jest jednak tak, że dziecko zawsze będzie miało dokładnie takie samą fryzurę jak mama: geny taty również wpływają na ich wygląd, przy czym geny recesywne mogą nie być widoczne u rodziców, ale mogą ujawnić się u dziecka. Zdarza się zatem, że dziecko ma zupełnie inne włosy, niż rodzice.
Czas wystąpienia menstruacji i menopauzy
Chociaż nie jest to regułą, córki zazwyczaj dziedziczą po matkach moment rozpoczęcia miesiączkowania oraz czas wystąpienia menopauzy.
Inteligencja
O tym, że inteligencję dziecko dziedziczy głównie po mamie, wiemy od wielu lat. Udowodnili to m.in. naukowcy z Glasgow's Medical Research Council Social and Public Health Sciences Unit. Odkryli, że pozycja społeczno-ekonomiczna i wykształcenie mają wpływ na IQ. Według ich ustaleń najlepszym predyktorem inteligencji było IQ matki. IQ uczestników tego badania różniło się od IQ ich matek średnio tylko o 15 punktów.
Choroby mitochondrialne
Mitochondria to organelle komórkowe odpowiedzialne za wytwarzanie energii w komórkach. Choroby mitochondrialne to przewlekłe, dziedziczne schorzenia, które występują, gdy DNA mitochondriów zawiera defekty lub mutacje. Mogą pojawić się w każdym wieku, ale zazwyczaj ujawniają się już przy urodzeniu i mogą wpływać na niemal każdy narząd w organizmie, w tym mózg, nerwy, mięśnie, nerki, serce, wątrobę, oczy, uszy i trzustkę. Objawy chorób mitochondrialnych są bardzo zróżnicowane i mogą obejmować: problemy neurologiczne, problemy mięśniowe czy zaburzenia metaboliczne.
Wzorce snu
Według badania opublikowanego w czasopiśmie "Sleep Medicine", matki przekazują swoje nawyki związane ze snem swoim dzieciom. Dzieci matek cierpiących na bezsenność mają tendencję do późniejszego zasypiania i krótszego snu.
Metabolizm
To po mamie dziedziczymy to, w jaki sposób chudniemy i przybieramy na wadze. W tym przypadku ogromne znaczenie mają także nasze codzienne wybory żywieniowe i aktywność fizyczna.
Źródło: Radio ZET/ Batty GD, Der G, Macintyre S, Deary IJ. Does IQ explain socioeconomic inequalities in health? Evidence from a population based cohort study in the west of Scotland. BMJ. 2006 Mar 11;332(7541):580-4. doi: 10.1136/bmj.38723.660637.AE. Epub 2006 Feb 1. PMID: 16452104; PMCID: PMC1397779/ medicinenet.com
Byłeś świadkiem czegoś niespodziewanego? Masz temat, którym powinniśmy się zająć?
Zgłoś sprawę przez Czerwony telefon Radia ZET
![Uśmiechnięta starsza kobieta z krótkimi, ciemnymi włosami. Na tle lekko rozmyte tło.](https://s.eurozet.pl/cbz/2026/10/15/e2d005b1/2501668-179x101-55b858448d.png "Kadr z serialu "Daleko od szosy"")
