Wyższy ZUS, kasowy PIT, składka zdrowotna. Duże zmiany w 2025 dla przedsiębiorców

9 min. czytania
31.12.2024 11:11
Obserwuj nas na Google

Tradycyjna coroczna podwyżka składek na ZUS to tylko jedna ze zmian, jakie czekają przedsiębiorców w 2025 roku. Część z nich to długo wyczekiwane, korzystne modyfikacje przepisów, które pozwolą odetchnąć chociażby w kontaktach z fiskusem. Znaczące będzie także wprowadzenie nowej Polskiej Klasyfikacji Działalności, co będzie się wiązało z obowiązkiem aktualizacji kodów dla zarejestrowanych w CEIDG i KRS.

pieniądze w ręku przed ekranem komputera
fot. Bartlomiej Magierowski/East News
  • Od stycznia 2025 roku płaca minimalna wyniesie 4666 zł brutto
  • Przedsiębiorcy będą mogli skorzystać z kasowego rozliczenia PIT
  • Nowe PKD będzie wymagać obowiązkowej aktualizacji kodów

Nowa Polska Klasyfikacja Działalności (PKD 2025)

Od 1 stycznia 2025 roku we wszystkich rejestrach publicznych, w tym w Krajowym Rejestrze Sądowym (KRS) oraz Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej (CEIDG) będzie obowiązywać nowa Polska Klasyfikacja Działalności (PKD 2025). Konieczność wprowadzenia nowej klasyfikacji wynika z dostosowania jej do unijnych standardów. Nowa klasyfikacja obejmuje nowe rodzaje działalności, które pojawiły się w gospodarce w ostatnich latach, a także uszczegóławia opis tradycyjnych branż. Wprowadzone zmiany mają lepiej odzwierciedlać realia rynkowe, technologiczne i społeczne.

Oglądaj

Przedsiębiorcy rozpoczynający działalność po 1 stycznia 2025 roku będą od razu korzystać z nowej klasyfikacji. Natomiast przedsiębiorcy, którzy prowadzili działalność przed 1 stycznia 2025 roku, mają 2 lata na aktualizację kodów PKD. Przy każdej zmianie wpisu, system CEIDG będzie wymagał dostosowania kodów PKD do nowej klasyfikacji PKD 2025. Jeśli przedsiębiorca w ciągu 2 lat nie dokona aktualizacji wpisu, jego kody PKD 2007 zostaną automatycznie przeklasyfikowane na PKD 2025.

Podwyżka składek ZUS

Jak co roku wzrosną składki ZUS dla przedsiębiorców. Będzie to spowodowane wzrostem prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia, od którego oblicza się podstawę wymiaru składek (60 procent x prognozowane przeciętne wynagrodzenie miesięczne).

W 2025 roku przedsiębiorcy zapłacą miesięcznie na ZUS:

  • 1773,96 zł składek ZUS (tzw. „duży ZUS”), czyli o 173,64 zł więcej niż w 2024 roku (składki wynosiły 1600,32 zł)
  • 442,90 zł (preferencyjny ZUS dla rozpoczynających działalność w 2025 r. oraz korzystających z „małego ZUS plus”), czyli o 32,96 zł (w 2024 roku składki wynosiły 409,94 zł)

Podwyżka podatku od nieruchomości

W 2025 roku wzrosną maksymalne stawki podatku od nieruchomości – o około 2,7 procent. Stawka maksymalna za grunty związane z prowadzoną działalnością gospodarczą wzrośnie o 4 grosze (wyniesie 1,38 zł), a za budynki firmowe – o 90 groszy za 1 m kw. powierzchni użytkowej (stawka wyniesie 34 zł).

Redakcja poleca

Jeśli firma ma działkę o powierzchni 1000 m kw., to w 2025 roku zapłaci za nią o 40 zł więcej podatku niż w 2024 roku. Z kolei za budynek biurowy o powierzchni 400 m kw. podatek wzrośnie o 360 zł. Trzeba jednak pamiętać, że podwyżki będą miały miejsce tylko wtedy, gdy dana gmina lub miasto stosują stawki maksymalne.

Podwyżka płacy minimalnej

Od 1 stycznia 2025 roku płaca minimalna w Polsce wyniesie 4666 zł brutto. Minimalna stawka godzinowa będzie wynosiła 30,50 zł brutto. Podwyżka wyniesie 366 złotych i obejmie około 3,2 mln osób. W 2025 roku nie będzie już podwójnej podwyżki płacy minimalnej, ponieważ inflacja w 2024 roku nie przekroczyła 5 procent.

Kasowy PIT

Jedną z najważniejszych zmian w 2025 roku będzie wprowadzenie tzw. „kasowego PIT-u”. Przedsiębiorcy będą mogli płacić podatek dochodowy dopiero w momencie otrzymania zapłaty od klienta.

Z metody tej będą mogli skorzystać przedsiębiorcy prowadzący jednoosobową działalność gospodarczą, opodatkowani według:

  • skali podatkowej
  • podatku liniowego
  • ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych
  • na zasadach IP BOX

„Kasowy PIT” będzie można stosować o ile ich przychody z działalności w poprzednim roku nie przekroczyły 1 000 000 zł, nie prowadzą ksiąg rachunkowych i złożą pisemne oświadczenie o wyborze tej metody do naczelnika urzędu skarbowego.

Wybór „kasowego PIT-u” będzie dobrowolny. Warto jednak dobrze przemyśleć decyzję, ponieważ rozwiązanie to ma nie tylko zalety, ale także wady. Do czasu zapłaty należności przez klienta przedsiębiorca nie będzie miał prawa do kosztów uzyskania przychodów. Dodatkowo będzie musiał śledzić terminowość płatności, aby uniknąć sytuacji, w której kontrahent nie zapłaci mu w ciągu dwóch lat, a on będzie musiał i tak rozliczyć podatek.

Zmiany w składce zdrowotnej

W 2025 roku czekają nas dwie istotne zmiany w składce zdrowotnej. Po pierwsze, przedsiębiorcy nie będą musieli płacić składki zdrowotnej od przychodu ze sprzedaży środków trwałych. Dotyczy to np. samochodów, maszyn itp. Według nowych zasad przedsiębiorcy nie będą mogli jednak również pomniejszać składki zdrowotnej o koszt amortyzacji środka trwałego. W praktyce nowe zasady mogą być niekorzystne dla części przedsiębiorców. Nowelizacja daje jednak przedsiębiorcom możliwość wyboru, które zasady stosować w 2025 r. – stare czy nowe. Przedsiębiorcy powinni więc dokładnie przeanalizować swoją sytuację i wybrać rozwiązanie, które będzie dla nich korzystniejsze.

Redakcja poleca

Druga zmiana dotyczy obniżenia minimalnej składki zdrowotnej dla przedsiębiorców rozliczających się na podstawie:

  • skali podatkowej
  • liniowego PIT-u
  • karty podatkowej

W praktyce podstawa składki zdrowotnej nadal będzie wynosić 9 procent, ale będzie liczona od 75 procent minimalnego wynagrodzenia, które w 2025 roku ma wynieść 4666 zł. Oznacza to, że minimalna składka zdrowotna wyniesie 314,96 zł miesięcznie, czyli będzie niższa o 104,98 zł. Zmiana ta nie będzie miała znaczenia dla przedsiębiorców rozliczających się ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych. Będą oni nadal płacić składkę zdrowotną według dotychczasowych zasad, czyli ryczałtowo.

Nowelizacja podatku od nieruchomości – nowe definicje

Od 1 stycznia 2025 roku zacznie obowiązywać nowelizacja podatku od nieruchomości. Wprowadza ona nowe definicje budynków i budowli, które są kluczowe w opodatkowaniu nieruchomości firmowych. Nowe definicje są dość nieprecyzyjne, dlatego przedsiębiorcy powinni przygotować się do zmian, m.in. zinwentaryzować swój majątek.

Przedsiębiorcy prowadzący jednoosobową działalność gospodarczą w związku z nowymi definicjami budynków i budowli powinni do 14 stycznia 2025 roku złożyć do urzędu gminy aktualizację informacji o nieruchomościach i obiektach budowlanych (IN-1). Natomiast spółki posiadające osobowość prawną (np. spółki z o.o. lub spółki akcyjne), jednostki organizacyjne, a także spółki nieposiadające osobowości prawnej mają obowiązek złożyć deklarację na podatek od nieruchomości do 31 stycznia 2025 roku.

W związku z nowymi definicjami przedsiębiorcy będą mieli prawo do złożenia deklaracji do 31 marca 2025 roku, jeśli do 31 stycznia 2025 roku złożą do właściwej gminy pisemne zawiadomienie o skorzystaniu z tego uprawnienia. Dodatkowym warunkiem jest zapłata rat podatku od nieruchomości za styczeń, luty i marzec 2025 roku w wysokości odpowiadającej średniej miesięcznej kwocie podatku za 2024 roku.

Redakcja poleca

Od 1 stycznia 2025 roku wszystkie definicje obiektów budowlanych na potrzeby opodatkowania podatkiem od nieruchomości będą określone w Ustawie o podatkach i opłatach lokalnych. Dotychczas definicje te znajdowały się w ustawie Prawo budowlane. W ustawie znajdziemy również definicje pojęć: „obiekt budowlany”, „roboty budowlane”, „trwałe związanie obiektu z gruntem”. Stawka podatku od budowli wyniesie 2 procent jej wartości.

Podatek od środków transportowych

Podwyżka podatku od środków transportowych dotknie właścicieli samochodów ciężarowych (o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony) oraz autobusów. W 2025 roku podatek ten będzie wyższy o 2,7 procent.

Podatek od samochodów ciężarowych wyniesie:

  • 1204,87 zł w przypadku samochodów o dopuszczalnej masie całkowitej od 3,5 tony do 5,5 tony włącznie (wzrost o 31,69 zł w porównaniu do 2024 roku)
  • 2009,96 zł w przypadku samochodów o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 5,5 tony do 9 ton włącznie (wzrost o 52,84 zł)
  • 2411,93 zł w przypadku samochodów o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 9 ton (wzrost o 63,41 zł)

Stawka od autobusów o liczbie siedzeń do 22 poza kierowcą wyniesie 2848,04 zł (wzrost o 74,88 zł), a od większych autobusów (22 miejscach siedzących i więcej) – 3600,68 zł (wzrost o 94,66 zł).

Zmiany w VAT

Od 1 stycznia 2025 roku zaczną obowiązywać przepisy, które ułatwią małym przedsiębiorcom prowadzenie działalności w różnych państwach UE. Będzie to możliwe dzięki tzw. procedurze SME, która pozwoli na korzystanie ze zwolnienia z VAT zarówno w Polsce, jak i w innych krajach członkowskich UE.

Aby skorzystać ze zwolnienia, firmy będą musiały spełnić określone warunki:

  • zarejestrować się do zwolnienia w państwie, w którym znajduje się siedziba ich firmy
  • ich roczny obrót we wszystkich krajach członkowskich UE nie może przekroczyć w poprzednim ani w bieżącym roku podatkowym 100 tys. euro
  • ich sprzedaż w danym kraju nie może przekroczyć limitu zwolnienia podmiotowego z VAT, który obowiązuje w tym kraju (w Polsce to 200 tys. zł)

Firmy, które chcą korzystać ze zwolnienia w innych krajach UE, powinny złożyć zgłoszenie rejestracyjne do Drugiego US Warszawa-Śródmieście oraz składać kwartalne raporty o obrotach w każdym państwie członkowskim UE, w którym prowadzą działalność. Od 2025 roku do limitu zwolnienia podmiotowego z VAT (w Polsce to 200 tys. zł rocznie) trzeba będzie wliczać również wewnątrzwspólnotowe dostawy towarów (WDT) oraz usługi reasekuracyjne (o ile nie będą miały charakteru transakcji pomocniczych).

Redakcja poleca

Planowane są także zmiany w stawkach VAT od 1 kwietnia 2025 r. Projekt nowelizacji VAT przewiduje m.in.:

  • objęcie 0 procent stawką VAT statków ratowniczych i łodzi ratunkowych (które są wykorzystywane na morzu, a nie są statkami i łodziami pełnomorskimi)
  • przedłużenie stosowania 8 procent stawki VAT dla wyrobów medycznych wprowadzonych do obrotu na podstawie poprzednio obowiązującej ustawy o wyrobach medycznych
  • obniżenie stawki VAT na dostawy kubeczków menstruacyjnych z 23 procent do 5 procent.

Zatrudnianie cudzoziemców

W 2025 roku zmienią się przepisy dotyczące zatrudniania cudzoziemców. Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej przygotowało projekt ustawy o warunkach dopuszczalności powierzania pracy cudzoziemcom na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Celem projektowanej ustawy jest usprawnienie procedur dotyczących powierzania pracy cudzoziemcom, zmniejszenie zaległości i opóźnień w załatwianiu spraw przez urzędy oraz ograniczenie występujących nadużyć.

Wśród najważniejszych zmian, jakie przewiduje projekt, można wymienić:

  • pełną elektronizację procedury wydawania zezwoleń na pracę cudzoziemców – od złożenia wniosku do odbioru decyzji
  • wprowadzenie obligatoryjnej przesłanki odmowy udzielenia zezwolenia na pracę w przypadku, gdy pracodawca nie opłaca składek na obowiązkowe ubezpieczenie społeczne lub zaliczek na podatek dochodowy
  • wprowadzenie przesłanki odmowy udzielenia zezwolenia na pracę w przypadku, gdy z okoliczności wynika, że podmiot został ustanowiony lub działa głównie w celu ułatwiania cudzoziemcom wjazdu na terytorium Polski
  • rezygnację z osobnej procedury przedłużania zezwoleń na pracę

Zmiany w procedurze kontroli

Zmiany w 2025 roku obejmą także przepisy dotyczące kontroli u przedsiębiorców. Zgodnie z projektem ustawy o zmianie niektórych ustaw w celu deregulacji prawa gospodarczego i administracyjnego liczba kontroli przeprowadzanych u przedsiębiorcy będzie uzależniona od kategorii ryzyka.

Kategorie ryzyka a liczba kontroli w przedsiębiorstwach:

  • W przypadku niskiego ryzyka kontrola będzie przeprowadzana nie częściej niż raz na 5 lat
  • W przypadku średniego ryzyka – nie częściej niż raz na 3 lata
  • W przypadku wysokiego ryzyka – nie częściej niż raz na 2 lata

Projekt ustawy przewiduje także skrócenie z 12 do 6 dni czasu trwania czynności sprawdzających u mikroprzedsiębiorców.

Organ kontroli będzie musiał publikować okresowy plan kontroli oraz okresową analizę prawdopodobieństwa naruszenia prawa w ramach wykonywania działalności gospodarczej. Dzięki temu przedsiębiorcy będą mogli się zapoznać ze sposobem realizacji przez organ kontroli wymogu okresowego planowania kontroli i przeprowadzania analiz. Zmiany te nie będą miały zastosowania w przypadku kontroli działalności gospodarczej podlegającej koncesjonowaniu oraz kontroli i analiz, które leżą w gestii organów Krajowej Administracji Skarbowej.

Projekt ustawy nakłada na inspekcję obowiązek przygotowania tzw. „wstępnej listy dokumentów i informacji”, których przedstawienia może żądać w trakcie kontroli. Przedsiębiorca zyska natomiast narzędzie, które pozwoli mu wnieść sprzeciw wobec czynności kontrolnych organu (bez wstrzymania wykonywania tych czynności). Będzie to możliwe w przypadku, gdy organ powołuje się na wyłączenia ograniczeń kontroli działalności gospodarczej.

Redakcja poleca

Wyższy limit dla ksiąg rachunkowych

Od 1 stycznia 2025 roku wzrośnie limit przychodów po przekroczeniu którego przedsiębiorcy będą musieli prowadzić księgi rachunkowe. Zmiana ta będzie korzystna dla małych i średnich przedsiębiorców. Dotychczas limit ten wynosił 2 mln euro. Od 2025 roku wyniesie on 2,5 mln euro. Oznacza to, że osoby fizyczne, wspólnicy spółek cywilnych, spółki jawne osób fizycznych i spółki partnerskie będą zobowiązane do prowadzenia ksiąg rachunkowych dopiero po osiągnięciu przychodów równych lub przekraczających 10 711 500 zł. Nowe limity będą miały zastosowanie do roku obrotowego rozpoczynającego się po 31 grudnia 2024 roku.

JPK_CIT – nowy obowiązek dla podatników

Od 1 stycznia 2025 roku wchodzi w życie nowy obowiązek dla podatników CIT, czyli m.in.:

  • spółek akcyjnych
  • spółek z o.o.
  • spółek komandytowych
  • spółek komandytowo-akcyjnych
  • niektórych spółek jawnych
  • fundacji
  • stowarzyszeń

Będą one musiały przesyłać fiskusowi tzw. pliki JPK_CIT. W praktyce chodzi o dwie struktury:

  • JPK_KR_PD (Jednolity Plik Kontrolny Księgi Rachunkowe Podatek Dochodowy)
  • JPK_ST_KR (Jednolity Plik Kontrolny Środki Trwałe)

Początkowo obowiązek ten obejmie jedynie największe firmy. Podatnicy CIT będą musieli je przesyłać fiskusowi raz do roku. Po raz pierwszy będzie to miało miejsce za 2025 roku (do 31 marca 2026 roku). Aby sprostać nowemu obowiązkowi, podatnicy CIT będą musieli zaktualizować swoje systemy księgowe.

Globalny podatek minimalny

Od 1 stycznia 2025 roku wchodzi w życie tzw. globalny podatek minimalny (GloBE). Będzie on dotyczył największych spółek i grup kapitałowych (o przychodach rocznych wynoszących co najmniej 750 mln euro na poziomie skonsolidowanym). Zgodnie z nowymi przepisami, będą one płacić co najmniej 15 procent podatku od dochodu osiągniętego w każdym państwie, w którym prowadzą działalność gospodarczą.

Podatek wprowadzono, żeby największe spółki i grupy kapitałowe nie mogły obniżyć swoich podatków poniżej 15 procent. Jeśli okaże się, że spółka ma do zapłaty niższy podatek, to będzie musiała go wyrównać do poziomu 15 procent (stąd nazwa – podatek wyrównawczy). Nowa zasada może rodzić problemy dla polskich firm, które korzystają np. ze zwolnienia w ramach Polskiej Strefy Inwestycji.

Redakcja poleca

Sprawozdawczość ESG

Nowy obowiązek w 2025 roku czeka także duże jednostki oraz małe i średnie spółki giełdowe. Będą one musiały przedstawiać informacje o ESG (czynnikach środowiskowych, społecznych i ładu korporacyjnego) w sprawozdaniu z działalności. Obowiązek ten wynika z wdrożenia dyrektywy CSRD.

Nowe przepisy antymobbingowe

W 2025 roku wejdą w życie nowe przepisy antymobbingowe. Zgodnie z projektem ustawy przygotowanym przez Ministerstwo Rodziny i Polityki Społecznej uproszczona zostanie definicja mobbingu. Stwierdzenie jego wystąpienia będzie niezależne od intencji sprawcy.

Projekt ustawy nakłada na pracodawców obowiązek:

  • stosowania działań prewencyjnych
  • wykrywania mobbingu i reagowania na niego
  • wspierania ofiar mobbingu

Znacznie wzrosną również odszkodowania za stosowanie mobbingu. Minimalna wysokość zadośćuczynienia wyniesie sześć miesięcznych wynagrodzeń.

Źródło: Radio ZET/biznes.gov.pl/MRiTgofin.pl

Byłeś świadkiem czegoś niespodziewanego? Masz temat, którym powinniśmy się zająć?

Zgłoś sprawę przez Czerwony telefon Radia ZET