Rok szkolny 2024/25 lada dzień, a specjalistów brak. Najgorzej jest na Podkarpaciu
Na dwa tygodnie przed rozpoczęciem roku szkolnego 2024/2025 wiele podstawówek czy liceów wciąż nie ma skompletowanej kadry. Najtrudniej jest znaleźć psychologa. W wypadku tych specjalistów braki sięgają 25 proc.
Rok szkolny 2024/2025. Brakuje psychologów
Dane dotyczące liczby wakatów specjalistów w polskich szkołach zebrała Fundacja GrowSPACE. Na jej zapytania odnośnie do braków w opiece psychologicznej odpowiedziało 89 proc. samorządów. Jak wylicza fundacja, tuż przed 1 września w Polsce odnotowano 2306 wakatów dla psychologów szkolnych. Obsadzonych jest 7344 etatów. Obecnie brakuje więc 23,9 proc. psychologów na rok szkolny 2024/25 w skali kraju.
„308 gmin deklaruje, że na ten moment nie mają ani jednego obsadzonego etatu” – podaje Fundacja GrowSPACE. Najwięcej takich punktów krytycznych znajduje się w województwie podkarpackim, łódzkim oraz zachodniopomorskim. Jak zaznacza fundacja, liczba takich miejsc zmalała jednak rok do roku o ponad jedną trzecią. Wówczas gmin bez psychologa w całym kraju było 450. Po raz pierwszy więc dane pokazują poprawę, choć braki nadal pozostają na wysokim poziomie.
Rok szkolny 2024/25. Podwyżki pomogły?
- Cieszymy się, że dane pokazują spadek wakatów, ponieważ daje to nadzieję na długoterminową poprawę - stwierdza Dominik Kuc z Fundacji GrowSPACE. Uważa, że w mniejszych miastach i miejscowościach dużą rolę mogły odegrać podwyżki, które objęły nauczycieli i nauczycielki specjalistów i specjalistki. - To mogło częściowo zahamować odpływ psychologów i psycholożek do rynku prywatnego oraz do większych miast. Jest to zmiana pozytywna, ponieważ docelowo ma doprowadzić do sytuacji, gdzie pomoc będzie dostępna w każdej szkole – stwierdza Kuc.
Według Aleksandry Stube, psycholożki i szefowej zespołu ds. wsparcia psychicznego w Fundacji GrowSPACE, receptą na punkty krytyczne jest budowa systemu. - Wsparcie psychologa szkolnego jest kluczowym elementem ochrony zdrowia psychicznego dzieci i młodzieży. Każde dziecko zasługuje na wsparcie i pomoc i żadne z nich nie może być krzywdzone przez wieloletnie zaniedbania systemowe – komentuje ekspertka. Przypomina, że dla wielu młodych ludzi psycholog szkolny często jest to jedyna możliwość kontaktu ze specjalistą.
Uregulowanie zasad ich pracy w postaci ustawy o zawodzie psychologa może być więc pierwszym krokiem, który poprawi sytuację psychologów. - Tylko kompleksowe rozwiązania takie jak psychoedukacja czy godne zatrudnienie sprawią, że będziemy walczyć z punktami krytycznymi na mapie Polski – dodaje Kuc. Dane, które przedstawiła fundacja GrowSPACE mogą się jeszcze zmienić – część szkół ma jeszcze szansę zatrudnić psychologa do 1 września. Informacje, które podała fundacja, pochodzą z zatwierdzonych arkuszy organizacyjnych szkół publicznych przed rozpoczęciem roku szkolnego.
Psycholog w każdej szkole od września 2024
Przypomnijmy, że w 2022 roku ówczesne Ministerstwo Edukacji i Nauki ustaliło minimalny wymiar zatrudnienia specjalistów w zależności od liczby uczniów. W roku szkolnym 2022/2023 i 2023/2024 przewidziano 1,5 etatu dla psychologa i pedagoga na 100 uczniów (na każde kolejne 100 wymiar etatu powiększał się o 0,2). Ostatnie dwa lata traktowano jednak jako okres przejściowy.
Od roku szkolnego 2024/2025 normy mają być inne. Łączna liczba etatów specjalistów nie może być niższa niż dwa etaty, które powiększa się o 0,2 etatu na każdych kolejnych 100 uczniów (jeżeli ich liczba przekracza 100). Dla szkół, w których liczba dzieci przekracza 50 i nie przekracza 100 przewidziano 1,5 etatu. Dla szkół z liczbą uczniów pomiędzy 40 a 50 przewidziano jeden etat.
Szkoły z liczbą uczniów nie większą niż 40 i nie mniejszą niż 30 mają zatrudnić specjalistę na 0,8 etatu. 0,6 etatu psychologa przewidziano z kolei dla placówek, w których liczba uczniów przekracza 20 i nie przekracza 30, a 0,4 etatu dla szkół, w których liczba uczniów przekracza 10 i nie przekracza 20. Szkoły, w których uczy się do 10 dzieci, mają zatrudnić psychologa na 0,25 etatu. To oznacza, że od września 2024 w każdej szkole powinien być psycholog. Aby zacząć pracę w szkole, powinien mieć on tytuł magistra z psychologii i ukończyć studia podyplomowe z przygotowania pedagogicznego.
Źródło: Radio ZET/Fundacja GrowSPACE
- Po odwołaniu szefa CKE matura do zmiany? "Nie możemy skupiać się tylko na wynikach"
- Nauczyciele apelowali o to nieraz. MEN ma jednak zupełnie inne plany
- Zmiany w szkołach od września. "Nie sądzę, żeby wszyscy rodzice wyrazili zgodę na takie lekcje"
Byłeś świadkiem czegoś niespodziewanego? Masz temat, którym powinniśmy się zająć?
Zgłoś sprawę przez Czerwony telefon Radia ZET
![Na zdjęciu uśmiechająca się kobieta z krótkimi, ciemnymi włosami na tle czerwonej tkaniny.](https://s.eurozet.pl/cbz/2026/10/15/9607a05d/2500888-179x101-04c33a015a.jpg "Irene Jacob w filmie "Trzy Kolory. Czerwony"")
