Uszkodzony mózg działa inaczej. Te choroby mogą zwiększać kreatywność
Niektóre uszkodzenia mózgu pozytywnie wpływać na kreatywność. To najnowsze doniesienia naukowców z Mass General Brigham (USA), którzy przebadali kilkaset dorosłych osób z różnymi zaburzeniami. Jak przekonują, kreatywność wymaga wyciszenia niektórych, kontrolujących zachowanie obszarów mózgu.
- Naukowcy odkryli “obwody kreatywności”. To sieć połączeń w mózgu odpowiadająca za wykonywanie twórczych zadań.
- Jak informują, niektóre uszkodzenia mózgu mogą zwiększać kreatywność.
- Odkrycie pomoże w wyjaśnieniu, dlaczego niektóre choroby neurodegeneracyjne prowadzą do spadku kreatywności, a inne ją zwiększają.
Odkryto sekret kreatywności
Kreatywność to jedna z najbardziej intrygujących i tajemniczych funkcji mózgu. U każdego człowieka działa ona inaczej, ale na szczęście cały czas możemy ją rozwijać. Pomaga m.in. stymulacja mózgu, doświadczanie nowych rzeczy i rozwiązywanie coraz trudniejszych zadań. Teraz naukowcy z Mass General Brigham w USA przyjrzeli się danym obrazowym kilkuset mózgów osób zdrowych oraz z różnymi zaburzeniami. Badacze najpierw przeanalizowali dane wskazujące na obszary mózgu aktywujące się podczas różnych kreatywnych działań, takich jak rysowanie, kreatywne pisanie czy tworzenie muzyki. Następnie ocenili dane dotyczące pacjentów, u których doszło do zmian w poziomie kreatywności w wyniku urazów mózgu i chorób neurodegeneracyjnych.
Neurolodzy odkryli sieć połączeń odpowiadającą za wykonywanie twórczych zadań, tzw. obwody kreatywności. Okazało się przy tym, że niektóre uszkodzenia mózgu mogą nawet zwiększać kreatywności. Ich zdaniem, różne obszary mózgu aktywowane podczas rozwiązywania kreatywnych zadań, to część wspólnego obwodu.
– Chcieliśmy odpowiedzieć na pytanie, które obszary mózgu są kluczowe dla ludzkiej kreatywności i jak ma się to do skutków urazów mózgu – mówi dr Isaiah Kletenik, współautor badania opisanego w magazynie „JAMA Network Open”.
Quiz: Quiz. Ile wiesz o mózgu
Choroby neurologiczne mogą zwiększać kreatywność
Wiele złożonych ludzkich zachowań, w tym kreatywność, nie jest powiązanych z jednym obszarem mózgu, a z określonymi obwodami.
– U niektórych osób z chorobami neurologicznymi pojawiała się nowa forma jakiegoś kreatywnego zachowania, a wzorce uszkodzeń zgadzały się z opisem odkrytego przez nas obwodu. Odkrycie może pomóc w wyjaśnieniu, dlaczego niektóre choroby neurodegeneracyjne prowadzą do spadku kreatywności, podczas gdy inne mogą paradoksalnie ją zwiększać. Mogłoby również otworzyć drogę do zastosowania stymulacji mózgu w celu zwiększenia ludzkiej kreatywności – wyjaśnia kierujący projektem Julian Kutsche.
Według niego najciekawsze jest to, że różne obszary mózgu aktywowane podczas zadań kreatywnych były negatywnie powiązane z częścią kory kluczową dla zachowań opartych na regułach. Co to oznacza? Kreatywność wymaga wyciszenia niektórych obszarów mózgu. Chodzi zwłaszcza o obszary kontrolujące, które hamują naszą pomysłowość.
Zależności te nie przedstawiają jednak całej części neuronalnej, która bierze udział w kreatywnych zadaniach, a jedynie jej część. W realizację różnych zadań kreatywnych zaangażowanych jest wiele różnych obszarów mózgu.
Źródło: Radio ZET/PAP/Kutsche J, Taylor JJ, Erkkinen MG, Akkad H, Khosravani S, Drew W, Abraham A, Ott DVM, Wall J, Cohen AL, Horn A, Neumann WJ, Kletenik I, Fox MD. Mapping Neuroimaging Findings of Creativity and Brain Disease Onto a Common Brain Circuit. JAMA Netw Open. 2025 Feb 3;8(2):e2459297. doi: 10.1001/jamanetworkopen.2024.59297
Byłeś świadkiem czegoś niespodziewanego? Masz temat, którym powinniśmy się zająć?
Zgłoś sprawę przez Czerwony telefon Radia ZET
![Mężczyzna w czapce z napisem](https://s.eurozet.pl/cbz/2026/10/16/d374518a/2502718-179x101-4248c062c5.png "Bogdan Kalus w serialu "Ranczo"")
