Jakie zadania ma prezydent Polski? Takie uprawnienia nadaje mu Konstytucja
W maju 2025 r. Polacy zagłosują w wyborach prezydenckich. Kandydatów na ten urząd warto weryfikować pod kątem ich obietnic, wiedząc, jakie kompetencje ma polski prezydent. Oto lista obowiązków i uprawnień głowy państwa.
- Obowiązki i uprawnienia prezydenta określa polska Konstytucja
- Przed oddaniem głosu w wyborach warto wiedzieć, jakie kompetencje ma głowa państwa
- Przybliżamy zadania i możliwości stojące przez prezydentem Polski
Jakie zadania ma prezydent? Precyzuje je Konstytucja
Prezydent w Polsce wybierany jest w wyborach powszechnych, równych, bezpośrednich i tajnych. Zostaje nim kandydat, który uzyskał więcej niż połowę ważnych głosów w pierwszej turze lub większą liczbę głosów w turze drugiej. Konstytucja precyzuje, że prezydent Rzeczypospolitej jest jednocześnie:
- najwyższym przedstawicielem Rzeczypospolitej Polskiej;
- reprezentantem państwa w stosunkach zewnętrznych, który ratyfikuje i wypowiada umowy międzynarodowe, mianuje i odwołuje pełnomocnych przedstawicieli Rzeczypospolitej Polskiej w innych państwach i przy organizacjach międzynarodowych oraz przyjmuje listy uwierzytelniające i odwołujące kredytowanych przy nim przedstawicieli dyplomatycznych innych państw i organizacji międzynarodowych;
- najwyższym zwierzchnikiem sił zbrojnych.
Prezydent ma także czuwać nad przestrzeganiem zapisów Konstytucji i wydawać akty urzędowe (wymagające również podpisu premiera). Głowa państwa zapewnia ciągłość władzy, podpisując przyjęte w parlamencie ustawy. W sytuacji, w której pojawiają się wątpliwości co do słuszności rozwiązań lub ich zgodności z Konstytucją, prezydent może poprosić Trybunał Konstytucyjny o zbadanie tej kwestii lub zastosować tzw. weto prezydenckie, które nie obejmuje jednak ustawy budżetowej ani ustawy zmieniającej Konstytucję. W sprawie stanowienia ustaw w grę wchodzi też inicjatyw ustawodawcza.
Uprawnienia prezydenta Polski. Jakie możliwości ma głowa państwa?
Wśród uprawnień przysługujących polskiemu prezydentowi należy wskazać również szczególne kompetencje związane z władzą wykonawczą. To m.in. nadanie według uznania polskiego obywatelstwa oraz zwalnianie z niego na wniosek osoby zainteresowanej, wprowadzanie żałoby narodowej czy nadawanie orderów i odznaczeń. Istotne są także uprawnienia wobec władzy sądowniczej – mianowanie sędziów na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa, powołanie I Prezesa Sądu Najwyższego, złożenie wstępnego wniosku o pociągnięcie do odpowiedzialności konstytucyjnej osób zajmujących wysokie stanowiska (np. prezesów NIK i NBP, ministra resortowego, dowódcę sił zbrojnych), a także zastosowanie prawa łaski (poza osobami skazanymi przez Trybunał Stanu). W sprawach szczególnej wagi prezydent może też zwołać Radę Gabinetową, którą tworzy Rada Ministrów pod jego przewodnictwem.
Szczegóły związane z kompetencjami, uprawnieniami i zadaniami stojącymi przed prezydentem precyzują zapisy w Konstytucji – od art. 126 do art. 145.
Źródło: Radio ZET/sejm.gov.pl/Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Byłeś świadkiem czegoś niespodziewanego? Masz temat, którym powinniśmy się zająć?
Zgłoś sprawę przez Czerwony telefon Radia ZET
![Kadr z filmu](https://s.eurozet.pl/cbz/2026/10/15/80e92168/2500708-179x101-b73f211627.png "Kadr z filmu "Galimatias, czyli kogel-mogel II"")
