Rzecznik TSUE wydał ważną opinię. Dotyczy polskiej sprawy
Rzecznik Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej stwierdził, że odsunięcie sędziego od spraw bez uzasadnienia narusza unijne prawo. Opinia dotyczy polskiego Systemu Losowego Przydzielania Spraw. Zdaniem rzecznika potrzebna jest konieczność transparentności oraz obiektywizmu w procesie przydziału spraw.
Z tego artykułu dowiesz się:
- Rzecznik generalny TSUE Dean Spielmann wydał opinię, krytykując brak uzasadnienia dla odsunięcia sędziego w polskim sądzie.
- Opinia podkreśla naruszenie prawa UE, jeśli decyzje dotyczące przydziału spraw są podejmowane bez przejrzystych kryteriów.
- Choć zdanie Spielmanna nie jest uważane za wiążące, zwraca uwagę na potrzebę kontroli prawidłowości przydziału spraw dla utrzymania zaufania do systemu sądowego.
Opinia rzecznika Trybunału Sprawiedliwości UE w polskiej sprawie
Rzecznik generalny Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej Dean Spielmann wydał opinię w sprawie odsunięcia sędziego od prowadzenia spraw bez stosownego uzasadnienia. Sprawa dotyczy pytań prejudycjalnych zgłoszonych przez Sąd Okręgowy w Warszawie, który szukał wyjaśnień dotyczących prawidłowości funkcjonowania Systemu Losowego Przydzielania Spraw. Przedmiotem rozważań były dwie apelacje, które w 2024 roku wylosowano przypadkowo dla tej samej sędzi. Po jej przeniesieniu do innego wydziału, Kolegium Sądu Okręgowego bez uzasadnienia zwolniło ją z 100 spraw, w tym wspomnianych apelacji. Decyzję podjęto na wniosek sędzi, która zgodziła się na zmiany.
Sprawy, po decyzji przewodniczącego wydziału, wróciły do puli SLPS i rozlosowano je ponownie pomiędzy innych sędziów. Większość trafiła do jednej osoby, co wzbudziło zastrzeżenia co do równomierności obciążenia pracą. Mimo to, skarga sędzi dotycząca nierównego przydziału została oddalona, co wywołało kontrowersje. Sędzia zaprotestowała, kwestionując niezależność sądu, jeśli arbitralne decyzje mogą wpływać na przydział spraw. Zwróciła uwagę na brak przejrzystości algorytmu SLPS, co rodzi ryzyko manipulacji oraz nieprawidłowego obciążenia sędziów pracą.
Brak przejrzystości w losowaniu
Rzecznik uznał, że brak uzasadnienia przy odsunięciu sędziego narusza prawo UE. Stwierdził, że decyzje te, bez przejrzystych kryteriów, mogą prowadzić do nieuzasadnionej ingerencji w proces przydziału spraw. Podkreślił, że zgoda sędziego na odsunięcie mogła być wynikiem presji zewnętrznej. Co do samego SLPS, rzecznik nie znalazł zastrzeżeń, o ile system jest oparty na jasnych i obiektywnych zasadach. Brak publikacji kodu źródłowego nie wskazuje na nieprawidłowości, gdyż publikacja algorytmów i raportów wydaje się dostatecznie zapewniać przejrzystość.
Opinia wskazuje, że prawidłowość przydziału sprawy powinna być możliwa do weryfikacji przez strony. Umożliwienie takiej kontroli, choć niekoniecznie na żądanie sędziego, jest kluczowe dla utrzymania zaufania do systemu prawnego oraz zapewnienia jego niezależności. Opinie rzeczników generalnych TSUE, choć ważne, nie są wiążące dla ostatecznych decyzji sędziów. Zazwyczaj jednak kierują się one zaproponowanymi rozstrzygnięciami.
Źródło: Radio ZET/PAP
Byłeś świadkiem czegoś niespodziewanego? Masz temat, którym powinniśmy się zająć?
Zgłoś sprawę przez Czerwony telefon Radia ZET
![Mężczyzna z brodą, w jasnym garniturze, o poważnym wyrazie twarzy, na jasnym tle.](https://s.eurozet.pl/cbz/2026/07/02/4001cb1b/2418440-179x101-68d4fea990.jpg "Jerzy Kamas w serialu "Lalka"")
