Burza wokół renowacji słynnego pomnika. "Boże złoty, kiedy i dlaczego?"

3 min. czytania
28.09.2025 11:57
Obserwuj nas na Google

Pomnik "Tym, którzy nie powrócili z morza” w Szczecinie przeszedł metamorfozę. Jeden z jego elementów został pomalowany niebieską farbą. W sieci rozpoczęła się burzliwa dyskusja na temat tej renowacji. "Boże złoty, kiedy i dlaczego?" - piszą internauci.

Pomnik w Szczecinie
fot. Pa3Widzi/Wikimedia Commons, DeArte/Facebook

Z tego artykułu dowiesz się:

  • Pomnik "Tym, którzy nie powrócili z morza" w Szczecinie został odnowiony. Pomnik pokryto niebieską farbą, co wywołało kontrowersje.
  • Kapitan Włodzimierz Grycner z Klubu Kapitanów Żeglugi Wielkiej wyjaśnił, że renowacja miała na celu przywrócenie pomnika do pierwotnego stanu oraz zabezpieczenie go farbą, która z czasem ściemnieje.
  • Pozwolenie Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków na renowację pomnika nie obejmowało zmiany koloru elementów fal, a ostateczna decyzja o kolorze dopiero zostanie podjęta.

Pomnik "Tym, którzy nie powrócili z morza” w Szczecinie został odnowiony

Pomnik "Tym, którzy nie powrócili z morza” znajduje się na Cmentarzu Centralnym w Szczecinie, przy ul. Okólnej. Jak dowiadujemy się ze strony Politechniki Morskiej w Szczecinie, po serii katastrof morskich, które dotknęły polskie środowisko morskie – zatonięcie jednostek "Czubatka”, "Cyranka”, "Nysa”, "Kudowa” i "Busko Zdrój” – aby uhonorować pamięć tych, którzy odeszli, Klub Kapitanów Żeglugi Wielkiej wyszedł z inicjatywą budowy takiego pomnika w Szczecinie. W ogłoszonym konkursie na wizerunek pomnika wygrał projekt artystów plastyków z Akademii Sztuk Plastycznych w Krakowie – małżeństwa Małgorzaty Schubert-Radnickiej i Macieja Radnickiego. Uroczyste odsłonięcie monumentu nastąpiło 15 października 1989 roku. 

Do tej pory wyróżniał go minimalizm, zwłaszcza kolorystyczny. Pomnik przedstawia fale morskie symbolizujące grób wszech oceanów, wynurza się z nich maszt zatopionego statku, stanowiący element krzyża. Wszystko było utrzymane w stonowanych barwach szarości. Kilka dni temu na jednej z facebookowych grup internautka opublikowała zdjęcie monumentu już po renowacji. Jedna zmiana wywołała sporo kontrowersji. Chodzi o fale, które zostały pomalowane na niebiesko. "Boże złoty, kiedy i dlaczego?", "To barbarzyństwo według mnie", "Jezu..." - czytamy w zamieszczonych komentarzach. 

"Tu przecież nie chodzi o żałobę"

W mediach społecznościowych głos w tej sprawie zabrał przewodniczący Szczecińskiego Klubu Kapitanów Żeglugi Wielkiej kapitan Włodzimierz Grycner. "Od trzech lat przeprowadzamy generalny remont. Wymieniliśmy wszystkie zniszczone piaskowe płyty na granitowe. Odnowiliśmy wszystkie 261 tabliczek, dwie duże, IPN 10 tabliczek. Stworzyliśmy nowy trawnik i zieleń, nowe oświetlenie, nowy maszt i wiele innych upiększeń. Betonowa bryła pomnika była przez lata wielokrotnie malowana, też na niebiesko, granatowo i szaro. Teraz chcieliśmy kolorem niebieskim, który z czasem ściemnieje na granatowy, wrócić do pierwotnych założeń projektantów" - wyjaśnił Grycner.

Redakcja poleca

W dalszej części przewodniczący Szczecińskiego Klubu Kapitanów Żeglugi Wielkiej dodał: "Uzgodniliśmy z wojewódzkim konserwatorem zabytków, że przeprowadzimy konsultacje na temat koloru i ewentualnie przemalujemy bryłę pomnika. Jednak kolor niebieski nam się podoba, bo kojarzy się z morzem, oceanami i niebem. Ta specjalna farba zakonserwuje kruszący się beton na długie lata. Tu przecież nie chodzi tylko o żałobę, także o życie, morze, pamięć". 

W 2024 roku Szczeciński Klub Kapitanów Żeglugi Wielkiej otrzymał pozwolenie Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków na wykonanie prac renowacyjnych pomnika oraz w jego otoczeniu. Jest tylko jedno "ale". - Pozwolenie konserwatorskie nie dotyczyło zmiany koloru elementu fal - powiedziała architekt Aleksandra Hamberg-Fedrowicz z Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków, cytowana przez portal wSzczecinie.pl. Odcień elementów monumentu nie został zaakceptowany i nie jest ostateczny. - Należy jednak docenić działania strony społecznej, która z własnych środków realizuje prace renowacyjne i bieżącą konserwację. Wiele z elementów pomnika już zyskało właściwy walor - dodała Aleksandra Hamberg-Fedrowicz.

Źródło: Radio ZET/WSzczecinie.pl

Byłeś świadkiem czegoś niespodziewanego? Masz temat, którym powinniśmy się zająć?

Zgłoś sprawę przez Czerwony telefon Radia ZET