Nie tylko emerytury dla artystów. Chcą też dawać kapelom dotacje do 75 tys. zł

3 min. czytania
15.06.2026 12:31
Obserwuj nas na Google

Przez lata grali, śpiewali i reprezentowali swoje regiony często za własne pieniądze. Teraz zespoły pieśni i tańca oraz regionalne kapele mogą zyskać zupełnie nowe możliwości wsparcia. W Sejmie pojawił się projekt, który może zmienić sposób finansowania lokalnych twórców i ich działalności.

Kobiety w kolorowych chustach i kwiatowych dekoracjach, siedzące w rzędzie.
fot. Adam Burakowski

Z tego artykułu dowiesz się:

  • kto będzie mógł ubiegać się o nowe formy pomocy dla zespołów ludowych.
  • na jakie cele będzie można przeznaczyć przyznane środki.
  • jakie warunki trzeba będzie spełnić, aby otrzymać dofinansowanie.

Państwo wesprze ludowe tradycje? Nowy projekt zakłada dotacje dla zespołów i kapel regionalnych

Polskie zespoły pieśni i tańca oraz lokalne kapele regionalne od lat pełnią ważną rolę w zachowaniu kultury i tradycji poszczególnych regionów. Mimo ich znaczenia dla dziedzictwa narodowego wiele z nich działa w trudnych warunkach finansowych, opierając swoją działalność głównie na składkach członków, pomocy mieszkańców oraz niewielkich dotacjach samorządowych. Teraz ma się to zmienić. Do Sejmu trafił projekt ustawy przewidujący nowe formy państwowego wsparcia dla twórców ludowych.

Autorzy projektu proponują stworzenie specjalnego systemu dotacji dla zespołów pieśni i tańca, kapel regionalnych oraz osób zaangażowanych w działalność artystyczną i animację kultury. Pomoc miałaby pozwolić grupom nie tylko przetrwać, ale także rozwijać działalność, organizować występy i skuteczniej promować lokalne tradycje.

Nawet 75 tys. zł wsparcia dla jednej grupy

Projekt ustawy przygotowany został przez posłów PSL. Pod inicjatywą podpisali się najważniejsi politycy m.in. wicepremier Władysław Kosiniak-Kamysz, wicemarszałek Sejmu Piotr Zgorzelski. Projekt przewiduje dwa podstawowe rodzaje pomocy finansowej. Pierwszym rozwiązaniem miałaby być jednorazowa dotacja inwestycyjna w wysokości do 50 tys. zł. Środki te mogłyby zostać przeznaczone między innymi na zakup tradycyjnych strojów ludowych, instrumentów muzycznych, sprzętu technicznego czy nagłośnienia potrzebnego podczas występów.

Drugą formą pomocy byłaby coroczna dotacja na bieżące funkcjonowanie zespołów. Maksymalna kwota tego wsparcia miałaby wynosić 25 tys. zł rocznie. Pieniądze mogłyby zostać wykorzystane między innymi na organizację prób, transport, wynajem pomieszczeń, szkolenia czy przygotowanie wydarzeń kulturalnych. W praktyce oznacza to, że najlepiej przygotowane zespoły mogłyby otrzymać łącznie nawet 75 tys. zł wsparcia.

Redakcja poleca

Koniec działalności wyłącznie „za własne pieniądze”?

Wiele lokalnych zespołów od dawna zwraca uwagę, że utrzymanie działalności artystycznej staje się coraz trudniejsze. Koszty zakupu strojów, naprawy instrumentów, dojazdów czy organizacji koncertów systematycznie rosną, a większość grup nie prowadzi działalności komercyjnej.

Dla wielu kapel problemem jest również wymiana pokoleniowa. Bez pieniędzy na promocję, edukację muzyczną i organizację zajęć trudniej zachęcić młodych ludzi do nauki tradycyjnych pieśni, tańców i gry na dawnych instrumentach.

Pomysłodawcy ustawy argumentują, że wsparcie państwa może pomóc w ochronie lokalnego dziedzictwa oraz zwiększyć atrakcyjność turystyczną regionów. Zespoły ludowe często są bowiem jednym z elementów promocji miejscowości podczas festynów, wydarzeń regionalnych i imprez kulturalnych.

Najpierw rejestracja, później pieniądze

Dotacje nie miałyby być przyznawane automatycznie. Zespoły zainteresowane otrzymaniem środków będą musiały złożyć odpowiedni wniosek oraz zostać wpisane do specjalnego wykazu prowadzonego przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa.

Projekt zakłada również obowiązek rozliczenia wydatków. Każda złotówka otrzymana z publicznych środków będzie musiała zostać przeznaczona na cele związane z działalnością zespołu i odpowiednio udokumentowana.

Twórcy ludowi zyskają także większą możliwość zarabiania na swojej działalności. Projekt przewiduje, że zespoły będą mogły między innymi koncertować czy sprzedawać własne wyroby, pod warunkiem że uzyskane środki zostaną przeznaczone na działalność statutową. Jednocześnie wprowadzony ma zostać limit przychodów — rocznie nie będzie można przekroczyć kwoty 1 mln zł.

Miliony złotych z budżetu państwa

Według założeń programu jego uruchomienie będzie oznaczało istotne wydatki dla państwa. Szacuje się, że w pierwszym roku funkcjonowania systemu koszty mogą wynieść około 180 mln zł. W kolejnych latach finansowanie miałoby kształtować się na poziomie około 30–40 mln zł rocznie.

Zwolennicy rozwiązania przekonują, że nie jest to jedynie wydatek, ale inwestycja w kulturę i lokalne społeczności. Ich zdaniem działalność zespołów ludowych może wpływać także na rozwój turystyki, organizację wydarzeń oraz promocję polskich tradycji poza granicami kraju.

Quiz: Ludowe tradycje związane z latem. Wiesz, co się robi w Noc Kupały?

1/15 Kiedy tradycyjnie wypadała Noc Kupały?

Kolejny krok w kierunku wsparcia artystów

Projekt dotyczący kapel i zespołów regionalnych wpisuje się w szerszą dyskusję o sytuacji ekonomicznej osób zajmujących się działalnością artystyczną. Równolegle pojawiają się propozycje zmian dotyczących między innymi wsparcia emerytalnego twórców o niskich dochodach.

Autorzy nowych regulacji podkreślają, że przez wiele lat działalność artystów ludowych była oparta przede wszystkim na ich własnym zaangażowaniu i pracy społecznej. Nowe przepisy mają być próbą stworzenia bardziej stabilnych warunków dla osób, które dbają o zachowanie polskiego dziedzictwa kulturowego. Czy projekt znajdzie poparcie i wejdzie w życie? Ostateczny kształt przepisów będzie zależał od dalszych prac parlamentarnych.

Źródło: Radio ZET/Fakt

Byłeś świadkiem czegoś niespodziewanego? Masz temat, którym powinniśmy się zająć?

Zgłoś sprawę przez Czerwony telefon Radia ZET