`

Naukowcy dokonali ogromnego odkrycia. Sprawdzili dane satelitarne z obszaru Antarktydy

2 min. czytania
29.09.2025 15:56
Obserwuj nas na Google

Dzięki danym satelitrnym, gromadzonym przez dziesięć lat, naukowcom z University of Leeds udało się odkryć prawdziwy skarb: zidentyfikowali 85 nieznanych dotąd jezior, znajdujących się kilka kilometrów pod zamarzniętą powierzchnią wód Bieguna Południowego.

Z tego artykułu dowiesz się:

  • Jakie znaczenie mają jeziora podlodowcowe dla ruchu i stabilności lodowców w Antarktydzie.
  • Dlaczego dane z satelity CryoSat-2 są kluczowe dla badań jezior podlodowcowych.
  • Co odkryła ekipa naukowców z Uniwersytetu w Leeds w kontekście jezior podlodowcowych.

Sprawdzili dane satelitarne z obszaru Antarktydy i odkryli 85 podlodowych jezior

Nie jest tajemnicą, że kilometry pod lodami Antarktydy ukryte są gigantyczne jeziora, będące rezerwuarem słodkiej wody. Największe z nich, Wostok, ma ok. 250 km długości i 80 km szerokości. Te jeziora podlodowcowe stanowią kluczowy element lodowej struktury Antarktydy, wpływając na ruch i stabilność lodowców, a w konsekwencji na globalny wzrost poziomu mórz. Jednak dotąd zlokalizowano ich zaledwie 231. Kluczową rolę odegrała tu ostatnio ekipa naukowców z Uniwersytetu w Leeds, którzy prowadzili badania, posługując się dziesięcioletnimi danymi z satelity CryoSat-2 Europejskiej Agencji Kosmicznej. Badacze pod kierownictwem Sally Wilson zwiększyli liczbę znanych aktywnych jezior podlodowcowych pod Antarktydą o ponad połowę, odkrywając aż 85 kolejnych zbiorników.

Redakcja poleca

Jak przedstawiono na łamach czasopisma "Nature Communications", badania umożliwiają wgląd w to, co dzieje się kilometry pod powierzchnią lodu, a dotychczasowa wiedza o tym jest bardzo ograniczona. Jeziora znajdujące się pod lodem cyklicznie opróżniają się i uzupełniają, a naukowcy poszukują odpowiedzi na kluczowe pytania o to, jak ten przepływ wygląda. Obserwacje są tym trudniejsze, że cały proces może trwać miesiące, a nawet lata. — Przed naszymi badaniami na całym świecie zaobserwowano zaledwie 36 pełnych cykli, od początku wypełniania podlodowcowego do końca opróżniania. Zaobserwowaliśmy 12 kolejnych pełnych cykli napełniania i opróżniania, co daje łącznie 48 cykli — wyjaśniła naukowczyni.

Dzięki danym z satelity odkryli podlodowcowe jeziora

Badacze w swojej pracy przeanalizowali dane, zgromadzone przez satelitę CryoSat 2, wystrzeloną w 2010 roku. Materiał pozwolił przeanalizować zbiór informacji z 10 lat. Satelita dzięki  radarowemu wysokościomierzowi, mierzyła grubość polarnego lodu morskiego i monitorowała zmiany wysokości pokrywy lodowej Grenlandii i Antarktydy oraz lodowców na całym świecie. Dzięki tym danym naukowcy wykryli lokalne zmiany wysokości lodowej powierzchni Antarktydy, która podnosi się i opada w miarę napełniania i opróżniania jezior u podstawy pokrywy lodowej. Następnie mogli oni wykrywać i mapować jeziora podlodowcowe oraz monitorować ich cykle napełniania i opróżniania w czasie.

85
jezior
Tyle jezior pod lodami Antarktydy odkryli naukowcy z Uniwersytetu w Leeds dzięki danym, z satelity CryoSat 2.

Kierująca badaniem Sally Wilson z University of Leeds wyjaśniła, że obserwacje te są kluczowe dla zrozumienia dynamiki strukturalnej pokryw lodowych i ich wpływu na otaczające je oceany. Jak oceniła, obecne modele używane do prognozowania udziału całych pokryw lodowych we wzroście poziomu morza nie uwzględniają hydrologii podlodowcowej. — Nowe zestawy danych dotyczące lokalizacji, zasięgu i szeregów czasowych zmian jezior podlodowcowych posłużą do pogłębienia naszej wiedzy na temat procesów napędzających przepływ wody pod Antarktydą — dodała ekspertka.

Źródło: Radio ZET/ leeds.ac.uk/zielona.interia.pl

Byłeś świadkiem czegoś niespodziewanego? Masz temat, którym powinniśmy się zająć?

Zgłoś sprawę przez Czerwony telefon Radia ZET