Przykręcą skarbówce kurki. Chodzi o konta bankowe Polaków
Informacje o tym, ile pieniędzy wpływa na konto, na co je wydajemy i komu przelewamy środki, należą do najbardziej wrażliwych danych finansowych. Obecne przepisy dają skarbówce szerokie możliwości sięgania po takie informacje, ale to może się zmienić. W Sejmie jest projekt, który ma ograniczyć uprawnienia KAS i wprowadzić dodatkową kontrolę sądu.
Z tego artykułu dowiesz się:
- Jakie informacje o rachunkach bankowych mogą obecnie pozyskiwać organy Krajowej Administracji Skarbowej.
- Jakie zmiany w dostępie skarbówki do danych bankowych przewiduje poselski projekt ustawy.
- Kiedy fiskus będzie potrzebował zgody sądu na uzyskanie informacji o koncie.
- Dlaczego Urząd Ochrony Danych Osobowych popiera proponowane ograniczenie uprawnień KAS.
Skarbówka może dostać mniej informacji o kontach Polaków
Banki gromadzą ogromną ilość informacji o finansach swoich klientów. Z historii rachunku można odtworzyć zarówno wysokość wpływów i wydatków, jak i to, z kim dana osoba robi interesy, komu przekazuje pieniądze czy z jakich usług korzysta. Dostęp państwa do takich danych jest więc istotną ingerencją w prywatność. Obecne przepisy pozwalają Krajowej Administracji Skarbowej pozyskiwać szeroki zakres informacji objętych tajemnicą bankową. Jak wskazuje Urząd Ochrony Danych Osobowych, mogą one obejmować m.in. informacje o rachunkach, saldzie, wpływach i obciążeniach, a także dane nadawców i odbiorców przelewów.
UODO od dawna zwraca uwagę na zakres tych uprawnień. W 2024 roku prezes urzędu wystąpił do ministra finansów w sprawie przepisów regulujących dostęp KAS do danych bankowych. Wskazywał m.in. na potrzebę zapewnienia odpowiednich gwarancji ochrony prywatności i danych osobowych. Teraz proponowana jest zmiana tych zasad. Poselski projekt ustawy zakłada ograniczenie możliwości pozyskiwania przez KAS informacji bankowych osób fizycznych. Prezes UODO Mirosław Wróblewski nie kryje zadowolenia z takiego obrotu sprawy. Już dawno wskazywał, że „niezwykle istotne jest rozpoczęcie dyskusji nad obecnym modelem przetwarzania danych osobowych przez organy Krajowej Administracji Skarbowej”.
– Poselski projekt proponuje zmianę art. 48 tej ustawy w taki sposób, by informacje przekazywane przez banki na mocy tego przepisu obejmowałyby dane o rachunkach bankowych podejrzanego o przestępstwo, a nie każdej osoby fizycznej. I to jest krok w dobrym kierunku, gdyż odpowiada postulatom zgłaszanym przez organ nadzorczy w wystąpieniu do Ministerstwa Finansów – podkreślał Mirosław Wróblewski w piśmie z 2024 roku.
Zgoda sądu ma być dodatkowym zabezpieczeniem
16 września sejmowa Komisja Finansów Publicznych zajęła się projektem nowelizacji, który przewiduje zmianę art. 48 ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej. Jej sednem jest to, że organy skarbowe będą mogły pozyskiwać dane z kont bankowych tylko tych osób, które mają status podejrzanego. W innym przypadku będzie to możliwe tylko za zgodą sądu. Zgodnie z projektem ustawy ta zmiana ma znaleźć się nie w ustawie o KAS, lecz w ustawie Prawo bankowe.
To oznacza, że sam urząd nie będzie mógł samodzielnie zdecydować o sięgnięciu po informacje dotyczące rachunku. Potrzebna byłaby dodatkowa kontrola sądowa. Urząd Ochrony Danych Osobowych pozytywnie ocenia proponowane rozwiązanie. W swoim komunikacie wskazuje, że zmiana odpowiada wcześniejszym postulatom dotyczącym ograniczenia zakresu danych, do których dostęp może uzyskać KAS.
Projekt jest procedowany w Sejmie, a jego ostateczny kształt może się jeszcze zmienić. Niezależnie od tego, wiadomo już, że możliwości skarbówki w zakresie pozyskiwania danych o kontach Polek i Polaków zostaną ograniczone.
Źródło: Radio ZET/UODO
Byłeś świadkiem czegoś niespodziewanego? Masz temat, którym powinniśmy się zająć?
Zgłoś sprawę przez Czerwony telefon Radia ZET
