Zakaz smartfonów w szkołach w praktyce. Nauczyciel skonfiskuje sprzęt?
Nowy rok szkolny 2026/2027 to wiele zmian dla uczniów, jak i nauczycieli. Jedną z nowości, z którą będzie wiązać się wiele wyzwań, jest zakaz smartfonów. Już teraz rodzi on pytania o jego funkcjonowanie w praktyce. Z czym będzie wiązać się dla uczniów, kiedy będzie obowiązywał, albo czy nauczyciel będzie mógł skonfiskować sprzęt?
Z tego artykułu dowiesz się:
- Kiedy i gdzie obowiązuje zakaz korzystania ze smartfonów.
- Jakie urządzenia obejmuje zakaz.
- W jakich sytuacjach uczeń może wyjątkowo skorzystać z telefonu.
- Czy nauczyciel może skonfiskować smartfon ucznia.
Zakaz nie oznacza, że telefon trzeba zostawić w domu
Od 1 września 2026 roku uczniowie szkół podstawowych nie będą mogli korzystać z telefonów komórkowych podczas pobytu w szkole w związku z zajęciami dydaktycznymi, wychowawczymi i opiekuńczymi. Zakaz budzi wiele pytań, a zarówno uczniowie, jak i nauczyciele, nie są pewni, jak nowe zasady będą funkcjonować w praktyce. Wątpliwości dotyczą już samego zakazu. Czego tak naprawdę on dotyczy? Ważne jest tu jedno słowo: korzystać. Nowe przepisy nie wprowadzają zakazu samego przynoszenia telefonu do szkoły. Uczeń nadal może mieć smartfon przy sobie, ale nie może go używać w czasie objętym zakazem.
Zakaz nie ogranicza się przy tym do lekcji. Obejmuje także przerwy oraz zajęcia edukacyjne organizowane poza terenem szkoły. Jeśli więc klasa wychodzi na lekcję do muzeum, teatru czy na zajęcia sportowe poza szkołą, zasady nadal obowiązują. Nie oznacza to jednak, że telefon będzie zakazany np. podczas każdej wycieczki. W przypadku wycieczek szkolnych to statut placówki może określić zasady korzystania z urządzeń, a nawet wskazać dodatkowe sytuacje, w których będzie ono zabronione.
Ustawa przewiduje też wyjątki. Nauczyciel może pozwolić uczniowi na skorzystanie z telefonu, jeśli jest on potrzebny do realizacji programu nauczania albo sprawdzenia wiedzy. Możliwy jest także pilny kontakt z rodzicami. Osobne zasady dotyczą uczniów, którzy ze względu na chorobę, niepełnosprawność lub inne szczególne potrzeby muszą korzystać ze sprzętu albo aplikacji monitorującej stan zdrowia. W sytuacji bezpośredniego zagrożenia życia, zdrowia lub mienia korzystanie z urządzenia również jest dopuszczalne.
Co istotne, zakaz obejmuje nie tylko smartfony, choć rozpowszechnione określenie „zakaz smartfonów” nie oddaje w pełni zakresu nowych przepisów. Chodzi również o inne urządzenia elektroniczne, które umożliwiają porozumiewanie się na odległość albo rejestrowanie obrazu lub dźwięku. Zasady mogą więc dotyczyć także części smartwatchów, tabletów czy innych urządzeń wyposażonych w takie funkcje.
Czy nauczyciel będzie mógł zabrać telefon uczniowi?
Duże emocje i wątpliwości budzą zasady postępowania nauczyciela, jeśli zauważy, że uczeń łamie zakaz. Sama ustawa nie wprowadza zasady, zgodnie z którą nauczyciel w takim przypadku po prostu odbiera uczniowi sprzęt. Jednocześnie przepisy pozwalają szkołom stworzyć specjalne miejsca do przechowywania telefonów i innych urządzeń. Dyrektor, po uzyskaniu wymaganych zgód i opinii, może ustalić zasady odkładania oraz odbierania elektroniki. Takie miejsce musi zapewniać bezpieczne przechowywanie urządzeń i chronić prywatność ucznia, w szczególności uniemożliwiać osobom nieuprawnionym przeglądanie zawartości telefonu.
Zatem sposób postępowania z telefonem może być określony przez statut konkretnej szkoły. Placówka może ustalić, że uczniowie odkładają telefony w wyznaczonym miejscu, a nauczyciel nadzoruje przestrzeganie tej zasady. Co ważne, za złamanie zasad szkoła może zastosować środki przewidziane w przepisach i statucie. Mogą to być działania wychowawcze, kary statutowe czy obniżenie oceny zachowania.
A co ze szkołami ponadpodstawowymi?
Nowe przepisy nie oznaczają, że od września identyczne zasady będą obowiązywać w każdym liceum i technikum. Ustawowy zakaz dotyczy szkół podstawowych dla dzieci i młodzieży. W szkołach ponadpodstawowych statut może natomiast wprowadzić zakaz korzystania z telefonów albo określić inne warunki ich używania. To oznacza, że uczeń liceum czy technikum powinien sprawdzić zasady obowiązujące w jego konkretnej placówce.
Nowe regulacje mają wejść w życie 1 września, a szkoły mają czas na dostosowanie statutów do nowych przepisów do końca roku 2026. Do tego momentu pozostają w mocy dotychczasowe postanowienia statutów dotyczące warunków wnoszenia i korzystania z telefonów, o ile nie są sprzeczne z nową ustawą.
Źródło: Radio ZET
Byłeś świadkiem czegoś niespodziewanego? Masz temat, którym powinniśmy się zająć?
Zgłoś sprawę przez Czerwony telefon Radia ZET
